همه چیز در مورد فیلم فانوس سرخ را بیاویز – نکات جالبی که احتمالا نمی‌دانستید – Raise the Red Lantern (1991)

کارگردان: ژانگ بیمو. فیلمنامه: سو تونگ و نی ژن؛ براساس رمان همسرها و صیغه‌ها. بازیگران: گونگ لی (سونگلیان)، هه (صیغه سوم)، جینگ وو ما (ارباب چن)، کایفن کائو (همسر صیغه‌ای دوم)، ژائو چی (سرایدار). مدت: ۱۲۶ دقیقه. فروش: ۶/۲ میلیون دلار (در آمریکا).

نامزدی‌های اسکار:

  • بهترین فیلم خارجی.

برندگان اسکار سال ۱۹۹۲:

  • بهترین فیلم: با گرگ‌ها می‌رقصد.
  • بهترین کارگردان: کوین کاستنر (با گرگ‌ها می‌رقصد).
  • بهترین بازیگر مرد: جرمی آیرونز (بخت‌برگشتگی).
  • بهترین بازیگر زن: کتی بیتس (میزری).
  • بهترین بازیگر مرد نقش دوم: جو پشی (رفقای خوب).
  • بهترین بازیگر زن نقش دوم: ووپی گلدبرگ (روح).

قفس طلایی


خرید کتاب با ۱۵٪ تخفیف(همه کتاب‌ها)

این فیلم فوق‌العاده زیبا، که دولت چین نمایشش را در کشور ممنوع و به خاطر نامزدشدنش در اسکار به آمریکایی‌ها اعتراض کرد، در آن واحد، بیرحمانه و خفقان‌آور، و از لحاظ فرمال، زیبا و لذت‌بخش است. اگرچه ماجراهای فیلم در قرن بیستم می‌گذرد ولی برخی از سنت‌های قدیمی هنوز برجای مانده‌اند. چهار همسر/صیغه‌ای داستان در کاخ باشکوه یک ارباب فئودال، محبوس‌اند. نفوذی ندارند و تنها می‌توانند رقابت‌شان را به قدرتی علیه یکدیگر تبدیل نمایند. پوشیده در جامه‌های زیبای ابریشم، به ماساژ پا، همچون تریاک معتادند و این اعتیاد می‌تواند مرگبار باشد چون تنها وقتی می‌توانند از این امتیاز برخوردار شوند که برای همدمی از سوی ارباب انتخاب شوند. این منظر خفقان‌آور، غرق در نور گرم زرد و قرمزی است که از فانوس‌هایی بیرون می‌تراود که در خارج و داخل اتاق زنِ منتخب، آویزان می‌کنند. دوربین مدام زن‌ها را در آستانه درها یا پشت پرده‌های تور ی اتاق‌شان می‌یابد. حرکات زن‌ها فقط به داخل حیاط خانه اربابی محدود است و در همان‌جا است که در رقابتی جانانه، قدرت خود را محک می‌زنند. در نهایت، وقتی تازه‌ترین همسر از سر نومیدی و خشم، فانوس‌ها را به آتش می‌کشد و برای لحظاتی خود را رها می‌سازد، نظر قدیم از هم فرو می‌پاشد.

بازیگران

  • گونگ لی: زمانی‌که گونگ‌لی در مدرسه تئاتر مرکزی پکن دانشجو بود، برای ایفای نقش اصلی ذرت سرخ (۱۹۸۷) ژانگ ییمو انتخاب شد. هنرنمایی‌اش در آن فیلم، او را به معروف‌ترین بازیگر چینی در دنیا تبدیل کرد. گونگ‌لی به همکاری با ییمو ادامه داد تا این‌که قطع ارتباط عاطفی‌شان به قطع ارتباط حرفه‌ای‌شان انجامید. از جمله شناخته‌شده‌ترین کارهای گونگ لی، ژودو (۱۹۸۹)، و داستان چیوجو (۱۹۹۲) است که به خاطرش در ۴۹ مین جشنواره ونیز برنده بهترین بازیگر زن شد. و بعد، بدرود محبوبم (۱۹۹۳) که به خاطرش جایزه بهترین بازیگر زن منتقدهای نیویورکی نصیب‌اش شد و نیز، زندگی‌کردن (۱۹۹۴) و شکستن سکوت (۱۹۹۹).

