عنوان بلوک
- تاریخ
چه بر سر آملیا اِرهارت آمد؟ مورخان امیدوارند دستور ترامپ برای افشای اسناد، راز را بگشاید
در تابستان ۱۹۳۷ رادیوهای جهان خبری تکاندهندهای منتشر کردند: پیشگام پرواز، آملیا اِرهارت، در میانه آسمان اقیانوس آرام ناپدید شده . صدها ساعت جستوجو، کشتیها و هواپیماهای اعزامی هیچ ردپایی پیدا نمیکنند. تنها سکوت اقیانوس و گمانهزنیهای بیپایان باقی ماند. امروز، نزدیک به ۹ دهه بعد، هنوز پرسش اساسی پابرجاست:…
- آپدیت
چربی و تکامل؛ چرا بدن انسان هنوز ذخیرهساز انرژی است؟
در یک شب سرد زمستانی در هزاران سال پیش، انسانی از نسل شکارچی-گردآورندگان درون غاری کوچک پناه گرفته است. غذایی در دسترس نیست و روزهاست که شکار ناموفق بوده. تنها امید او به بقا، ذخایر انرژی است که درون بدنش پنهان شدهاند؛ چربیهایی که مثل صندوقچههای پر از سوخت عمل…
- آپدیت
چربی سفید و قهوهای؛ دو روی متابولیسم بدن انسان
وقتی به کلمه «چربی» فکر میکنیم، اغلب تصویری منفی در ذهنمان شکل میگیرد؛ تودههای اضافی در بدن که مانع حرکت آزاد میشوند و با بیماریهای گوناگون پیوند خوردهاند. اما بدن پستانداران داستانی پیچیدهتر از این کلیشهها دارد. چربی فقط یک نوع نیست، بلکه دو چهره دارد: «چربی سفید» (White adipose…
- آپدیت
چربی قهوهای؛ موتور گرمای پنهان در بدن پستانداران
در یک روز سرد زمستانی، وقتی دما زیر صفر میرود، بیشتر ما برای گرم شدن به لباسهای ضخیم یا بخاری پناه میبریم. اما تصور کنید نوزادی را که هنوز توانایی لرزیدن کامل برای تولید گرما ندارد، یا موش کوچکی را که در تونلی یخزده به دنبال بقاست. چگونه چنین موجوداتی…
- آپدیت
فیزیولوژی سرمای شدید؛ چگونه بدن پستانداران دما را مدیریت میکند؟
تصور کنید در دشتی پوشیده از برف قدم میزنید. باد سرد استخوانهایتان را میسوزاند و دما به منفی ۳۰ درجه رسیده است. بدون لباسهای ضخیم، در چند دقیقه لرز شدیدی سراسر بدن را فرا میگیرد. حالا همین شرایط را برای یک گوزن شمالی (Reindeer) یا خرس قطبی (Polar bear) در…
- آپدیت
روباه قطبی؛ چگونه با تغییر رنگ در دو فصل زنده میماند؟
در سرزمینهای بیپایان شمالگان، جایی که زمین در زمستان تنها لباسی از برف بر تن دارد و در تابستان ناگهان به دشتی قهوهای و سنگلاخی بدل میشود، روباهی کوچک و چابک زندگی میکند که گویا جادوگری طبیعت است. روباه قطبی (Arctic fox) با تغییر رنگ خیرهکننده خود از سفید برفی…
- آپدیت
راز خرسهای قطبی؛ چرا خز سفیدشان نامرئیترین سلاح بقاست؟
در دشتهای یخزده شمال، جایی که زمین و آسمان در سفیدی بیپایان حل شدهاند، خرس قطبی (Polar bear) بیصدا بر سطح یخ گام برمیدارد. برای چشم ناظر انسانی، گویی تکهای از همان برف در حال حرکت است. همین شباهت ظاهری کافی است تا طعمهای چون فُک (Seal) تا آخرین لحظه…
- آپدیت
پنگوئنهای امپراتور؛ چگونه در سردترین زمستان زمین زنده میمانند؟
در دل سرمای بیرحم قطب جنوب، جایی که دما میتواند تا منفی ۶۰ درجه سانتیگراد برسد و بادهایی با سرعت بیش از ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت میوزند، پرندگانی ایستادهاند که زندگیشان به معنای واقعی کلمه یک معجزه است. پنگوئنهای امپراتور (Emperor penguins) نه تنها در چنین شرایطی زنده میمانند، بلکه…
- آپدیت
ماهیهای قطب جنوب؛ چگونه پروتئینهای ضدیخ آنها را نجات میدهد؟
تصور کنید در میان یخهای قطب جنوب ایستادهاید. دما آنقدر پایین است که حتی نفس کشیدن در هوا هم دردناک است. زیر پای شما دریایی گسترده از آب شور قرار دارد که دمای آن اغلب پایینتر از صفر است. منطقی است اگر فکر کنید هیچ موجود زندهای نمیتواند در چنین…
- آپدیت
راز دریاچههای یخزده؛ چگونه ماهیها زیر یخ زنده میمانند؟
دریاچهای کوهستانی در زمستانی سخت، سطح آب با لایهای ضخیم از یخ پوشیده شده و برف همهجا را سفیدپوش کرده است. در سکوتی سنگین، کسی شاید گمان کند که تمام حیات در زیر این سطح منجمد خاموش شده است. اما واقعیت چیز دیگری است. درست در زیر یخ، ماهیها به…
- آپدیت
اکسیژن پنهان در اعماق دریا؛ چگونه حیات در تاریکی مطلق ادامه دارد؟
تصور کنید در دل اقیانوس هزاران متر پایینتر از سطح آب قرار گرفتهاید. هیچ نوری از خورشید نفوذ نمیکند، فشار آب به اندازهای است که هر سازه انسانی را خرد میکند و سکوتی سنگین همهجا را فراگرفته است. در چنین جهانی، نخستین پرسش این است: موجودات زنده چگونه نفس میکشند؟…
- آپدیت
چرا گازها در آب داغ کمتر حل میشوند؟ از نوشابه تا اقیانوس
در یک روز تابستانی گرم، بطری نوشابهای را تصور کنید که تازه از یخچال بیرون آمده است. وقتی در بطری را باز میکنید، صدای ترکیدن حبابها و رها شدن گاز کربندیاکسید (Carbon dioxide) فضا را پر میکند. حالا همان صحنه را در هوای داغ تابستان یا روی میزی که بطری…
