علت های ابتلا به کیست تخمدان ؛ روش های درمان دارویی و جراحی کیست تخمدان

رپورتاژ

برخی از زنان به کیست تخمدان مبتلا می‌شوند. به طور معمول این بیماری بدون درمان خاصی و در صورت کوچک بودن برطرف می‌شود. اما اگر توده‌های ایجاد شده بزرگ باشند نیاز است که به پزشک مراجعه کرد. نفخ شکم، تهوع یا درد در ناحیه تخمدان از علامت‌ها و نشانه‌های بروز این بیماری هستند. از این رو نیاز است که با بوز هریک از این علائم به پزشک مراجعه کرد و روش‌های درمانی را امتحان کرد.

اما آیا می‌توان از طریق روش‌های درمان خانگی، کیست تخمدان را برطرف کرد؟ برای اینکه به این سوال پاسخ دهیم و درباره سایر روش‌های درمانی اطلاعاتی را در اختیارتان قرار دهیم تا انتهای متن همراه ما باشید.

کیست تخمدان چیست؟

کیست تخمدان کیسه‌ای پر از مایع یا مواد نیمه‌جامد است که درون یا روی یک یا هر دو تخمدان تشکیل می‌شود. تخمدان‌ها اندام‌های کوچکی در لگن هستند که سلول‌های تخمک را نگه می‌دارند و هورمون‌هایی مانند استروژن و پروژسترون را می‌سازند. کیست‌ تخمدان راست و چپ انواع مختلفی دارند که بیشترشان بدون درد و بی‌ضرر (کیست تخمدان خوش‌خیم) هستند. معمولا کیست تخمدان علائمی‌ایجاد نمی‌کند و احتمالا متوجه وجودشان در بدن نخواهید شد؛ مگراینکه متخصص در طول معاینه معمول لگن یا به‌کمک روش تصویربرداری، آن را پیدا کند. به‌ندرت، کیست تخمدان عوارضی ایجاد می‌کند. برنامه‌ریزی منظم برای معاینات لگنی و صحبت با دکتر درباره علائم کیست تخمدان‌که ممکن است تجربه کنید هم می‌تواند به جلوگیری از هرگونه مشکل کمک کند.

علائم کیست تخمدان

اگر کیست تخمدان کوچک باشد، هیچ علائمی ‌ندارد و ممکن است که درد و مشکلی را هم ایجاد نکند. اما کیست‌های بزرگ با علائم و نشانه‌هایی همراه هستند که مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از:

• پریودهای دردناک
• درد لگن یا درد مبهم در کمر
• درد هنگام مقاربت (دیسپارونی)
• احساس پری (نفخ) واقع در قسمت پایین شکم

دقت داشته باشید که پریود نامنظم از مهم‌ترین علائم بروز سندرم تخمدان پلی کیستیک و کیست تخمدان است. همچنین اگر چاقی بیش از اندازه و ناباروری را تجربه می‌کنید به احتمال زیاد کیست تخمدان دارید. به طور کلی برای بررسی این بیماری باید به پزشک متخصص مراجعه کرد.

علت کیست تخمدان چیست؟

تخمک گذاری علت اصلی کیست در تخمدان است. اما علل مختلفی برای بروز کیست تخمدان وجود دارند که مهم‌ترین آن‌ها به شرح زیر هستند:

• کیست تخمدان اندومتریوز؛ این نوع کیست در مراحل پیشرفته آندومتریوز روی تخمدان ایجاد می‌شوند.
• تولیدمثل غیرطبیعی سلولی؛ تولید مثل سلول‌های غیر معمول می‌تواند باعث ایجاد کیست‌هایی مانند: درموئید و سیستادنوما شود.
• بیماری التهابی لگن (PID)؛ عفونت‌های شدید لگن می‌توانند به تخمدان‌ها سرایت کنند و باعث ایجاد کیست شوند.

پزشک برای تشخیص بیماری از روش‌های مختلف استفاده می‌کند. بنابراین مراجعه به پزشک زنان ضرورت دارد تا بتواند بهترین روش درمانی را انتخاب کرد.