 خلاصه داستان

چین، دهه ۱۹۲۰، در آن سال‌ها هنوز یک مرد ثروتمند می‌توانست چند زن اختیار کند و در یک زندگی باشکوه اربابی، همسرانش را، در قفسی طلایی زندانی نگه دارد. اما این دوره‌ای است که ضمناً، یک زن می‌توانست تصمیم بگیرد و به دانشگاه برود. سونگلیان (گونگ لی)، دختر نوزده ساله، بدترین شرایطِ هر دو دنیا را تجربه می‌کند. وقتی از خبر مرگ پدرش باخبر می‌شود، نامادری‌اش وی را مجبور می‌کند دانشکده را تنها پس از شش ماه رها کند و برای تأمین زندگی خانواده به همسری چنان مرد ثروتمندی درآید. سونگلیان با اکراه، شرایط زندگی جدیدش را می‌پذیرد ولی به زودی خود را در رقابتی سهمناک بین زن‌ها برای محبوبیت یافتنِ بیشتر نزد ارباب چن (ما جیگوو) و امتیازاتی که چنین جایگاهی فراهم می‌آورد، می‌یابد. هرشب، این ارباب است که تصمیم می‌گیرد کدام زن را مورد تفقد قرار دهد. وقتی چنین تصمیمی گرفته شد، پیشخدمت‌ها می‌شتابند و فانوس‌هایی در آستانه اتاق زن منتخب آویزان می‌کنند. ت.طئه و خیانت بین زن‌های حسود فقط می‌تواند فرجامی نحس داشته باشد/ف از جمله چاقوکشی، حاملگی دروغین، جاسوسی مرگبار و پرده برداشتن از رازی که به مرگ یکی از زن‌ها منجر می‌شود. این استعاره‌ای است ملودراماتیک از خطرات یک حکومت مستبد، و در اینجا، حکومت کمونیست‌ها در چین.

 جملات قصار

«وقتی فیلمی می‌سازم، دلم نمی‌خواهد تماشاگر بلافاصله با دیدن چند نما بگوید: اوه، باز یک فیلمِ ژانگ ییمویی دیگر!»

ژانگ ییمو

«برای انجام کاری هنری باید به نکته‌ای همیشه توجه داشت؛ مضمون فقرِ مردم معنای عمیقی دارد. مهم‌ترین است. از آن، قدرت سرچشمه می‌گیرد. چینی‌ها سال‌ها در فقر زندگی کرده‌اند و از آن نوع زندگی می‌توان مضمون‌های فراوانی بیرون کشید. امیدوارم قبل از آنکه زیادی پیر شوم، و تا وقتی ذهن‌ام هنوز کار می‌کند، بتوانم از این‌جور داستان‌ها بیشتر تعریف کنم.»

ژانگ ییمو

کارگردان

ژانگ ییمو که در آکادمی سینمای پکن درس خوانده، جزو نسل پنجم فیلمسازان چینی محسوب می‌شود؛ این نسل، که چن کایگه و ژانگ جونژائو نیز جزوشان هستند، بعد از پایان انقلاب فرهنگی شروع به فیلمسازی کردند. فانوس‌های سرخ را بیاویز، دومین نامزدی اسکارِ بهترین فیلم خارجی را برایش به ارمغان آورد؛ سال قبل‌اش، فیلم زیبای دیگرش، ژودو نیز نامزد شده بود. از جمله فیلم‌های معروف ژانگ ییمو، باید به این‌ها اشاره کرد: ذرت سرخ (۱۹۸۷)، زندگی کردن (۱۹۹۴)، جاده‌ای به سوی خانه (۱۹۹۹)، و دوران خوش (۲۰۰۲).

نظر منتقدها

راجر ایبرت (شیکاگو سان تایمز): «کاملاً جدا از پیرنگ، لذتی است که از معماری، جامه‌ها، کنتراست رنگ‌ها، و چهره ستاره‌های فیلم می‌بریم. اما در پسِ این زیبایی، واقعیت بیرحمانهٔ این زندگی جا خوش کرده، همان‌طور که در پسِ زندگی مرفه اربابِ خانه، گناهِ برده‌داری نهفته است.»

هال هینسن (واشنگتن پست): «داستان هیچ‌گاه از چیزی در مایه‌هایِ بازسازیِ آبکی و چینی شدهٔ زنان (جورج کیوکر) فراتر نمی‌رود.»

صحنهٔ فراموش نشدنی

سونگلیان به شدت سرخورده و نومید شده، چون وانمود کرده که حامله شده تا جایگاه خود را نزد ارباب بالا نگه دارد ولی همسر دوم ارباب، خیانتکارانه، حیله‌اش را فاش و نقش برآب کرده است. بنابراین، سونگلیان شروع می‌کند به نوشیدن می. طی یکی از لحظات مستانه‌اش، معصومانه به همسران دیگر می‌گوید که همسر سوم، همان خواننده اپرا، با دکتر رابطه دارد. همین موضوع باعث می‌شود زن را در برجِ مرگ زندانی کنند. وقتی سونگلیان به این ماجرا پی می‌برد، احساس گناه می‌کند و در اینجا، هنرنماییِ متینِ گونگ لی قطع می‌شود به درد و رنجی که در چهرهٔ زن‌ها خوانده می‌شود و سرنوشت غم‌انگیزشان.

دیدگاه خود را با ما اشتراک بگذارید:

ایمیل شما نزد ما محفوظ است و از آن تنها برای پاسخگویی احتمالی استفاده می‌شود و در سایت درج نخواهد شد.
نوشتن نام و ایمیل ضروری است. اما لازم نیست که کادر نشانی وب‌سایت پر شود.
لطفا تنها در مورد همین نوشته اظهار نظر بفرمایید و اگر درخواست و فرمایش دیگری دارید، از طریق فرم تماس مطرح کنید.