در مورد اسپایدرکم Spidercam

این روزها وقتی مسابقات فوتبال داخلی و خارجی را نگاه می‌کنیم و تصاویر گرفته شده با اسپادرکم Spidercam را در تلویزیون خودمان با تصاویر رویدادهای ورزشی خارجی، مقایسه می‌کنیم، متوجه تفاوت کیفیت عمده‌ای می‌شویم! در حالی که استفاده از تصاویر اسپایدرکم در پخش فوتبال‌های اروپایی بسیارسنجیده و هنرمندانه صورت می‌گیرد، تصاویر اسپایدرکمی ما معمولا نابجا استفاده می‌شوند و معمولا از شکار صحنه‌های حساس و هیجان‌انگیز عاجز هستند. مثل خیلی از فناوری‌های تازه‌ای که وارد ایران می‌شوند، ما معمولا عادت داریم که نخست خود فناری را بدون توجه به وجه کاربری آن وارد کنیم.

اسپایدرکم

اما باید بدانید که لفظ اسپایدرکم از آنجا که یک نام تجاری است، شاید برای اشاره به فناوری ثبت تصاویر ویدئویی با استفاده از دوربین‌های آویخته شده به کابل‌ها، چندان درست نباشد. اسپادرکم، نام تجاری سامانه‌ای است که یک شرکت اتریشی در سال ۲۰۰۰ ثبت کرد ولی خود فناوری، نخستین بار توسط یک شرکت آمریکایی در سال ۱۹۸۴ معرفی شد. اولین نام تجاری این فناوری اسکای‌کم Skycam بود.


خرید کتاب با ۱۵٪ تخفیف(همه کتاب‌ها)

تا سال‌های میانی دهه ۹۰ استفاده از این وسیله گسترش پیدا نکرد که عمدتا به خاطر محدودیت‌های فناوری کامپیوتری و موتورهای کشنده کابل‌ها بود. اسکای‌کم البته برای فیلمبرداری از هر رویدادی در فضای باز یا بسته که میدان پوشش آن وسعت زیادی داشته باشد، می‌تواند مورد استفاده قرار بگیرد و اختصاص به رویدادهای ورزشی ندارد، مثلا در شوها و کنسرت‌ها هم می‌توان این فناوری استفاده کرد. در مورد رویدادهای ورزشی، نخستین بار این شبکه NBC ‌بود که برای پوشش تلویزیونی یک مسابقه پیش‌فصل NFL، در سال ۲۰۰۱ از اسکای‌کم استفاده کرد. شبکه‌های ESPN  و ABC هم به دنبال آن برای پخش مسابقات ورزشی از اسکای‌کم استفاده کردند.

من در ادامه این نوشته، برای راحتی کار از همان اصطلاح جا افتاده‌تر این روزها یعنی اسپایدر کم استفاده می‌کنم.

یک اسپایدر کم، اساس ساده‌ای دارد، کافی است دوربینی را به چهار کابل متصل کنید و بیاویزید و بعد طول کابل‌ها را کم و زیاد کنید، این طوری دوربین می‌تواند در سه جهت طول و عرض و ارنفاع حرکت کند. به این ترتیب بدون محدودیت و برخورد با موانع زمینی، می‌توان تصاویری گرفت که دوربین‌های معمول از گرفتن آنها، ناتوان هستند.

حرکت دوربین اسپایدرکم به کمک موتورهایی صورت می‌گیرد که کابل‌ها را می‌کشند، یک اسپایدرکم می‌تواند با سرعت نه متر در ثانیه، معادل ۳۲ کیلومتر در ساعت، حرکت کند.

محاسبه طول کابل‌ها با کمک الگوریتمی صورت می‌گیرد که در قالب یک برنامه تحت ویندوز اجرا می‌شود.

ایمنی، در فناوری اسپایدرکم اهمیت زیادی دارد، چون گاهی دوربین‌های اسپایدرکم در فاصله چندمتری بالای سر تماشاگران حرکت می‌کنند. اگر یکی از کابل‌ها قطع شود، سیستم به طور خودکار خاموش می‌شود و وزن دوربین توسط سهک ابل دیگر تحمل می‌شود و از نوسان‌های آن پیشگیری می‌شود.

