فیلم سارا و بازی درخشان نیکی کریمی در آن

0

سارا (نیکی کریمی)

سارا – ۱۳۷۱

زنی باردار کنار پنجره ایستاده، در حالی که یک دستش را زیر چانه نهاده و با دست دیگرش سیگار می‌کشد، به دوردست خیره است. این نخستین پلان اقتباس درخشان مهرجویی از خانه عروسک ایبسن است که بدون هیچ توضیح اضافی ما را به ذهن درگیر قهرمانش راه می‌دهد. سارا آبستن است؛ فیزیکی و ذهنی، آبستن شادی یک تولد در زاهدانش و وحشت یک مرگ در مغزش، کهن الگوی مادر درون او در مقام محافظت از هر دو، پدر و کودک، خوب می‌داند که باید از هر دو زایمان سربلند بیرون بیاید و می‌آید.

مهرجویی در یازدهمین فیلم سینمایی‌اش، یکی از بارزترین فیلم‌های خود در خصوص زنان را ساخته است و این بار زنی با تمایلات و رفتاری کاملا سنتی، قهرمان تاز‌ه‌ی اوست. نمایشنامه‌ی ایبسن مربوط به اواخر قرن نوزدهم است؛ دوران حکومت مطلق مردسالاری. در نمایشنامه‌ی ایبسن آن چه نورا را بر می‌آشوبد مسئله‌ی هویت است. او هرچند با مردی همدل و مهربانی ازدواج کرده است اما جامعه و از آن مهم‌تر شوهرش، هویت مستقلی برای او قائل نیستند. مهرجویی تردستانه و در نهایت ظرافت، با شناخت دقیق و هوشمندانه‌ای که از جامعه خودش دارد در ایرانیزه کردن نمایشنامه و کاراکتر نورا، زنی را می‌آفریند که مسئله‌اش بحران هویت مستقل نیست. اتفاقا سارا هویتش را از جایگاه همسر مادر می‌گیرد، به هر دو کاملا مسلط است و به هر دو افتخار می‌کند.

مسئله سارا قدرناشناسی ست. آن چیزی که در تاریخچه‌ی بومی ما مکرر و دائم اتفاق افتاده و آنقدر وسیع شده است که فداکاری بی‌مزد و منت زنان این سرزمین را به یک شاخص‌های زنانگی بدل کرده است یک وظیفه. یک عادت، هیچ یک از مردان روبه روی او حواسشان به از خودگذشتگی این زن برای نجات مرد خانه‌اش نیست. این میان گشتاسب در برابر او به شکل شخصی لااقل وظیفه‌ای ندارد این مسئله را درک کند. او از جایگاه مردی که در همین فضای فکری تنفس می‌کند و البته منافعش در می‌انه است، چشم بر نیت سارا می‌بندد تا از فعل دروغگویی او ابزاری بسازد که خودش را نجات بدهد. در نهایت رفتار او در برابر سارا چیزی نیست مگر تکرار مکرر همان نگاه خودخواه، حق به جانب و طلبکار حاکم بر جامعه‌ی مردسالار، چیزی که دیر زمانی ست با منطقی از پیش نوشته و عمومی و حالا با دلایلی خصوصی این امکان را دارد تا سارا را آزرده و ملتهب کند. حساب حسام اما جداست. حسام همان مردی ست که سارا به خاطرش دروغ گفته، جعل امضا کرده، بسترش را شبانه ترک کرده است و به خلوتگاهی مراجعه کرده که برای او حکم نیایش کد‌های را یافته که در آن با سوزن زدن خانواده‌اش را نجات داده است.

سفارش طراحی سایت در کارلنسر با قیمت توافقی
لیزر هموروئید درمان بواسیر در کلینیک تخصصی هموروئید تهران

او سوی چشم‌هایش را در این راه داده است و به این مفتخر است، پس کی وقتش می‌رسد که حسام بر نوک انگشتان سوزن خورد‌ه‌ی او بوسه زند؟ وقتی حسام از جریان قرض او از گشتاسب خبردار می‌شود در بی‌رحمانه‌ترین واکنش ممکن غیر مستقیم به او شک می‌کند و در نهادینه‌ترین فرم مردسالارانه، خودخواهی خود را بر ایثار سارا مقدم می‌کند و نه تنها این همه وقت تلاش او را نادیده می‌گیرد که او را مواخذه و تحقیر می‌کند، برگشت حسام پس از تحول گشتاسب دیگر زخم گشوده سارا را مرهم نیست. چشمان زن به روی این حقیقت مسلم گشوده شده است که سال‌ها پشت مردی ایستاده که نه تنها بلد نیست پشت او بایستد، بلکه لزومی هم برای این کار نمی‌بیند. زنی که در مهمانی ترفیع حسام، با نگرانی انتظار واکنش او را می‌کشید هرگز باور نداشت با این حجم از قدر نشناسی روبه رو خواهد شد.