چگونه کیست تخمدان را تشخیص داد؟

بعضی از علائم کیست تخمدان با علائم بارداری یکسان است. از این رو پزشک ابتدا مقوله بارداری را بررسی می‌کند. در صورتی که آزمایش‌های بارداری منفی باشند، پزشک برای بررسی علائم کیست تخمدان از روش‌های مختلف استفاده می‌کند. تشخیص کیست تخمدان به روش‌های زیر انجام می‌شود:

• معاینه لگن؛ بررسی هرگونه تغییر توده
• اولتراسوند یا سونوگرافی؛ تصویربرداری از امواج صوتی برای ایجاد تصاویری از اندام‌های داخلی بدن
• لاپاراسکوپی؛ برش شکم و وارد کردن دوربین در لگن

این روش‌ها برای تشخیص اندازه کیست تخمدان تجویز می‌شود. اما پزشک برای بررسی‌های لازم ممکن است که آزمایش خون را هم تجویز کند. البته آزمایش خون راه تشخیص دقیقی برای کیست تخمدان نیست، اما پزشک برای بررسی سرطان تخمدان و اندازه‌گیری سطح آنتی ژن سرطانی 125 (CA-125) در خون، تجویز خواهد شد.

پیشگیری از کیست تخمدان

برای اینکه بتوان از کیست تخمدان جلوگیری کرد، پزشک داروهای حاوی هورمون را تجویز می‌کند. بعضی از مطالعات نشان می‌دهند که داروهای هورمونی مانند قرص ضدبارداری می‌تواند بازگشت کیست‌های خاص را کاهش دهند. اما بهتر است که علائم کیست‌های ایجاد شده را یادداشت کنید تا پزشک در معاینه اولیه بتواند تشخیص درستی داشته باشد. همچنین معاینه مرتب لگن می‌تواند کیست‌های نیازمند به درمان سریع‌تر را نمایان کند و درمان شروع شود.

درمان کیست تخمدان چگونه است؟

پزشک برای درمان کیست تخمدان نیاز به بررسی سن و شرایط بیماری دارد. هر فردی با توجه به دلیل رخ دادن کیست تخمدان می‌تواند از روش‌های درمانی مختلفی بهره‌مند شود. به طور کلی روش‌های درمانی که پزشک در نظر می‌گیرند عبارتند از:

• زیر نظرگرفتن وضعیت
• استفاده از دارو
• جراحی

پزشک با بررسی شرایط بیماری می‌تواند از ابتدایی‌ترین روش درمانی استفاده کند. بنابراین نیاز است که به بهترین پزشک متخصص زنان مراجعه کرد تا درمان آغاز شود. بنابراین برای اینکه از بهترین متخصص‌های زنان نوبت دریافت کنید، می‌توانید از سامانه آنلاین نوبت دهی دکتردکتر بهره مند شوید. دکتردکتر به عنوان یک سامانه آنلاین نوبت دهی پزشکان در کنار شما است تا بتوانید از بهترین متخصص‌های زنان و زایمان سراسر کشور نوبت مشاوره تلفنی یا ملاقات حضوری بگیرید.

کافی است که به سایت نوبت دهی دکتردکتر به آدرس drdr.ir مراجعه کرده و با بررسی سابقه پزشک نوبت خود را دریافت کنید. همچنین قبل از ملاقات با پزشک، نظرات سایر بیماران قابل مشاهده است و می‌توان میزان رضایتمندی بیماران از پزشک را مطلع شد.

تشخیص و درمان اختلالات سیستم تولید مثل زنان، مشاوره جنسی و بارداری، تخصص دکتر زنان و زایمان است. از مهم‌ترین وظایف دکتر زنان می‌توان به مراقبت‌های پیش و بعد از زایمان، مراقبت‌های پس از زایمان، مدیریت درد زایمان و مشاوره باروری اشاره کرد. متخصص زنان و زایمان به درمان بیماری‌هایی مثل عفونت‌های زنان، اندومتریوز، پولیپ رحم، فیبروم رحم، پره‌اکلامپسی، سندروم تخمدان پلی‌کیستیک می‌پردازد. در صورت ابتلا به این بیماری‌ها، برای اخذ نوبت دکتر زنان می‌توانید از نوبت دهی دکتر زنان و زایمان در سایت دکتردکتر استفاده کنید.

