آمبولی ریه چیست؟ علایم آن کدام‌ها هستند؟ راه‌های تشخیص و درمان آن

آمبولی ریه

علت‌های آمبولی ریه

  • PE زمانی رخ می‌دهد که لخته خون از سیستم وریدی عمقی جدا شده و به ریه‌ها منتقل شود، اغلب موارد منشاء آمبولی از ترومبوز ایلئوفمورال ولی ممکن است از وریدهای لگن یا اندام فوقانی هم باشد.
  • ریسک فاکتورها: بیماری وریدی اندام تحتانی، سرطان، CHF، جراحی اخیر، بی‌حرکت‌سازی، سابقه فامیلی، حامگلی، پاراپلژیا، DVT قبلی، مصرف OCP، تروما، شرایط افزایش انعقادپذیری (فاکتور V لیدن، آنتی فسفولیپید آنتی‌بادی، کمبود پروتئین C و S)
  • PE غیر ترومبوتیک: آمبولی چربی، آمبولی هوا، آمبولی مایع آمنیوتیک

تشخیص افتراقی آمبولی ریه

  • سندروم حاد کرونر
  • CHF
  • دیسکسیون آئورت
  • پریکاردیت/ تامپوناد
  • پنومونی
  • برونشیت
  • COPD پیشرفته
  • آسم
  • افیوژن پلور
  • پنوموتوراکس
  • درد عضلانی اسکلتی قفسه سینه
  • حملهٔ اضطرابی
  • شکستگی دنده
  • GERD

اپیدمیولوژی آمبولی ریه

  • ۶۰۰۰۰۰۰ مورد در سال
  • ۵۰% < تشخیص داده نمی‌شود.
  • ۹۰% ناشی از DVT اندام تحتانی است
  • ۵۰% بیماران با تظاهرات DVT، همزمان PE دارند.
  • تریاد ویرشو بیانگر افزایش خطر تشکیل ترومبوز است: ترومای اندوتلیال، استاز، افزایش انعقادپذیری.

 آمبولی ریه

علایم و نشانه‌های آمبولی ریه

  • تنگی نفس
  • درد سینه پلورتیک
  • تاکی‌پنه
  • تاکیکاردی
  • اضطراف
  • سرفه
  • کراکل
  • تب
  • هموپتیزی (۳۰% موارد) ناشی از انفارکت ریه
  • نشانه‌های DVT اندام تحتانی: ادم، تندرنس ساق پا نشانهٔ Homan (درد پلانتار فلکشن).
  • سنکوپ در ۱۰% موارد
  • PE گسترده: افت فشار، نشانه‌های نقص عملکرد حاد قلب راست.

تشخیص آمبولی ریه

  • آنژیوگرام ریه استاندارد طلایی تشخیص است ولی فقط در موارد مشکوک انجام می‌گیرد.
  • اسکن V/Q: اسکن نرمال PE را رد می‌کند: اسکن انتخابی برای PE تشخیص دهنده است. اکثر بیماران به آزمایش بیشتر نیاز درند.

D-Dimer: غیراختصاصی، تنها تست الایزا حساسیت لازم را برای رد PE دارد و فقط در بیماران کم خطر ارزش دارد.

  • CT اسپیرال (هلیکال): حساسیت برای PE دیستال تحت بررسی است.
  • اسکن دوبلکس وریدهای اندام تحتانی: نتیجهٔ مثبت ارزش تشخیصی دارد ولی نتیجهٔ منفی PE را رد می‌کند، زمانی که تست اولیه (V/Q یا CT) تشخیص دهنده نیست استفاده می‌شود.
  • ABG: افزایش گرادیان شریانی- آلوئولی (ممکن است نرمال باشد)
  • CXR: معمولاً نرمال: شاید افیوژن پلورال دیده شود، ارتشاح گوه شکل (Hump و Hamptons)
  • EKG: نرمال یا تاکیکاردی، شاید S1Q3T3 یا RV Strain دیده شود.
  • ارزیابی وضعیت افزایش انعقادپذیری نیز در نظر گرفته شود.

درمان آمبولی ریه

  • اکسیژن
  • ضدانعقاد: شروع هپارین وریدی یا LMWH (کاهش خونریزی و مرگ و میر) در صورت شک بالینی به PE کومادین درمانی باید حداقل ۶ ماه ادامه یابد، ادامه درمان به صورت نامحدود به علت زمینه‌ای بستگی دارد.
  • فیلتر IVC: در صورت عدم امکان مصرف ضدانعقادها، آمبولی مکرر علی رغم مصرف ضدانعقاد، PE وسیع یا وضعیت پایه قلبی یا ریوی ضعیف
  • در صورت پایین بودن فشار خون: مایعات وریدی، نوراپی نفرین، ترومبولیز یا جراحی نیز باید در نظر باشد.
  • درمان ترومبولیتیک سیستمیک: در PE وسیع با افت فشار یا هایپوکسمی مقاوم
  • آمبولکتومی ریوی: گاهاً در افت فشار مقاوم به درمان و آمبولی ریوی ثابت شده استفاده می‌شود.

پیش آگهی/ سیر بیماری آمبولی ریه

  • علایم بالینی به اندازهٔ آمبولی که از غیرقابل توجه تا یک آمبولی زینی بزرگ که شریان‌های اصلی ریه را مسدود می‌کند متغیر است بستگی دارد آمبولی باعث بیش از ۵۰% انسدادهای بستر عروق ریوی است و می‌تواند باعث نارسایی حاد بطن راست شود.
  • وضعیت قلبی ریوی اولیه بیمار یکی از عوامل مهم پیشگویی‌کننده پیامد بیماران است.
  • سیر بالینی و برگشت آمبولی به علت ایجادکنندهٔ لخته بستگی دارد
  • آمبولی مکرر و مزمن ممکن است باعث افزایش فشارخون ریوی و نارسایی ریوی و کورپولمونل شود.
  • افزایش انعقادپذیری خطر عود را بیشتر می‌کند.
  • مرگ و میر در بیماران درمان شده ۲-۱۰% و در بیماران درمان نشده ۳۰-۲۰% است.

قبلی «
بعدی »

دیدگاه خود را با ما اشتراک بگذارید:

ایمیل شما نزد ما محفوظ است و از آن تنها برای پاسخگویی احتمالی استفاده می‌شود و در سایت درج نخواهد شد.
نوشتن نام و ایمیل ضروری است. اما لازم نیست که کادر نشانی وب‌سایت پر شود.
لطفا تنها در مورد همین نوشته اظهار نظر بفرمایید و اگر درخواست و فرمایش دیگری دارید، از طریق فرم تماس مطرح کنید.