صدایی که کره زمین را ۴ بار دور زد!

در ۲۷ آگوست سال ۱۸۸۳، صدایی در زمین شنیده شد که بلندتر از هر صدایی بود که تا آن زمان شنیده شده بود (دست‌کم در زمان تمدن بشری)

ساعت ۱۰ و ۲ دقیقه صبح، به وقت محلی، در جزیره کراکاتوآ که بین جاوا و سوماترا در اندونزی واقع است، این صدا شنیده شد، این صدا دو هزار کیلومتر دورتر در جزایر آندامن و نیکوبار هم شنیده شد. ۳۲۰۰ کیلومتر آن سوتر در گینه نو و غرب استرالیا و در فاصله ۴۸۰۰ کیلومتری، در افیانوس هند، در جزیره رودریگز هم به گوش رسید.

کلا این صدا را مردمانی در ۵۰ نقطه جغرافیایی مختلف در سراسر کره زمین شنیدند. به نظر خیلی عجیب می‌آید که صدایی اینقدر بلند باشد، طوری که بتواند با سرعت صوت یعنی ۱۲۳۳ کیلومتر در ساعت حرکت کند، ۴ ساعت در راه باشد و این همه مناطق مختلف را تحت پوشش و تأثیر قرار بدهد.

اما چه چیزی باعث ایجاد این صدای مهیب شده بود؟!

آتشفشانی در کراکاتوآ منفجر شده بود، جزیره را دوپاره کرده بود و دود و خاکستر را به ارتفاع ۲۷ کیلومتری جو فرستاده بود. سرعت خروج ذرات از آتشفشان حدود ۸۰۰ متر در ثانیه بود که حدود دو برابر سرعت صوت است.

9-30-2014 11-34-30 AM

این آتشفشان یک سونامی با امواجی به ارتفاع ۳۰ متر ایجاد کرد که باعث شد ۱۶۵ روستای نزدیک سواحل نابود شوند و بین ۳۶ هزار تا ۱۲۰ هزار نفر کشته شوند.

9-30-2014 11-43-16 AM

در آن زمان یک کشتی بریتانیایی به نام «نورهام کستل» در ۶۵ کیلومتری اتشفشان بود. کاپیتان آن کشتی در یادداشت‌های خود نوشته است که شدت صدا به حدی بود که پرده گوشی نیمی از کارکنان کشتی پاره شد و کاپیتان تصور کرد که روز قیامت فرارسیده است.

منطقی که صدای آتشفشان در آنها شنیده شد:

9-30-2014 11-34-51 AM

فشارسنجی در ۱۶۰ کیلومتری محل حادثه، شدت صدایی ۱۷۲ دسی‌بلی را ثبت کرد. برای اینکه برآوردی از این میزان صدا داشته باشید، باید بگویم که یک مته حفاری صدایی به اندازه ۱۰۰ دسی‌بل ایجاد می‌کند و اگر در نزدیک یک موتور جت قرار بگیرید، شدت صدایی که می‌شنوید حدود ۱۵۰ دسی‌بل است. توجه داشته باشید که دسی‌بل واحد اندازه‌گیری لگاریتمی است، یعنی به ازای هر ۱۰ واحد افزایش دسیبل، شدت صدا دو برابر می‌شود. حالا در نظر بگیرید که در ۱۶۰ کیلومتری محل حادثه باشید و شدت صدای ثبت شده، ۱۷۲ دسی‌بل باشد!

خب، صدا در حقیقت به خاطر حرکت موجی هوا ایجاد می‌شود، اگر سرعت ایجاد این امواج از این حد هم تجاوز کند و ما کاری کنیم که هوا بیشتر از ۳۴۳ متر در ثانیه سرعت بگیرد و اصطلاحا یک سرعت فراصوت به هوا بدهیم، در این صورت امواج شوک ایجاد می‌شوند.

همان طور که در ابتدای پست نوشتم، صدای انفجار آتشفشان کراکاتوآ در ۴۸۰۰ کیلوکتری هم نشیده شد، اما جالب است بدانید که امواج این انفجار، به حرکت خود همچنان ادامه دادند و کل زمین را فراگرفتند و در مقام تشبیه کل جو زمین را به مانند یک ناقوس لرزاندند. در واقع این امواج چند روز تمام در زمین در حال گردش بودند. البته این امواج دیگر آنقدر خفیف بودند که با گوش شنیده نمی‌شدند.

