کاوشگر چینی، برای نخستین بار در تاریخ، نمونههایی از سمت دور ماه را به زمین ارسال کرد

در 1 ژوئن، Chang’e 6 به آرامی در نزدیکی قطب جنوبی قمری فرود آمد. این دومین باری بود که چین به این موفقیت دست یافت و آنها تنها کشوری هستند که به این موفقیت دست یافتهاند.
این ماهنشین محمولهای را برای آژانس فضایی اروپا (ESA) ترا هم همراه داشت: یک آشکارساز یون منفی، که قبلاً یونهای منفی را به عنوان ذرات ثانویه از سطح ماه شناسایی کرده است.
مارتین ویزر، محقق اصلی یونهای منفی در سطح ماه، در بیانیهای گفت: «این مشاهدات روی ماه به ما کمک میکند تا محیط آن را بهتر درک کنیم و بهعنوان بینشی برای کشف جمعیتهای یون منفی در دیگر اجرام بدون هوا در منظومه شمسیاز سیارات گرفته تا سیارکها و قمرهای دیگر به کار گیریم.»
اما هدف اصلی این ماموریت بازگرداندن اولین نمونهها از سمت دور ماه است و سازمان فضایی ملی چین (CNSA) روز سه شنبه با فرود این محموله نمونه در صحرای مغولستان داخلی به این موفیت دست یافت.
ماه به سبب گرانش به زمین قفل شده است، به این معنی که سرعت چرخش آن حول محور خودش با زمانی که طول میکشد تا به دور زمین بچرخد، مطابقت دارد. این موضوع در مورد اکثر سیستمهای سیاره-ماه که در آنها سیاره بسیار بزرگتر از ماه مورد نظر است و به اندازه کافی به آن نزدیک است هم صادق است. زیرا سرعت چرخش جسم کوچکتر با چرخش به دور سیاره با جرم بسیار بیشتر تا زمانی که همگام شوند، تغییر میکند.
به همین خاطر است که ما همواره یک روی ماه را میبینیم که موسوم به “سمت تاریک” یا دور در ماه است. اما باید بگویم که این سمت هم در واقع تقریباً همان مقدار نور خورشید را دریافت میکند. اما تفاوتهای قابل توجهی بین دو طرف وجود دارد که ما پس از شروع سفرهای فضایی متوجه آنها شدیم.
اگرچه قسمت دور ماه پر از دهانه دارد، اما حوضههای عمیق و “دریاهای قمری” که در سمت نزدیک دیده میشود را ندارد. قبلا پوسته این سمت در سال 2012 بررسی شده بود و به نظر میرسد رسانایی بیشتری دارد.
چند نظریه وجود دارد که تفاوت زیاد دو سو را توجیه میکند، از جمله اینکه در ابتدا دو قمر به دور زمین بودند که در اوایل تاریخ زمین با هم برخورد کردند.
امیدواریم این نمونهها به یکی از اساسیترین سؤالات در تحقیقات ماهپاسخ دهند. اینکه چرا اینقدر دو سوی ماه از نظر زمینشناسی با هم تفاوت دارند.
اگرچه سمت دور ماه قبلا با مدارگردها مورد مطالعه قرار گرفته بود، اما هیچ چیز مانند گرفتن نمونه، نمیتواند اطلاعات در بر داشته باشد. امیدواریم که این نمونهها به سوالاتی در مورد چگونگی تشکیل ماه پاسخ دهند، حتی دانشمندان همچنین امیدوارند که این نمونهها حاوی آب، اکسیژن و هیدروژن باشند.





