عنوان بلوک
- آپدیت
معنی شعر «ماهم این هفته برون رفت و به چشمم سالیست» حافظ
این غزل از پرحسرتترین و در عین حال لطیفترین نالههای عاشقانه حافظ است؛ غزلی که شاعر در آن نبودِ محبوب را به «سالهای طولانی» تشبیه میکند و از سختی هجران سخن میگوید. حافظ در این شعر محبوب را ماهی میبیند که غیبت کوتاهش برای او به اندازه سالها سنگین است.…
- آپدیت
معنی شعر «یا رب این شمع دلافروز ز کاشانه کیست» حافظ
این غزل یکی از عاشقانهترین و در عین حال پررمزترین غزلهای حافظ است. شاعر در آن محبوب را همچون شمعی نوربخش و حیرتانگیز تصویر میکند که روشناییاش جان عاشق را میسوزاند اما سرچشمهاش پنهان است. پرسشهای پیاپی حافظ از جنس بیخبری نیست، بلکه از جنس شیدایی و ناتوانی عاشق در…
- آپدیت
معنی شعر «بنال بلبل اگر با منت سر یاریست» حافظ
این غزل یکی از روانترین، تربیتیترین و در عین حال عاشقانهترین غزلهای حافظ است. شاعر در این شعر از لذت دوستی، سختی راه عشق، ارزش رندی و عیاری، و تفاوت میان زیبایی ظاهری و زیبایی جوهری سخن میگوید. فضای غزل میان نرمی و اندرز در رفتوآمد است: از یک سو…
- آپدیت
معنی شعر «خوشتر ز عیش و صحبت و باغ و بهار چیست؟» حافظ
این غزل از جمله سرزندهترین و رندانهترین غزلهای حافظ است؛ غزلی که در آن شاعر با لحنی آرام، بیتعصب و آمیخته به حکمت، از ارزش لحظه، بیثباتی دنیا، نقش شادی در زندگی و ناتوانی انسان در دانستن تقدیر سخن میگوید. حافظ در این شعر از یکسو به عیش و باغ…
- آپدیت
معنی شعر «اگر چه عرض هنر پیش یار بیادبیست» حافظ
این غزل یکی از تندترین، تیزبینترین و جسورانهترین غزلهای حافظ است؛ غزلی که در آن شاعر هم از حال خراب و بیپروای خود سخن میگوید، هم از ریاکاری زاهدان و هم از شگفتیهای پیوند زیبایی و زشتی در جهان. حافظ در این شعر با طنزی ظریف و زبانی استعاری نشان…
- آپدیت
معنی شعر «روی تو کس ندید و هزارت رقیب هست» حافظ
این غزل از نمونههای زیبای گلایههای عاشقانه حافظ است؛ غزلی که در آن شاعر از دوری محبوب، سختی عشق، حضور رقیبان و بیاعتنایی یار شکایت میکند و در عین حال از گستردگی نور محبوب در همه جای عالم سخن میگوید. فضای غزل میان حیرت، گله، استعجاب و لطافت عاشقانه در…
- آپدیت
معنی شعر «مرحبا ای پیک مشتاقان بده پیغام دوست» حافظ
این غزل یکی از عاشقانهترین نمونههای «پیکنامه» در دیوان حافظ است؛ غزلی که در آن شاعر با لحنی سرشار از شوق، بیتابی، فروتنی و درد، از پیامآور عشق میخواهد که پیغامی از محبوب بیاورد. در این شعر، نقش پیک، نقش حلقه وصل میان دو جهان است: جهان عاشقِ گرفتار و…
- آپدیت
معنی شعر «صبا اگر گذری افتدت به کشور دوست» حافظ
این غزل یکی از لطیفترین نمونههای «خطاب به صبا» در دیوان حافظ است. صبا یا نسیم صبحگاهی در شعر فارسی نقش پیامرسان، واسطه عشق، حامل بو و خبرِ محبوب را دارد. حافظ در این غزل با زبان تضرع، امید و حسرت از صبا میخواهد اگر گذرش به سرزمین دوست افتاد،…
- آپدیت
معنی شعر «آن پیک نامور که رسید از دیار دوست» حافظ
این غزل یکی از لطیفترین غزلهای حافظ درباره «پیک»، «پیام»، «نشانی» و «انتظار عاشقانه» است. پیک در شعر فارسی معمولاً نماد نسیم، قاصد، الهام یا فرشته پیامآور است، و حافظ در این غزل از رسیدن چنین پیکی سخن میگوید که خبرهایی از دیار محبوب آورده است. مضمون اصلی شعر بر…
- آپدیت
معنی شعر «دارم امید عاطفتی از جناب دوست» حافظ
این غزل از صمیمیترین و عاطفیترین غزلهای حافظ است. شاعر در آن پیوسته میان شرمساری و امید حرکت میکند و تصویری از عاشقی میسازد که با وجود خطاها، دست از انتظار عفو محبوب برنمیدارد. فضای شعر آمیختهای از فروتنی، ناتوانی، گریه، حیرت و میل به بخشایش است و این ترکیب،…
- آپدیت
معنی شعر «سر ارادت ما و آستان حضرت دوست» حافظ
این غزل از جمله صمیمیترین، آرامترین و معنویترین غزلهای حافظ است. شاعر در این شعر بهجای گله، شکایت یا ستایش اغراقآمیز، از رابطهای سخن میگوید که اساس آن اخلاص، وفاداری و رضایت به تقدیر است. فضای شعر پیوسته میان عشق انسانی و ارادت روحانی در رفتوآمد است و همین دوگانگیِ…
- آپدیت
معنی شعر «آن سیهچرده که شیرینی عالم با اوست» حافظ
این غزل یکی از نمونههای درخشان سبک تغزلی حافظ است که در آن زیبایی معشوق با اغراقهای شاعرانه، اشارههای اسطورهای و طنزهای لطیف درهم میآمیزد. شاعر از همان بیت نخست تصویری دوگانه میآفریند: معشوقی که چهرهاش سیهچرده است اما شیرینی عالم را در خود دارد. این دوگانگی، میدان اصلی بازیهای…