سبک زندگی سالم و به اصطلاح سخت گرفتن به بدن شوخی نیست! یک سبک زندگی سالم میتواند خطر ژنتیکی مرگ زودهنگام را تا ۶۲ درصد جبران کند
به راستی چه مقدار از سلامت ما توسط ژنهای ما تعیین میشود و سبک زندگی ما چه تأثیری روی آن میگذارد، چه از نظر مثبت یا منفی؟ آیا واقعاً میتوانیم بر دادههای ژنتیکی که دریافت کردهایم، غلبه کنیم و همانطور که برخی تحقیقات نشان میدهند با خوب غذا خوردن و ورزش مکرر عمر خود را افزایش دهیم؟
یک مطالعه جدید روی بیش از ۳۵۰ هزار نفر از بریتانیا نشان داد که انتخاب سبک زندگی سالم میتواند خطر ژنتیکی مرگ در جوانی را تا ۶۲ درصد خنثی کند.
محققان در مقاله خود مینویسند که تحقیق آنها نخستین تحقیقی بوده که ارتباط مشترک عوامل خطر ژنتیکی و سبک زندگی را با طول عمر انسان بررسی کرده.
مطالعات اپیدمیولوژیک قبلی به یکی از این موارد پرداخته بودند، اما با دادههای سه مطالعه جمعیتی بزرگ، آن هم به صورت طولانیمدت، که ارتباط بین ژنتیک، محیط و بیماری را بررسی میکند، این مطالعه جدید میتواند تأثیر عوامل خطر ژنتیکی و سبک زندگی را به طور همزمان بر طول عمر مقایسه کند.
تیمی از محققان از چندین دانشگاه در چین و دانشگاه ادینبورگ در بریتانیا دادههای بیش از ۳۵۰ هزار بزرگسال اروپایی تبار را که از سال ۲۰۰۶ تا ۲۰۱۰ در مطالعه Biobank انگلستان استخدام شده بودند، تجزیه و تحلیل کردند و بهطور متوسط تقریباً ۱۳ سال آنها را دنبال کردند.
از شرکتکنندگان در مورد رژیم غذایی، فعالیت بدنی، سیگار کشیدن، مصرف الکل، شکل بدن و مدت زمان خواب آنها پرسیده شد و بر اساس پاسخ آنها در سه سطح گروهبندی شدند. محققان همچنین شرکتکنندگان را بر اساس عوامل خطر ژنتیکی، موسوم به امتیازهای خطر چند ژنی – برگرفته از مطالعات ایالات متحده – بر طول عمر به سه دسته تقسیم کردند.
مشابه مطالعات قبلی خانوادگی، محققان دریافتند که ژنتیک به تنهایی میتواند خطر مرگ زودهنگام را تا ۲۱ درصد افزایش دهد.
سبک زندگی ناسالم شامل خواب کم، ورزش کم، غذای فرآوری شده، سیگار و الکل نیز با ۷۸ درصد بیشتر خطر مرگ زودهنگام، بدون توجه به استعداد ژنتیکی افراد مرتبط بود.
افرادی که سبک زندگی ناسالم داشتند و استعداد ژنتیکی طول عمر کوتاه داشتند، دو برابر بیشتر از افرادی که خطر ژنتیکی کمتری داشتند و سبک زندگی مطلوبتری داشتند، در اثر شرایط غیرتصادفی و غیر مرتبط با کووید در طول دوره مطالعه جان خود را از دست دادند.
همان طور که گفته شد، انتخاب یک سبک زندگی سالم – عمدتاً با عدم سیگار کشیدن، ورزش منظم، خوب غذا خوردن و خواب کافی – خطر ژنتیکی کوتاهتر شدن عمر را تا ۶۲ درصد جبران میکند.
البته باید محدودیت هر مطالعه را در نظر گرفت. در این مورد مشاهدهایای بودن آن، سفیدپوست اروپایی بودن بیشتر شرکتکنندهها، مقطع زمانی نسبتا کوتاه و شرکت ندادن همه عوامل ژنتیکی تاثیرگذار بر طول عمر، محدودیتهای مطالعه بودند.
سؤال بزرگ دیگری که این مطالعه به طور خلاصه به آن پرداخته این است که افراد در چه سنی تغییرات مثبتی در سبک زندگی خود باید ایجاد میکنند.
این تجزیه و تحلیل نشان داد که افرادی که در معرض خطر ژنتیکی بالا برای زندگی کوتاهتر هستند، در صورت اعمال تغییرات در سبک زندگی، میتوانند تقریباً ۵ سال دیگر بهامید به زندگی خود از سن ۴۰ سالگی اضافه کنند.
اما با توجه به اینکه عادتهای رفتاری سبک زندگی معمولاً قبل از میانسالی ایجاد میشوند، انجام مداخلات مؤثر در سلامت عمومی برای افرادی که در معرض خطر ژنتیکی بالا هستند، کاملاً حیاتی است.
این مطالعه در BMJ Evidence-Based Medicine منتشر شده است.
مطالب مرتبط