انتقال اطلاعات از طریق کابل‌های نوری صورت می‌گیرد که در کابل‌های چهارگانه بافته شده‌اند. این کابل‌ها بدون افت کیفیت، تصاویر را انتقال می‌دهند.

برای کنترل اسپایدرکم، فقط دو نفر لازم است، یکی باید موقعیت اسپایدرکم را تغییر بدهد و دیگری هم مسئول دوربین است. می‌توان با استفاده از جوی استیک و به مانند یک گیم کامپیوتری به آسانی، اسپایدرکم را حرکت داد.

با اینکه اسپایدرکم امکانات زیادی به شبکه‌های پخش‌کننده رویدادهای ورزشی می‌دهد، اما استفاده از تصاویر آن باید با دقت صورت بگیرد، چرا که استفاده افراطی از آن، قطع کردن ناگهانی تصاویر معمول و سپس نمایش تصاویر اسپادرکمی با زوایا و فوکوس‌های متغیر، حتی می‌تواند سبب آزار تماشاگران شود. در سال ۲۰۱۰ در جریان یک مسابقه مهم شش جانبه راگبی، بی‌بی‌سی که ۲۵ هزار دلار صرف خرید اسپایدرکم کرده بود، با شکایات متعدی از سوی بینندگان مواجه شد، آنها بعد از پخش تصاویر احساس گیجی و سرگیجه می‌کردند، در مجموع ۱۷۰ شکایت دریافت شد!

در سوی دیگر، داشتن اسپایدرکم و غافل شدن از استفاده از آن در ثبت تصاویر لحظه‌های حساس و نمایش دادن صحنه‌های زیبا هم، دلپسند تماشاگران نیست!

لینک‌های مرتبط:
– ورزشگاه آزادی به اسپایدرکم مجهز شد
– نصیرزاده: اسپایدرکم نصب شده در ورزشگاه آزادی می تواند به پیشرفت داوری کمک کند
– پایه دوربین عنکبوتی شکسته/ ۴میلیارد تومان هزینه برای تنها ۲ بازی بی دردسر

منابع: + و + و + و +

نظرات

  1. خوب اگه یکی از کابل ها قطع بشه، خود کابله می افته رو سر مردم که!

  2. با سلام
    دکتر جان ۹ متر در ثانیه نمیشه ۳۲ کیلومتر در ساعت. یکی از اعداد اشتباه تایپ شدن…

  3. متاسفانه ورزشگاه های ایران استاندارد لازم رو برای استفاده از اسپایدرکم ندارند .

  4. مطلب جالب بود ولی اولشه اونها هم مطمئنا اولش خیلی سوتی میدادند.
    مگه شما خودت از اول بلد بودی با آیپد کار کنی؟
    اینا هم راه می افتن.

  5. با سلام
    من یه دو تا سوال داشتم ایران اسپایدر کم رو ایران ۱/۵ میلیون دلار خریده بعد اونا چه جوری ۲۵٫۰۰۰ هزار دلار فکر کنم این پول کرایش بوده نه خریدش.
    بعد یه سوال دیگه که همیشه برام مطرح بوده اینه که چه جوری وقتی توپ رو شوت میکنن به اسپایدرکم نمیخوره شاید بگید احتمال نداره اما وقتی توی چند مورد توپ شوت شده توسط بازیکن به پرنده خورده احتمال داره به اسپایدرکم هم بخوره که البته کابل های کشیدن اسپایدرکم هم هست که این احتمال رو چند برار میکنه!!!
    با تشکر

  6. به نظر من مشکل کیفیت تصویربرداری مسابقات فوتبال در ایران اساسی تر از این حرفهاست و من علت عمده رو در کارگردانی میدونم تا در تجهیزات. کارگردانی و حتی تصویربرداری در شهرستانها که دیگه بیداد می کنه گاهی. انتخاب دوربین صحیح در صحنه ای خاص، زمان مناسب سوئیچ کردن و جا نموندن از حرکت توپ و بازیکنان، نکات مهمیه که به نظرم تصویربردارها و کارگردانهای ما خیلی در آنها ضعیف هستن. حالا اسپایدرکم هم که به اینا اضافه بشه، میشه همینهایی که دکتر گفت.
    جالبم هست که اصرار داریم همه کارو خودمون انجام بدیم و متخصصهای خارجی رو سریع دک کنیم. شنیدم در مورد همین اسپایدرکم اینطوری بوده. الله اعلم.

