رشد و نمو ریه‌ها

0

رشد ریه از سه ماهه نخست حاملگی آغاز می‌شود. فرآیندهایی پیچیده که با هم تداخل دارند، جوانه ریوی رویانی را به عضوی فعال تبدیل می‌کنند که شامل شبکهٔ وسیعی از مجاری هوایی، دو دستگاه گردش خون کامل، و میلیون‌ها حبابچه بوده و مسئول انتقال یا دفع گازها از بدن است. رشد ریه را می‌توان به پنج مرحلهٔ مجزا تقسیم کرد: رویانی (embryonic)، غددی کاذب (pseudoglandular). کانالیکوئی (canalicular) یا عروقی، ساکولی، و حبابچه‌ای بعد تولد (alveolar postnatal).

در مرحلهٔ رویانی، بین روز ۲۱ و هفتهٔ هفتم بارداری، ریه‌یابتدایی به صورت جوانه اپی‌تلیومی منفردی محصور در بافت مزانشیمی، از پیشین روده (foregut) جدا می‌شود. بعد از آن مرحلهٔ غددی کاذب (بین هفته‌های ۵ و ۱۷ بارداری) است، در این مرحله، از مجاری هوایی اولیه، شاخه‌های تکی یا دوتایی متعددی منشعب می‌شوند که آن را ریخت‌زایی شاخه ساز (branching morphogenesis) می‌گویند. هم‌زمان با تشکیل راه‌های هوایی، سرخرگ‌های برونشیال (نایژه‌ای) جدید از آئورت منشعب می‌شوند. مرحله بعدی، مرحله کانالیکولی (ریزمجرایی) است که بین هفته‌های ۱۷ تا ۲۴ بارداری می‌باشد و مشخصه آن، تشکیل آسینوس، تمایز بافت پوششی آسینوس و تشکیل گردش خون ریوی انتهایی می‌باشد. از طریق فرایندی به نام رگزایی (Wasculogenesis)، شبکه‌هایمویرگی که از پیش سازهای سلولاندوتلیومی منشأ گرفته‌اند، ساخته شده، سپس این شبکه از کنار مجاری هوایی انتهایی (دیستال) به اطراف گسترش یافته و به سرخرگ‌ها و سیاهرگ‌های ریوی در حال رشد می‌پیوندد.

مراحل رشد و نمو ریه
مرحله دورهٔ زمانی ملاحظات
رویانی روز ۲۶ تا هفته ۶ جوانه رویانی ریه از پیشین روده منشعب می‌شود.
غددی کاذب هفته ۶ تا ۱۶ درخت راه‌های هوایی از طریق فرآیند شاخه سازی تکی یا دوگانه همراه با رشد، تشکیل می‌شود.
کانالیکولی (ریزمجرایی) هفته ۱۶ تا ۲۸ آنژیوژنز و رگ زایی آغاز می‌شوند تا شیکه عروقی را رشد و توسعه دهند.
ساکولی (کیسکی) هفته ۲۸ تا ۳۶ آغاز شکل‌گیری حبابچه‌ها از طریق نازک شدن مزانشیم و قرارگرفتن ساختمان‌هایعروقی در کنار فضاهای هوایی و رسش ریه.
حبابچه‌ای (بعد تولدی) تولد تا دو سالگی رشد بیشتر حبابچه‌ها و رسش ریه

در انتهای این مرحله، ضخامت غشای حبابچه‌ای – مویرگی مشابه بزرگ‌سالانم ی‌شود. در مرحله حبابچه‌ای ساکولار (کیسکی) یا پیش تولدی (بین هفته‌های ۳۸-۲۶ بارداری)، ستیغ‌های رگ‌داری از پارانشیم منشأمی‌گیرند که راه‌های هوایی انتهایی را به ساختارهایی به نام ساکول Saccule (کیسک) تقسیم می‌کنند. با نازک شدن بافت بینابینی، مویرگ‌های واقع در حبابچه‌های مجاور به هم نزدیک شده و شبکه‌های مویرگی دوگانه‌ای تشکیل می‌شوند. نزدیک به زمان تولد، مویرگ‌های شبکه‌های مجاور هم به یکدیگر پیوسته و شبکهٔ منفردی را تشکیل می‌دهند. همگام با رشد و گسترش مداوم ریه، حجم مویرگ‌ها هم افزایش می‌یابند. پس از تولد، ریه هم‌چنان در چند سال اول کودکی به رشد خود ادامه می‌دهد و با تیغه‌بندی کیسه‌های هوایی، حبابچه‌های بیشتری می‌سازد. در سن ۲ سالگی، ریه دارای سیستم‌های سرخرگی و سیاهرگی دوگانه، یک سیستم مجاری هوایی پیچیده و یک شبکهٔ وسیع مویرگی شده است. این مجاری هوایی چنان طراحی شده‌اند که هر چه به سمت انتهای آن نزدیک می‌شویم مقاومت دربرابر جریان هوا کمتر می‌شود. در این سن شبکه مویرگی این قابلیت را یافته که به طور مؤثری گازها را بین خون ومجاری هوایی تبادل کند.

