پیشنهاد فیلم: فیلم «دره من چه سر سبز بود»

سال ساخت: ۱۹۴۱

عنوان اصلی: How Green Was My Valley



کارگردان: جان فورد

اقتباسی از رمانی به همین نام از ریچارد لولین

بازیگران: والتر پیجن، مارین اوهارا، دانلد کریسپ، آنالی، رادی مک‌داول، جان لودر، سارا آلگود، باری فیتس جرالد و پاتریک نولز


اوایل قرن، ویلز جنوبی:

“هیو مورگان” (مک‌داول)، پسرکی ۱۲ ساله، همراه با خانواده‌اش در دهکده‌ای معدنی در دره‌ای سبز و زیبا زندگی می‌کند. آرامش و خوشبختی خانواده آرام‌آرام با شدت گرفتن طمع و زورگوئی‌های صاحبان معادن از بین می‌رود.

“آقای مورگان” (کریسپ)، پدر “هیو”، چهار برادر بزرگ‌تر او را از پیوستن به اعتصاب کارگران منع می‌کند، آنان نیز چاره‌ای جز مهاجرت نمی‌بینند. “آنگاراد” (اوهارا)، خواهر “هیو”، به‌رغم علاقه‌اش به کشیش دهکده (پیجن)، مجبور به ازدواج با پسر یکی از صاحبان معادن می‌شود.

سرانجام پدر در ریزش معدن کشته می‌شود و “هیو” نیز دهکده را ترک می‌کند…

شاهکار دیگری از جان فورد، سرشار از احساسات اصیل و مشاهدات انسان‌دوستانه. طرح داستتانی ساده فرصتی است برای خلق پی‌درپی صحنه‌هائی تأثیرگذار و گاه اندوهبار از پیوندهای دگرگون شونده خانوادگی. فورد از حمایت کامل زانوک تهیه‌کننده و فیلم‌برداری درخشان میلر بهره‌مند بود. بازیگران فیلم اغلب ایرلندهای مقیم هالیوود بودند و خود فیلم گذشته از تصویر حسرت‌بار زندگی خانوادگی، از روشن‌ترین بازتاب‌های علاقه فورد به خاستگاهش و مناسبات ریز و درشت جامعه‌های سنتی است.

دره من چه سر سبز بود


جان فورد صدای مکاشفه‌وار مرد/ راوی با حرکت نرم دوربین، چشم مخاطب را از درون یک خانه خالی و خلوت قدیمی به دوران کودکی راوی در یک خانواده شلوغ و محیط کارگری می‌برد تا حسرت و نوستالژی گرم زندگی آدم‌ها و گذر بی‌رحمانه زمان بر جان مخاطب بماند.

صدایی که به نوعی با تجلیل و ستایش نگاه پدر و امنیت خانواده در آن دوران همسو می‌شود (بی‌آنکه در دام اسطوره‌سازی بی‌جهت بیافتد یا انتقاد از آن نوع زندگی را فراموش کند).

به همین دلیل فیلم با صدای راوی و تصویر پدر در حال قدم زدن در شیب دره شروع می شود و با مرگ او نیز به پایان می رسد.

صدای مرد:

دارم اثاثمو تو شالی که مادرم وقتی می‌رفت بازار رو دوشش می‌انداخت جمع می‌کنم تا از دره خودم برم. این دفعه دیگه برنمی‌گردم. خاطره ۵۰ سال رو پشت سرم جا میذارم. خاطره!… عجیبه که آدم خیلی از چیزایی رو که چند لحظه قبل گذشته فراموش می‌کنه اما خاطره حوادثی رو که سال‌ها پیش اتفاق افتاده روشن و واضح نگه می‌داره.

خاطره مردها و زن‌هایی که مدت‌ها پیش مردن. با این همه هنوز آدم با خودش می‌گه چی واقعیه، چی نیست؟

چطور می‌شه باور کرد که همه دودمانم از اینجا رفتن در حالی که صداشون هنوز تو گوشمه!

نه! حاضرم چندین بار بگم نه، چون اونا در ذهن من دارن واقعن زندگی می‌کنن. دور و بر زمانی که سپری شده، حصار و پرچینی نیست.

آدم می‌تونه برگرده و هر چی بخواد ازش برداره. البته اگه یادش بیاد. بنابراین منم چشامو به روی دره امروزی می‌بندم و اونو همونطور که در بچگیم بود می‌بینم. دره سرسبزی که به نظر من به اندازه یک دنیا وسعت داشت. زیباترین دره ای که تا حالا دیدم.

(تصویر به زمان گذشته می‌رود و شیب دره را نشان می‌دهد.)

همه چی از وقتی به یادم می‌یاد که پسر کوچیکی بودم و همراه پدرم در دره راه می‌رفتم. هنوز غبار و ذرات تیره رنگ معدن زغال سنگ اونقدر نبود که زیبایی دره بتونه لطمه‌ای بهش بزنه چون معادن زغال سنگ تازه داشتن پنچه هاشونو به سمت مراتع و چمنزارهای سر سیز دراز می کردن.

حتی حالا هم صدای خواهرم «اینکارا» رو می شنوم که مارو از دور صدا می‌زد.

(صدای اینکارا که از دور که برای آنها دست تکان می‌دهد.)

همه خانواده ما تو معدن کار می‌کردن. کافی بود یکی زیر آواز بزنه تا تموم دره از آواز پر بشه، چون آواز برای همشهری‌های من مثل بینایی بود برای چشم

(کارگرهای معدن در حال برگشت از سر کار خسته همه آواز دسته‌جمعی می‌خوانند.)

صدای راوی در بزرگسالی پس از مرگ پدر در معدن لحنی تلخ و پرحسرت می‌یابد و جمله‌هایی که انگار از زبان جان فورد به زبان می آیند با لحن فیلم‌هایش درباره دورانی که سپری شدند و به راحتی در «ییلاق ذهن» حک می‌شوند:

صدای مرد/ راوی انتهای فیلم:

مردایی مثل پدر من نمی‌تونن بمیرن. اونا هنوز با منن و برای همیشه در خاطر من، محبوب و دوست داشتنی باقی خواهند ماند. به راستی دره من چه سر سبز بود…

قبلی «
بعدی »

دیدگاه خود را با ما اشتراک بگذارید:

ایمیل شما نزد ما محفوظ است و از آن تنها برای پاسخگویی احتمالی استفاده می‌شود و در سایت درج نخواهد شد.
نوشتن نام و ایمیل ضروری است. اما لازم نیست که کادر نشانی وب‌سایت پر شود.
لطفا تنها در مورد همین نوشته اظهار نظر بفرمایید و اگر درخواست و فرمایش دیگری دارید، از طریق فرم تماس مطرح کنید.

قابل توجه شما

پیشنهادات ما

پیشنهاد می‌کنیم