مقصود از امتحان چیست؟

0

حسن یعقوبی‌نژاد

شاید بعضیها هنوز فکر کـنند کـه مـقصود از امتحان منحصرا ارزشیابی کار دانش‌آموزان و تنها منعکس کردن وضع تحصیلی و درجهٔ کوشش آنان است. چـنین تصوری نادرست و غیر واقع و ناشی از ضعف اطلاع و عدم آشنایی به اصول آموزش و پرورشـ نوین است. معلمان پژوهـنده بـه خوبی آگاهند که نتیجهٔ امتحانات همیشه متضمن یک ارزشیابی دو طرفه است: امتحان، از یک طرف، تلاش و کم و کیف تحصیلی دانش آموز را نشان می‌دهد، و از طرف دیگر، توانایی و ارزش و اعتبار کار معلم و چگونگی تدارک امـکانات مدرسه را روشن می‌کند. اگر نتیجهٔ امتحان درسی در یک کلاس مطلوب و موفقیت‌آمیز نباشد، بی‌تردید علل این ناکامی را نباید تنها دانست، بلکه باید عامل معلم و مدرسه را نیز در آن دخیل و سهیم دانست. معلم و مدرسه، در مـواجهه بـا این واقعیت، باید با شکیبایی فراوان و کمال انصاف، علل این عقبماندگی دانش آموزان راتحقیق کنند، و، با توجه به اینکه اکثریت قریب به اتفاق دانش آموزان یک کلاس علی الاصول دارای بـهر هـوشی متوسط هستند، باید قسمتی از موجبات ناکامی دانش آموزان را در نحوهٔ کار خود، از قبیل بیان مطلب، قدرت تجزیه و تحلیل قضایا، عدم آمادگی وسایل، عدم مهارت در تدریس و سایر عوامل دیگری که مـستقیما بـه معلم و مدرسه مربوط است و موجبات این عقب‌ماندگی را فراهم آورده، جستجو کنند.

بنابراین شورای معلمان هر کلاس و مسئول مدرسه، در پایان هریک از امتحانات ثلث اول و ثلث دوم، وظایف بسیار مهمی به عهده دارند کـه اگـر در انـجام آن قصور کنند و علل عـقبماندگی را فـورا بـررسی و کشف نکنند، بی‌تردید عمر یکسالهٔ دانش آموزان خود را تلف خواهند کرد معلمان ارجمند و مسئولان محترم مدارس، به منظور جلوگیری از فوت وقـت و اتـلاف عـمر نوباوگان کشور، باید در هر موردی، بدون کمترین سـهل‌انگاری، بـا واقعگرایی و انصاف، عللی را که موجب عدم پیشرفت دانش آموزان شده است بیابند و منجزا معلوم دارند و در فرصت بعدی آن را رفع و جـبران کـنند.

یـافتن این علتها، در صورتی که بر مبانی صحیح انجام شود، غـالبا به سهولت به نتیجهٔ مطلوب می‌انجامد. این علتها ممکن است به شرح زیر باشد: تند درس دادن، زیاد درس گفتن، نـامفهوم و یـا بـسیار فشرده بیان کردن، قبل از تمرینهای کافی از بحثی گذشتن، بدون رازشیابی از تـدریس یـک بحث به فصلی دیگر پرداختن، عدم استفاده از وسایل سمعی و بصری، مجاورت کلاس در مرآومنظر، مشرف بودن کـلاس بـه خـیابان پر سروصدا، عدم توجه به حضور و غیاب دانش آموزان، سرد یا گرم بـودن کـلاس، بـهداشتی نبودن محیط کلاس درس و علتهای دیگر از این قبیل که پیدا کردن آنها کار سهل و سـاده‌ای اسـت و فـقط اندکی وجدان کار لازم است که خوشبختانه معلمان شریف ما از آن بهرهٔ وافر دارند.

معلمان جـوان و تـازه‌کار گاهی موضوعاتی از قبیل کم بودن ساعات کار، مفصل بودن حجم برنامه و محتوای کـتاب، مـتعدد بـودن مباحث، عدم تکافوی وقت تدریس، نداشتن همرهٔ مستقل و مانند آن را به عنوان علل عدم پیـشرفت عـنوان می‌کنند. غافل از اینکه وظیفهٔ بزرگ و سنگین معلمان حل این مشکلات ملموس و محسوس اسـت و ضـرورت ایـجاب می‌کند که، با ابداع و اعمال روشهای مناسب، این مشکلات را از پیش پای آموزش کشور بردارند. پس نکتهٔ اسـاسی تـغییر راه و روش و اتخاذ و اعمال تدبیری است که قادر به جوابگویی مشکلات و رفع نـیازهای کـنونی جـامعهٔ تعلیم و تربیت باشد. بنابراین روش کار باید به نحوی موجد حل مشکل شود و نه آنکه مـشکل را بـه عـنوان دلیل و علت عقب‌ماندگی عنوان کند. معلمان کارآمد و مطلع و آشنا به اصول آمـوزش و پرورش از ایـن نوع مشکلات بیمی به دل راه نمی‌دهند و برای هریک راه حل مناسب پیدا می‌کنند. اگر برنامهٔ درسی و حـجم کـتاب مفصل و ساعات تدریس وافی نیست، معلم با تدبیر، با بیان اهم مـطالب و مـشکلات، دانش آموز را به راه تحقیق و مطالعه و خـودآموزی آشـنا مـی‌کند و به او می‌آموزد که چگونه در منزل و ساعتهای فـراغت دروس خـودرا تعقیب کند و از حل مسئله‌ای به حل مسئله‌ای دیگر بپردازد و از درک موضوعی به معانی دیـگر پی بـبرد و معلم را مشکل‌گشا و راهنما بشناسد. اگـر قـرار باشد کـه هـر مـطلب ساده و کوچکی به وسیلهٔ معلم بـرای دانـش آموز توجیه شود، هرگز یک آدم محقق و پژوهشگر و توانا به حل مـشکل تـحویل جامعه داده نخواهد شد.

