بقراط که بود؟ زندگینامه بقراط

بقراط بین سال‌های  ۴۶۰ – ۳۷۷ قبل از میلاد می‌زیست.

یادداشتی بر تاریخ

جز این واقعیت که بقراط در کوس احتمالاً در حدود اواسط قرن پنجم پیش از میلاد به دنیا آمده، چنین وقایع تاریخی همانطور که در مورد آناکسیماندر در اختیار داریم، به طور کلی چندان مبهم‌اند که ندرتاً قابل ذکر است.

بسیاری از آنچه که به بقراط نسبت داده شده در مجموعه آثار بقراط آمده که شامل ۶۰ تا ۷۰ متن پزشکی است که در اواخر قرن پنج و اوایل قرن چهار قبل از میلاد مسیح، نوشته شده است. اگرچه به طور کلی تصور می‌شود که خود بقراط نمی‌توانسته بسیاری از این آثار را نوشته باشد و دلیل این موضوع دلیل این است که جزئیات دقیق در مورد حیات و دستاوردهایش ناشناخته باقی مانده‌اند. با توجه به این که این متن‌ها در طول یک قرن نوشته شده و از لحاظ شیوه و بحث‌ها بسیار متفاوت‌اند، تصور می‌شود از کتابخانه مدرسه طب کوس به دست آمده‌اند که در وهله اول خود بقراط آنها را گردآوری کرده که بعدها آنها را به وی نسبت داده‌اند. بقراط که توسط ارسطو «حکیم کبیر» لقب گرفته امروزه بیشتر به عنوان «پدر علم طب» شناخته می‌شود. بی‌شک علیرغم این که جزئیات واقعی اندکی در مورد زندگی بقراط در دست است، او به استقرار سنگ بنای علم طب کمک کرده و به طور گسترده‌ای در گسترش و تکوین آتی آن حتی تا امروز تأثیر نهاده است.


رویکردی بر خرد متعارف

در نزد بقراط بیماری و درمان آن به طور کلی ناشی از زمین‌اند. او خرافات را کنار نهاد و در مشاهدات خاصی بر تحلیل و ثبت نشانگان و مجاری بیماری‌ها تمرکز کرد. تشخیص بیماری در رویکرد طبی بقراط یکی از اصول مهم به شمار می‌آید که با توجه به امکان پیش‌گیری از شرایطی که در آینده منجر به بروز مشکلات در اولین مرحله شده‌اند، صورت می‌گیرد. اما، پیشرفت درمان‌ها یا داروهای ساختگی از اهمیت چندانی برخوردار نبودند، از نظر بقراط آنچه را از طبیعت آمده باید خود طبیعت درمان کند. بنابراین، استراحت، مراعات رژیم غذایی سالم، ورزش، مراعات بهداشت و هوای پاک برای درمان و جلوگیری از بیماری‌ها تجویز می‌شد. بقراط معتقد بود پیاده‌روی بهترین داروی انسان است.


نظریه اِخلاط

او بدن را موجودی منحصربفرد، یا یک کل، می‌دانست و کلید سالم ماندن در حفظ تعادل طبیعی در داخل این وجود قرار دارد. او باور داشت چهار خلط این تعادل را تحت تأثیر قرار می‌دهند: خون (دم)، بلغم، صفرای زرد و سیاه. هنگامی که این چهار خلط دارای مقدار مساوی باشند، حاصل آن یک بدن سالم است. بنابراین، اگر یکی از آنها افزایش یابد، بیماری بروز می‌کند. روش درمان مشکل از طریق تلاش برای کنترل فعالیت‌ها یا خوردن غذاهایی است که دیگر خلط‌ها را تحریک کرده و به طور همزمان تلاش در ثابت نگه‌داشتن خلط افزایش یافته است تا تعادل حفظ شود و در نتیجه سلامتی به دست آید. اگرچه این راهکار با معیارهای امروزی علم پزشکی همچنان کمی غیرعلمی به نظر می‌رسد، این واقع که بقراط چنین واقعیت طبیعی و زمینی را تجویز می‌کرد، یک پیشرفت بزرگ محسوب می‌شد. علاوه بر این نظریه و درمان اخلاط تا ۲۰۰۰ سال بعد، تا قرن هفدهم و در برخی جنبه‌ها تا قرن نوزدهم باقی ماند. به علاوه، توصیه‌هایی چون رژیم غذایی و ورزش که وی برای یک زندگی سالم تجویز می‌کرد بعد از ۲۰۰۰ سال هنوز دارویی مناسب به شمار می‌آیند. زبان معرفی شده توسط بقراط همچنان بر جای مانده است. افزایش صفرای سیاه در زبان یونانی «ملانکولیک» بود درحالی که فردی با بلغم زیاد «فلگماتیک» محسوب می‌شد.


سوگند بقراط

شگفت این که ممکن است بقراط حتی ماندگارترین قانون خود را ننوشته باشد. سوگند بقراط که احتمالاً توسط یکی از پیروانش نوشته شده یک متن کوتاه است که شامل مجموعه‌ای از قوانین رفتاری بوده و تمام پزشکان پس از وی موظف به تعهد نسبت به آن بوده‌اند. به طور کلی این سوگند مسئولیت‌های اخلاقی پزشک نسبت به بیمارانش و تعهد نسبت به حفظ اسرار بیماران را برجسته می‌سازد. در عهد بقراط این امر تلاشی برای دور کردن پزشکان از درمان‌های خرافی و روانی زمان خودشان بوده است. ماندگاری این سوگند چنان است که حتی امروزه دانشجویان فارغ‌التحصیل از مدارس پزشکی به آن متعهد می‌شوند.


قانون بقراط

پیش از زمان بقراط هیچ نوع علم پزشکی به طور واقعی وجود نداشت. باور بر این بود که بیماری تنبیهی از سوی خداوندان است. معتقد بودند که مداخله الهی از شرایط طبیعی نبوده بلکه از ماورای طبیعت است. بنابراین درمان تنها آر ماورای طبیعت و از طریق تشریفات مذهبی یا خرافی، جادوگری یا شعبده‌بازی می‌آید. بقراط با این تفکر موهوم به همراه عقاید برجسته ویژه عصری که او در آن زندگی می‌کرد مواجه بود. عملکرد او عقلانیت را جایگزین مسائل غیرعقلانی کرد و با آن علم پزشکی به عصر استدلال قدم گذاشت. بقراط معتقد بود: «در واقع دو چیز وجود دارد. علم و عقیده. مورد اول، دانش و مورد دوم، جهل را پدید می‌آورد.»


توصیه‌هایی که او تجویز می‌کرد، همچنان پس از ۲۰۰۰ سال دارویی مناسب به شمار می‌آید

قبلی «
بعدی »

دیدگاه خود را با ما اشتراک بگذارید:

ایمیل شما نزد ما محفوظ است و از آن تنها برای پاسخگویی احتمالی استفاده می‌شود و در سایت درج نخواهد شد.
نوشتن نام و ایمیل ضروری است. اما لازم نیست که کادر نشانی وب‌سایت پر شود.
لطفا تنها در مورد همین نوشته اظهار نظر بفرمایید و اگر درخواست و فرمایش دیگری دارید، از طریق فرم تماس مطرح کنید.

اینستاگرام ما را لطفا دنبال کنید!

پیشنهاد می‌کنیم