فرایندهایی که رشد ریه را پیش می‌برند به دقت تنظیم می‌شوند، اما گاه رویدادهای ناگواری هم رخ می‌دهند که موجب بیماری‌های مادرزادی ریه می‌شوند مثل مالفورماسیون آدنوماتوئید کیستی ریه، هیپوپلاژی یا آژنزی ریه، ایجاد حباب غول آسا (bulla) در پارانشیم ریه، و ناهنجاری‌های عروقی هم‌چون ارتباط‌های غیرطبیعی بین رگ‌های گردش سیستمیک و فضاهای ریوی (مثل جداماندگی بخشی از ریه Lung sequestration) و فقدان مادرزادی یک یا هر دو سرخرگ ریوی، در هر حال، این بیماری‌ها نسبت به تعداد نوزادانی که در هر سال به دلیل پیش‌رس بودن، با اختلال عملکرد ریوی به دنیا می‌آیند نادر است. در نوزادان نارس سلول‌های پنوموسیت نوع II رشد نکرده‌اند و مقدار تولید سورفاکتانت کافی نیست. سورفاکتانت، ماده‌ای است که توسط سلول‌های تخضصی اپی‌تلیوم تولید می‌شود و به کاهش کشش سطحی و ممانعت از فروخوابیدن حبابچه کمک می‌کند. برای اینکه این نوزادان زنده بمانند تا به رسش (maturation) دست یابند نیاز به استفاده از تهویه مکانیکی و اکسیژن کمکی است، اما این کار ممکن است موجب بروز دیسپلازی برونشی – ریوی شود. در کودکانی که ناهنجاری‌های مادرزادی ندارند، بیماری‌های ریوی نادرند مگر آنها که ناشی از عفونت یا حوادث باشند.

 

سفارش طراحی سایت در کارلنسر با قیمت توافقی
لیزر هموروئید درمان بواسیر در کلینیک تخصصی هموروئید تهران
   

پستهای اخیر

با گام گذاشتن به داخل این کافی شاپ عجیب در روسیه، انگار وارد یک دنیای دوبعدی شده‌اید!

کافه Bw در روسیه دو شعبه متفاوت در مسکو و سن پترزبورگ دارد و یکی از پیشنهادهای خوب برای بازدید توریست‌ها است. دلیل تفاوت این کافه‌ها چیست؟ تفاوت این است که طوری طراحی شده که وقتی به داخل آن پا می‌گذارید به ناگاه خود را در یک دنیای…

عکاسی که به صورت نمادین قدرت طبیعت را با ساختن امواجی از شاخه‌های درخت نشان داد

وقتی در اواخر سال 2020 ، آلمان با موج دوم همه‌گیری کرونا و محدودیت‌های در پی آن، مواجه شد، عکاس و هنرمندی به نام گئورک گلاشر، تصمیم گرفت که در یک جنگل یک پروژه عکاسی راه بیندازد که بازتابی از وضعیت دنیا هم باشد. او در جنگل نزدیک هامبورگ،…

و سرانجام پخش سریال لوکی از دیزنی پلاس شروع شد – چرا باید ببینیم؟!

اگر اهل کتاب کامیک مارول باشید، حتما شخصیت لوکی را می‌شناسید. او یک ضدقهرمان و برادر ثور است. او شخصیتی است که 1949 توسط استن لی و تصویرگر مشهور -جان کربی- خلق شد. او در دنیای کتاب‌های کامیک شخصیت مهمی است و حتی بر اساس یک نظرسنجی در سال…

با ویژگی شگفت‌انگیز «Live Text» در iOS 15 از هر متنی عکس بگیرید و جای دیگری کپی کنید

شاید «Live Text» جالب‌ترین ویژگی در سیستم‌عامل‌های iOS 15 و macOS Monterey و iPadOS 15 باشد که به تازگی از سوی اپل معرفی شدند. این ویژگی کلمات را از درون تصاویر بیرون کشیده و به شما اجازه می‌دهد در برنامه‌ها، یادداشت‌ها، ایمیل‌ها و جاهای…

گالری عکس: تصور کنید که مشهورترین بناهای باستانی و ساختمان‌های مشهور، محلشان کاملا عوض می‌شد!

بسیاری از ما دست‌کم یک بنای باستانی مشهور دنیا را از نزدیک دیده‌ایم. حتی اگر بازدیدی از نزدیک رخ نداده باشد، باز هم همه می‌داند که برج ایفل کجاست، مجسمه آزادی در کجا واقع است و محیط پیرامونش تقریبا چطوری است. اما برای کی لحظه چشم‌هایتان…

السالوادور نه تنها معامله با بیت‌کوین را قانونی اعلام کرد؛ بلکه دنبال استخراج بیت‌کوین با انرژی آتش…

السالوادور اولین کشور در جهان است که یک رمزارز را پول رایج کشور شناخته و معامله با آن را آزاد و قانونی دانسته است. السالوادور با تصویب این قانون، تاریخ‌ساز شد ولی «نایب بوکله»، رئیس‌جمهور این کشور به همین اقدام بسنده نمی‌کند و دنبال…

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.