سفارش طراحی سایت در کارلنسر با قیمت توافقی
لیزر هموروئید درمان بواسیر در کلینیک تخصصی هموروئید تهران

دانش آموز بـاید بتواند، با مراجعه بـه فـرهنگها و با مطالعهٔ کتابهای اطلاعاتی، نـیاز خـود را رفع کند و خود را غنی سازد و به تدریج باید کلاس درس به صورت گـفت‌وشنود عـلمی «مباحثه» گرایش پیدا کند. و اهـم مـسائل و مـشکلات درسی مطرح شـود و مـعلم به صورت راهنما دانـش آمـوز را در حل مشکلات یاری دهد.

معلمان مجرب به این نکته واقفند که آدمی هرچیز را کـه بـه آسانی به دست می‌آورد کمتر قـدرمی‌داند و زودتـر از دست مـی‌دهد. دانـش آمـوز هم باید به هـر مطلب علمی از طریق راهنمایی معلم با زحمت و تلاش شخصی دسترسی پیدا کند، تا اولا راه یافتن بـه سـایر موضوعات علمی را بیاموزد و ثانیا ارزش دست آورد خـود را بـداند و در ضـبط و اسـتفاده از آنـ بکوشد و به زودی و آسـانی آن را از دسـت ندهد.

بنابراین، معلمان گرامی نباید مشکلات را به عنوان «علل عقبماندگی» تلقی کنند، باید برای هریک راهـی فـراخور آن جـستجو و تدارک نمایند.

منبع: نشریه آموزش و پرورش – اردیبهشت ۵۷

   

پستهای اخیر

نسخه ویژه‌ ۷۰ سالگی تویوتا لندکروز پرادو : زیبا، کارا و با استایل نوستالژیک

غول خودروسازی ژاپن می‌خواهد تولد ۷۰ سالگی لندکروز پرادو خود را جشن بگیرد و غافلگیر یبزرگ این مراسم، رونمایی نسخه ویژه‌ای از این خودروی شاسی‌بلند محبوب و معروف است. هفتاد سال پیش، تویوتا براساس فلسفه ساخت یک شاسی بلند شهری و کوچک‌تر نسبت…

اپلیکیشن Messages اندروید مجهز به رمزنگاری دوسویه شد؛ حتما این ویژگی را فعال کنید

پروژه رمزنگاری انتها به انتهای گوگل برای اپلیکیشن Messages در اندروید از نسخه بتا خارج شده است. به این معنی که سرانجام می‌توانید اطمینان حاصل کنید هیچ‌کسی نمی‌تواند پیام‌های خصوصی شما با افراد دیگر را در بین راه شنود یا رهگیری کند. گوگل…

مخترع اینترنت -تیم برنرز لی- کد منبع اصلی خود را به صورت NFT به حراج گذاشت

با این روندی که فروش چیزهای مختلف به صورت NFT طی می‌کند، شاید ما هم باید بگردیم و ببینیم چیزی را می‌توانیم در زندگی و دوران فعالیت خود پیدا کنیم که بشود به صورت NFT فروخت و باقی عمر را در آسایش گذارند؟! بعد از اخبار عجیب فروش چیزهایی…

ویندوز ۱۱ لو رفت – مرور تصویری برخی ویژگی‌های جدید ویندوز ۱۱ و البته صدای استارت‌آپ جدید…

خبر داغ امروز این است که یک نسخه از سیستم عامل بعدی مایکروسافت، یعنی ویندوز 11 به صورت آنلاین درز پیدا کرده است. روز سه‌شنبه -دیروز- یک کاربر چینی در سایت بایدو، اسکرین شات‌هایی که ادعا می‌کند از ویندوز 11 گرفته، منتشر کرده است. این نسخه…

فروش بالای مک با پردازنده M1 حسادت رقبا را برانگیخته است؛ بازار پی‌سی آتش زیر خاکستر است

مک در سالی به سر می‌برد که هر سازنده پی‌سی به آن حسادت می‌کند. به گزارش موسسه International Data Corp، محصول M1 اپل نسبت به مدت مشابه گذشته، با دو برابر ظرفیت فروش خود را آغاز کرده است. تیم کوک، مدیرعامل اپل در ماه آوریل گفت بیش از نیمی…

تصاویر جدیدی از سدان مفهومی جدید جتکو و ایران خودرو که «سمند جدید» نامیده می‌شود

مدت‌ها است شرکت جتکو با همکاری ایران خودرو مشغول طراحی و ساخت یک سدان جدید مفهومی است که «سمند جدید» نامیده می‌شود. ابتدا، یک سال پیش و در بازدید برخی نمایندگان مجلس از گروه صنعتی ایران خودرو، ماکت اولیه خودروی مفهومی جتکو به نمایش در…

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.