کشف تازه دانشمندان: جاندارانی که بدون اکسیژن زندگی می‌کنند

دانشمندان همیشه برای پیدا کردن حیات فرازمینی به دنبال پیدا کردن سیاره‌هایی هستند که شرایطی مشابه زمین را داشته باشند، مثلا از نظر دما، میزان اکسپژن و آب شبیه زمین باشند. آنها اینگونه استدلال می‌کنند که حیات به خصوص در شکل پیچیده آن، تنها در این شرایط می‌تواند متصور باشد.

اما علمی تخیلی‌نویس‌ها، زیادی با این مسئله موافق نیستند! آنها می‌گویند که چرا نتوانیم صورت‌های متفاوت حیات را متصور شویم که در شرایطی به کلی متفاوت با زمین زندگی کنند.

سال‌ها پیش، داستان علمی تخیلی‌ای را خواندم که به این استدلال دانشمندان طعنه می‌زد. داستان در سیاره‌ای دوردست رخ می‌دهد که در آن متان و مواد سمی برای ما، حکم آب و اکسپژن برای موجودات هوشمند آنجا را دارد. دانشمندان آن سیاره هم مثل دانشمندان زمین، استدلال می‌کنند که تنها باید در سیاره‌هایی که متان دارند، به دنبال موجودات هوشمند بود و در این میان دانشمند جوانی را که امکان وجود حیات در سیاره‌های داخل آب را ممکن می‌داند، دست می‌اندازند!

در فیلم تازه‌اکران‌شده آواتار هم، تنفس در جو سیاره دور دست، برای انسان‌ها ناممکن است و در کوتاه‌مدت باعث مرگ آنها می‌شود، اما زیباترین و پیچید‌ه‌ترین اشکال حیات در همین جو سمی برای ما، رشد و نمو می‌کنند.

بعد از این مقدمه طولانی به سراغ خبری می‌روم که امروز در sciencemag خواندم:

تک‌سلولی‌های بی‌هوازی یعنی تک‌سلولی‌هایی که بدون اکسیژن قادر به زندگی هستند، برای دانشمندان اصلا چیز تازه‌ای نیستند، مثلا پروکاریوت‌ها و پرتوزوآها می‌توانند بدون اکسپژن زندگی کنند، اما تا پیش از کشف جدید، کسی تصور نمی‌کرد جانداران چندسلولی که بتوانند در تمام چرخه زندگی خود بدون اکسپژن سر کنند، وجود داشته باشند.

دانشمندان در اعماق یکی از مناطق دریای مدیترانه که دارای آب بسیار شور است، سه گونه جدید از موجودات چند سلولی را کشف کرده‌اند که بدون اکسیژن زندگی می‌کنند. این موجودان فاقد میتوکندری هستند. میتوکندری، ارگانل داخل سلولی است که با استفاده از اکسپژن، انرژی مورد نیاز سلول‌ها را می‌شازند. آنها در عوض، دارای ارگانلی موسوم به هیدروژنوزوم هستند که بدون اکسپژن انرژی سلول‌ها را تأمین می‌کنند. دانشمندان بر این گونه‌های تازه کشف‌شده نام Loricifera نهاده‌اند.

مقاله اصلی در ژورنال بیو مد سنترال منتشر شده است.

نظرات

  1. آدم این چیزا رو که می شنوه _علوم کنونی نسبت به علومی که هنوز کشف نشده_ احساس غارنشینی میکنه…

  2. میگن در اثر تغییر در شرایط موجودات هم تغییر می کنن یه چیزی تو مایه های تکامل . حالا اگه نخواهیم از اکسیژن استفاده کنیم فکر کنم باید از همین الان تمرین کنیم 😀

  3. یادمه شاید ۱۵ سال پیش یکبار تو دانستنیها خوندم که جانداران پیشرفته تری در حد کرم هم هستند که این ویژگیها رو دارند… نمیدونم شاید هم اشتباه میکنم