  7. با تشکر فراوان از مطالب همیشه جالبت علیرضا جان..
    ولی فکر نمیکنی که محاسبه طول سیم ها یک مسأله ساده ریاضی باشه و نیازی به استفاده از الگوریتم کامپیوتری نباشه؟

    • عزیز من شما باید از الگوریتم محاسبش تو کامپیوتر استفاده کنی تا به سرعت طول ۴ کابل محاسبه بشه و سایز بر نقطه مورد نظر شما عوض بشه تا دوربین توی اون پوزیشن قرار بگیره . نمیتونی موقعی فیلمبرداری یک ماشین حساب بگیری دستت تند تند حساب کنی که حالا بر ای اینکه دوربین بره به نقطه ایکس کابلا باید چند متر بشن !!!!

  8. آقا چرا درباره من این همه بد میگید مگه من چه گناهی کردم کنترل منو دادین دست یه مشت بچه سوسول که تا دیروز به ماشین اسباب بازی شون نخ می بستند می کشیدند ، حالا اغده ای (اقده ای) شدند می خوان منو هی این ور اون ور کنن . بعدشم من خیلی هم گرونم . هرچی باشم واسه خودم از هندی کم که بیشترم . خواهشا هی به من ….. گیر ندید . حالا اگه من یه کشور خارجی بودم اون موقع بهتون می گفتم . چیکار کنم دست شما ایرانیا افتادم . میترسم از بالای سر یه تماشاگر رد شم هر کدومشون یه چیزی به سمتم پرت کنن . حالا دیگه نمیدونم

  9. در تایید و تکمیل جواب دوست خوبم زینالی باید بگم که فرض کنید که اگر نقطه برخورد ۴ کابل را حتی در خط مستقیم هم حرکت دهیم می بینیم که سرعت و حتی شتاب تغییرات طول کابل نوسان دارد ( در این سیستم از ضرایب ماتریس ژاکوبی در بردار سرعت و شتاب نقطه اتصال بهره می برند ) این را بدانید که بهترین موتورها برای این سیستم (موتور سنکرون رلوکتانسی ) هم از شر ارتعاشات و گشتاورهای ناشی از اینرسی مجموعه دوربین و کابل و پولی و … در امان نیستند بنابر این الگوریتمی دقیق و پر سرعت نیاز است تا بتواند گشتاورهای وارده از سیستم را پیشبینی و توان لحظه ای موتورها را همزمان کنترل نماید
    در ضمن ضریب ایمنی کابلها ۱۲ برابر حداکثر کشش وارده بر هر کابل ( ۱۰۰ کیلو گرم ) هست و اگر هم در نهایت کابلی پاره شود تاحدودی سه کابل دیگر کنترل می کنند
    ببخشید سرتان را درد آوردم

  10. سلام دوستان اسپایدر کم ایرانی ساخته شد که در سال ۸۹ به ثبت اخراع به شماره ۵۹۰۷۷ رسیده شماره تماس جهت سفارش …

دیدگاه خود را با ما اشتراک بگذارید:

ایمیل شما نزد ما محفوظ است و از آن تنها برای پاسخگویی احتمالی استفاده می‌شود و در سایت درج نخواهد شد.
نوشتن نام و ایمیل ضروری است. اما لازم نیست که کادر نشانی وب‌سایت پر شود.
لطفا تنها در مورد همین نوشته اظهار نظر بفرمایید و اگر درخواست و فرمایش دیگری دارید، از طریق فرم تماس مطرح کنید.