مهرجویی سارا را با شمایل یک فرشته آفریده است. شوق جاری در رفتار او وقتی برای دوست قدیمیش از راز کهنه پرده برمی دارد و لذتی که در صورتش هنگام سوزن زدن‌های شبانه جاری ست، به ذهن مخاطب فرصت نمی‌دهد حتی ثانیه‌ای اسیر قضاوت دروغگویی او چه به حسام و چه به گشتاسب بشود. ایمان سارا به این که باید زندگی، همسر و خانه‌اش را نجات بدهد، نگین درخشان این فصلنامه‌ی رنج است.

فصلنامه‌ای که او امید داشت همین روز‌ها تمام خواهد شد و آنچنان که در درد دل زنانه‌ی دونفره‌اش با دوست قدیمی اشاره می‌کند: روزی خواهد آمد که همه چیز را به حسام بگوید. این جمله را با لحنی آرزومند ادا می‌کند. آرزوی رسیدن روزی که حسام از او به خاطر همه این سال‌ها قدردانی خواهد کرد و حالا نگاه معصوم، زلال و فداکار او در تقابل با دنیای حسابگر و زورگوی روبه رو چه چاره‌ای دارد مگر ر‌ها کردن؟ خودخواهی و بی‌رحمی حسام در واکنش به رفتار سارا، آنچنان مهیب است که زن ترک برنمی دارد بلکه تکه تکه می‌شود و از میان تکه‌های خودش دوباره متولد می‌شود.

سارا در حالی که چادر به سر انداخته، با صورتی مغموم اما محکم مایوس اما آگاه، خانه‌اش را ترک می‌کند. اصلا مگر آنجا خانه او محسوب می‌شود وقتی امین و آقای خانه‌اش برای این همه سال جان کندن او در حفظ‌اش، هیچ حرمتی قائل نیست؟ سارا، حسام را ترک نمی‌کند. او دارد خود قدیمیش را ر‌ها می‌کند. خودی که دوستش می‌داشت. زنی در منتهای مرز‌های بخشندگی، سخاوت و از خودگذشتگی.

   

پستهای اخیر

نسخه ویژه‌ ۷۰ سالگی تویوتا لندکروز پرادو : زیبا، کارا و با استایل نوستالژیک

غول خودروسازی ژاپن می‌خواهد تولد ۷۰ سالگی لندکروز پرادو خود را جشن بگیرد و غافلگیر یبزرگ این مراسم، رونمایی نسخه ویژه‌ای از این خودروی شاسی‌بلند محبوب و معروف است. هفتاد سال پیش، تویوتا براساس فلسفه ساخت یک شاسی بلند شهری و کوچک‌تر نسبت…

اپلیکیشن Messages اندروید مجهز به رمزنگاری دوسویه شد؛ حتما این ویژگی را فعال کنید

پروژه رمزنگاری انتها به انتهای گوگل برای اپلیکیشن Messages در اندروید از نسخه بتا خارج شده است. به این معنی که سرانجام می‌توانید اطمینان حاصل کنید هیچ‌کسی نمی‌تواند پیام‌های خصوصی شما با افراد دیگر را در بین راه شنود یا رهگیری کند. گوگل…

مخترع اینترنت -تیم برنرز لی- کد منبع اصلی خود را به صورت NFT به حراج گذاشت

با این روندی که فروش چیزهای مختلف به صورت NFT طی می‌کند، شاید ما هم باید بگردیم و ببینیم چیزی را می‌توانیم در زندگی و دوران فعالیت خود پیدا کنیم که بشود به صورت NFT فروخت و باقی عمر را در آسایش گذارند؟! بعد از اخبار عجیب فروش چیزهایی…

ویندوز ۱۱ لو رفت – مرور تصویری برخی ویژگی‌های جدید ویندوز ۱۱ و البته صدای استارت‌آپ جدید…

خبر داغ امروز این است که یک نسخه از سیستم عامل بعدی مایکروسافت، یعنی ویندوز 11 به صورت آنلاین درز پیدا کرده است. روز سه‌شنبه -دیروز- یک کاربر چینی در سایت بایدو، اسکرین شات‌هایی که ادعا می‌کند از ویندوز 11 گرفته، منتشر کرده است. این نسخه…

فروش بالای مک با پردازنده M1 حسادت رقبا را برانگیخته است؛ بازار پی‌سی آتش زیر خاکستر است

مک در سالی به سر می‌برد که هر سازنده پی‌سی به آن حسادت می‌کند. به گزارش موسسه International Data Corp، محصول M1 اپل نسبت به مدت مشابه گذشته، با دو برابر ظرفیت فروش خود را آغاز کرده است. تیم کوک، مدیرعامل اپل در ماه آوریل گفت بیش از نیمی…

تصاویر جدیدی از سدان مفهومی جدید جتکو و ایران خودرو که «سمند جدید» نامیده می‌شود

مدت‌ها است شرکت جتکو با همکاری ایران خودرو مشغول طراحی و ساخت یک سدان جدید مفهومی است که «سمند جدید» نامیده می‌شود. ابتدا، یک سال پیش و در بازدید برخی نمایندگان مجلس از گروه صنعتی ایران خودرو، ماکت اولیه خودروی مفهومی جتکو به نمایش در…

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.