زیر نظرگرفتن وضعیت

کیست‌های عملکردی تخمدان نیاز به درمان خاصی ندارند و به طور طبیعی بهبود پیدا می‌کنند. اگر به این نوع کیست‌ها مبتلا هستید، پزشک با بررسی‌های دوره ای می‌تواند شرایط و وضعیت کیست را به شما توضیح دهد. سونوگرافی اولین راه برای بررسی وضعیت کیست‌ها است و پزشک با زیر نظر گرفتن وضعیت می‌تواند به درمان بیماری کمک کند.

داروهای کیست تخمدان

بعضی از داروهای حاوی هورمون می‌توانند به بهبود و درمان کیست تخمدان کمک کنند. قرص‌های ضدبارداری از اولین داروهایی است که برای توقف تخمک گذاری تجویز می‌شوند.

جراحی کیست تخمدان

اگر کیست تخمدان علائم ایجاد می‌کند و بزرگتر می‌شود، احتمال دارد که برای برداشتن آن نیاز به جراحی داشته باشید. نوع عمل جراحی تخمدان بستگی به اندازه کیست و نحوه ظاهر آن در سونوگرافی دارد. رویه‌های مختلف مورد استفاده عبارت‌اند از:

• لاپاراسکوپی: این روشی است که در آن پزشک یک دوربین کوچک را از طریق یک برش کوچک در شکم وارد می‌کند. با استفاده از دستگاه مذکور، امکان مشاهده اندام‌های تناسلی و حفره لگن به‌‌وجود می‌آید. کیست تخمدان را می‌توان از طریق برش‌های کوچک (سیستکتومی‌تخمدان) برداشت.
• لاپاراتومی: اگر کیست بسیار بزرگ باشد یا نگرانی‌های دیگری وجود داشته باشد، شاید متخصص این روش را انجام بدهد. اگر پزشک مشکوک به سرطان باشد، ممکن است با یک متخصص سرطان یا انکولوژیست زنان در مورد بهترین گزینه‌های درمانی مشورت کند.

درمان خانگی کیست تخمدان

روش‌های خانگی می‌توانند یکی از راه‌های سریع درمان کیست تخمدان باشند. بعضی از روش‌های خانگی در کنار دارودرمانی موثر هستند و به بهبود بیماری کمک می‌کند. از این رو متداول‌ترین درمان خانگی کیست عبارتند از:

• استفاده از داروهای بدون نسخه
• ماساژ
• ورزش و کشش
• گرما
• تکنیک‌های آرامش

از طرفی هم داروهای ضدالتهابی غیر استروئیدی به کاهش درد کیست تخمدان و گرفتگی‌های پریودی کمک می‌کنند. اما برای اینکه از بهترین روش‌های درمان کیست تخمدان بهره‌مند شوید باید به متخصص زنان مراجعه کنید.

عوارض کیست تخمدان

کیست‌ تخمدان خوش خیم نیاز به درمان ندارد و به خودی خود بهبود پیدا می‌کند. اما بعضی از کیست‌ها نیاز به استفاده از روش‌های درمانی دارند. بنابراین اگر درمان را به موقع آغاز نکرد احتمال اینکه عوارضی برای بدن رخ دهد وجود دارد. این عوارض عبارتند از:

• توده‌های کیستیک سرطانی در تخمدان‌ها
• پیچ‌خوردگی تخمدان
• قطع خون‌رسانی به تخمدان
• درد شدید و خونریزی داخلی تخمدان

ابتلا به عفونت هم از دیگر عوارض و خطرات عدم درمان به موقع کیست تخمدان است. بنابراین برای بهبود وضعیت بیماری باید به متخصص زنان و زایمان مراجعه کرد.