چطور از درستی ادعای بالا مطمئن هستیم؟ به کمک فشارسنجی ایستگاه‌های هواشناسی.

شش ساعت و ۴۷ دقیقه بعد، فشارسنج‌ها در کلکته هند یک خیز را ثبت کردند. ۸ ساعت بعد امواج به سدنی و ملبورن رسیدند. ۱۲ ساعت بعد سن پترزبورگ و سپس وین، رم، پاریس، برلین و مونیخ، امواج را ثبت کردند. ۱۸ ساعت بعد امواج به نیویورک، واشنگتن و تورنتو رسیدند!

شگفت‌آور است که ۵ روز بعد از انفجار، ایستگاه‌های هواشناسی در ۵۰ شهر دنیا، خیزهای امواج ناشی از انفجار و گردش مجدد آنها را ثبت می‌کردند. هر بار گردش امواج در پهنه کره زمین، ۳۴ ساعت می‌کشید.

امواج بعد از انفجار، سه تا ۴ بار در هر جهت کل زمین را دور زدند. هر شهر ۷ بار امواج انفجار را ثبت کرد، چون امواج از هر دو سو به هر ایستگاه هواشناسی می‌رسیدند.

عکس‌های جدید از کراکاتوآ:

9-30-2014 11-45-20 AM

9-30-2014 11-44-45 AM

منبع

قبلی «
بعدی »

نظرات

  1. خیلی عجیب بود …

  2. مطلب خواندنی جالب ،اما غلطهای املایی زیبایی آن را مخدوش کرده است. اگر قبل از چاپ بازنگری میشد ،خیلی بهتر بود.

  3. بر اساس نام لاتین ظاهرا کراکاتائو درسته.

  4. براساس این رخداد در ۱۹۶۹ فیلم سینمایی “Krakatoa, East of Java” ساخته شد که نامزد اسکار جلوه های ویژه هم شد و دوبله آن در سینماها و تلویزیون ایران با عنوان “شرق جاوه” نمایش داده شد. هر چند کراکاتوآ یا به زبان بومی “کراکاتائو” در غرب جاوه قراردارد.

  5. گرچه آدم مذهبی‌ای نیستم اما منو یاد «نفخ فی الصور» انداخت.

  6. آیا فشارسنج‌های هواشناسی در اون سالها بصورت پیوسته اطلاعات رو ذخیره میکردند؟ گمان نمیکنم!
    معمولاً مقدار لحظه‌ای اون فشارسنج‌ها هر چند دقیقه یکبار توسط اپراتوری خوانده و یادداشت میشده.

  7. إِن‌ کَانَتْ إِلَّا صَیْحَهً وَ’حِدَهً فَإِذَا هُمْ خَـٰمِدُونَ.
    «برای‌ برچیدن‌ اساس‌ دنیا غیر از یک‌ صیحه‌ چیز دگری‌ نیست‌؛ که‌ بلافاصله‌ و درنگ‌، همه‌ افسرده‌ و ساکت‌ و خمود و مرده‌اند.»
    آیۀ ۲۹، از سورۀ ۳۶: یس‌

  8. خیلی جالب بود
    مدتها بود مطلبی انقدر منو متعجب نکرده بود

  9. ممنون خیلی جالب بود

  10. داستان تخیلی جالبی بود ، نویسنده تمام تخیل خودشم به ماجرا اضافه کرده بود علاوه بر اونچه که واقعا اتفاق افتاده بود . دوستان اگر مایل هستن اصل ماجرا رو بدونن به این دو تا لینک سر بزنن
    http://en.wikipedia.org/wiki/1883_eruption_of_Krakatoa

    http://en.wikipedia.org/wiki/Krakatoa

دیدگاه خود را با ما اشتراک بگذارید:

ایمیل شما نزد ما محفوظ است و از آن تنها برای پاسخگویی احتمالی استفاده می‌شود و در سایت درج نخواهد شد.
نوشتن نام و ایمیل ضروری است. اما لازم نیست که کادر نشانی وب‌سایت پر شود.
لطفا تنها در مورد همین نوشته اظهار نظر بفرمایید و اگر درخواست و فرمایش دیگری دارید، از طریق فرم تماس مطرح کنید.

روکیدا: تازه‌های فناوری،زندگی و کسب و کار

اینستاگرام ما را لطفا دنبال کنید!

پیشنهاد می‌کنیم