  4. با درود.
    من یک جانورشناسم و جزء خوانندگان پروپاقرص شما هستم. خبری بسیار جالب انگیزناک بود. لازم دونستم یه توضیح کوچولو اضافه کنم. لوریسیفرها نام یک شاخه کوچک و تازه کشف شده از جانوران است (این راسته در سال ۱۳۶۲ به تاریخ ما نام گذاری شد)، پس پیش از این شناخته شده بودند، اما این سه گونه‌ی جدید هستند که چنین ویژگی جالبی دارند. لوریسفرها، از خویشاوندان جانورانی مثل نماتودها هستند که مطمئنم اونها رو بهتر از من می شناسید. اگر سری به صفحه ۱۵۹ این کتاب بزنین یه توضیحات مختصری نوشته شده: http://issuu.com/erfaningenia/docs/comparative-zoology
    کاش یه خورده زودتر این کشف صورت می گرفت تا توی کتاب می اومد.
    در مورد هیدروژنوزوم و تفاوت اش با میتوکندری و هوازی بودن یا بی هوازی بودن یوکاریوت ها، و اساساً منشاء تکاملی باور نکردنی میتوکندری ها و هیدروژنوزوم ها، در صفحه۲۱۰ (صفحه ۱۶۲ چاپی) این یکی کتاب توضیحات کوتاهی اومده:
    http://issuu.com/erfaningenia/docs/the-sacred-depths-of-nature/210?mode=a_
    اشاره کوتاه این که هیدروژنوزوم احتمالاً صورت ابتدایی و نیایی میتوکندری هاست. و این که میتوکندری و هیدروژنوزوم برای نخستین بار از همزیستی یاخته های بدون هسته آرکئن ها با باکتری های بلعیده شده تکامل پیداکردند. بعدها این آرکئن ها به یاخته های یوکاریوت تکامل پیداکردند و در بعضی انواع، دوباره میتوکندری تحلیل رفت و به یاخته‌ی بی‌هوازی تبدیل شدند. به عبارت دیگه، میتوکندری‌های بدن ما چیزی نیستند جز باکتری‌هایی باستانی و هم‌زیست با یاخته‌های ما. روایتی که از این نظریه کردم-موسوم به نظریه هیدروژن-اندکی با روایت معروف اندوسیمبایوسیس تفاوت داره که مربوط به کشفیات علمی جدیدتره.
    شاد و پیروز و خرم باشین
    عرفان

  5. امیدوارم خوب و خوش باشید.

    مبحث ژنتیک، به دلیل ماهیت خاص خود، همواره یکی از مشکلات اصلی دانشمندان بوده است.

  6. انرژی مورد نیاز سلول‌ها را می‌شازند.
    (اگر خواستید اصلاح کنید)

  7. سلام.جالب بود…..
    چند وقت پیش بحث سر سلول های سرطانی بودسر یکی ازکلاسام….که شاید این واکنش سلولهای سرطانی در جهت تکامل باشه…و روزی برسه این سلول ها یه موجود رو تشکیل بدن!..البته خیلی راه مونده …!

  8. نمیدونم چقدر به قران اعتقاد داری ولی توصیه می کنم حتمآ ایه ۳۰ سوره انبیاء رو بخونی !
    تو این ایه به صراحت بیان شده که هر چیز زنده ای از اب به وجود اومده !
    به عبارتی هر جا که موجود زنده ای وجود داره حتمآ اب هم باید یافت بشه ولی جایی که اب یافت بشه معلوم نیست که حتمآ موجود زنده ای هم وجود داشته باشه !

  9. ببخشید آقایون میشه بگید از کجا باید بخرمش تا به عنوان حیون خونگی نگهش دارم ؟؟؟
    مطلب جالبی بود

دیدگاه خود را با ما اشتراک بگذارید:

ایمیل شما نزد ما محفوظ است و از آن تنها برای پاسخگویی احتمالی استفاده می‌شود و در سایت درج نخواهد شد.
نوشتن نام و ایمیل ضروری است. اما لازم نیست که کادر نشانی وب‌سایت پر شود.
لطفا تنها در مورد همین نوشته اظهار نظر بفرمایید و اگر درخواست و فرمایش دیگری دارید، از طریق فرم تماس مطرح کنید.