اسیدوز متابولیک چیست؟

اسیدوز متابولیک با کاهش غلظت بی‌کربنات سرم مشخص می‌شود. این حالت یا به دلیل دفع مایعات حاوی بی‌کربنات یا بر اثر مصرف بی‌کربنات بدن برای بافر کردن اسیدها ایجاد می‌شود. در حالت دوم، ماهیت باز ممکن است بر ترکیب الکترولیتی بدن تأثیر بگذارد. از…

اختلالات تعادل اسید ـ باز

اختلالات تعادل اسید ـ باز اکثر فرآیندهای متابولیک بدن منجر به تولید اسید می‌شوند. بزرگ‌ترین منبع تولید درونزاد اسید، کاتابولیسم و اکسیداسیون کامل گلوکز و اسیدهای چرب است که درنهایت، به دی‌اکسیدکربن و آب تبدیل می‌شوند. تهویهٔ ریوی،…

سندرم‌های بارتر و گیتلمن

یک پیشرفت عمده در مطالعه بر روی اختلالات ارثی سندرم‌های دفع‌کنندهٔ نمک، اثبات این نکته بود که سندرم‌های بارتر (Bartter ‘ssyndrome) و گیتلمن (Gitelman ‘ssyndrome)، ناشی از جهش در پروتئین‌های انتقال‌دهندهٔ یونی خاص هستند. این پروتئین‌ها توسط…

هیپوکالمی یا کاهش پتاسیم خون چیست؟

از آنجا که پتاسیم فراوانترین کاتیون داخل سلولی است، کمبود آن منجر به اختلالات مختلفی می‌شود. برای مثال، هیپوکالمی با بروز رابدومیولیز و ایلئوس فلجی (adynamic) ارتباط دارد. هیپوکالمی مزمن، تشنگی را تحریک می‌کند و ممکن است موجب بروز دیابت…

هیپرکالمی یا افزایش پتاسیم خون چیست؟

نسبت غلظت پتاسیم داخل سلولی به پتاسیم خارج سلولی عامل مهم تعیین پتانسیل استراحت غشاء است. با افزایش غلظت پتاسیم خارج سلولی، غشای سلول به طور نسبی دپولاریزه می‌شود و نفوذپذیری نسبت به سدیم کاهش می‌یابد و توانایی تولید پتانسیل عمل (action…

اختلالات تعادل پتاسیم بدن

میزان پتاسیم بدن انسان حدود 3500 میلی‌اکی‌والان است. غلظت طبیعی پتاسیم در مایع خارج سلولی 5 ـ 5/3 میلی‌اکی‌والان در لیتر است و در چنین غلظتی ECF حاوی حدود 70 میلی‌اکی‌والان پتاسیم است که تنها 2% کل ذخایر بدن را شامل می‌شود. اگر مقدار پتاسیم…

هیپرناترمی یا افزایش سدیم خون: تشخیص و درمان

عوامل پاتوفیزیولوژیک در بیشتر موارد، هیپرناترمی بر اثر بیش از حد آب ایجاد می‌شود، تا دریافت بیش از حد سدیم. هیپرتونیسیته پلاسما محرک قدرتمندی برای تشنگی است. بیمارانی که به دلیل بیماری‌های مغزی قادر به درک تشنگی‌نیستند یا کسانی که از لحاظ…

هیپوناترمی یا کاهش سدیم خون: عوامل – تشخیص و درمان

عوامل پاتوفیزیولوژیک رویکرد تشخیصی در مورد هیپوناترمی که شایع‌ترین اختلال الکترولیتی در بیماران بستری است در شکل 4 ـ 28 نشان داده شده است. بسته به علل بروز هیپوناترمی، مقدار سدیم کل بدن ممکن است طبیعی، بالا یا پایین باشد. در برخی اختلالات…

اختلالات مایع و الکترولیت بدن انسان

محتوای مایع و الکترولیت‌ها در سلول‌ها و فضاهای مایع بدن (fluid compartment) علی رغم نوسانات زیاد در بافت آنها، بطور قابل توجهی ثابت می‌ماند. این اثبات، از طریق حرکت مایع و مواد محلول در آن در داخل و خارج سلول‌های بدن و توسط توان کلیه برای…

تصویربرداری از کلیه و دستگاه ادراری: سونوگرافی کلیه – IVP کلیه – MRI کلیه

سونوگرافی کلیه یکی از رایج‌ترین مطالعات تصویربرداری از دستگاه ادراری، سونوگرافی کلیه است. اولتراسونوگرافی کلیه یک روش غییرتهاجمی برای تصویربرداری آناتومیک از کلیه و تشکیلات جمع‌کننده است. این روش بخصوص برای تعیین اندازهٔ کلیه، شناسایی…

سندرم‌ها و بیماری‌ها مهم کلیه

بیمار مبتلا به بیماری کلیوی را می‌توان بر پایهٔ نوع و تظاهرات آسیب کلیوی مطابق جدول 5ـ27 در یکی از سندرم‌های بالینی قرار دارد. سندرم نفریتیک حاد (acute nephritic syndrome) یک سندرم بالینی است که مشخصهٔ آن، شروع نسبتاً ناگهانی اختلال…

آزمایش‌هایی که برای ارزیابی سلامت و تعیین بیماری‌های کلیه انجام می‌شوند

آسان‌ترین شیوهٔ محاسبهٔ تقریبی میزان پالایش گلومرولی (GFR)، از طریق اندازه‌گیری غلظت کراتی‌نین (cratinine) و نیتروژن اوره خون (BUN) انجام می‌شود. کراتی‌نین، متابولیت کراتین (creatine) است و کراتین یکی از اجزای اصلی عضله محسوب می‌شود. در هر…

ارزیابی بیمار مبتلا به بیماری کلیه – شرح حال و معاینه فیزیکی

تقریباً 10% افراد بالغ در ایالات متحده و سرتاسر جهان، مبتلا به بیماری‌های کلیوی هستند. مسئله بسیار تأسف‌انگیز، عدم توجه و هشیاری کافی پزشکان نسبت به بیماری مزمن کلیه و کاربرد محدود اطلاعات مربوط به شناسایی این بیماران است. دانستن این مسئله…