سرطان پستان چه علایم و نشانههایی دارد؟ راههای تشخیص و درمان سرطان پستان
علتها و عوامل مستعدکننده سرطان پستان
- ریسک فاکتورها: سرطان قبلی پستان، سابقه فامیلی، جهشهای ژن MRCA، افزایش استروژنها (متارک زودرس) یائسگی دیر هنگام، عدم زایمان، مصرف OCP، HRT و چاقی)
- بیشتر بیماران هیچ ریسک فاکتوری ندارند.
تشخیص افتراقی سرطان پستان
- کیست
- فیبرآدنوم
- تغییرات فیبروسیستیک
- آبسهٔ پستان
- سرطان پستان
– توبولار (مطلوب ترین شکل)
– کلوئید / موسینوس
– پاپیلاری
– مدولاری
– لوبولار تهاجمی
– داکتال تهاجمی
– التهابی (بدترین پیش آگهی)
اپیدمیولوژی سرطان پستان
- شایعترین سرطان زنان
- 1 نفر از هر ۸ زن مبتلا میشود. تقریباً ٪۴ موارد منجر به مرگ میشود، دومین سرطان شایع منجر به مرگ است (اولی سرطان ریه است)
- بروز بیماری رو به افزایش است ولی میرایی آن ثابت مانده است.
- میانگین سنی، اواسطه دههٔ پنج زندگی، که با افزایش سن خطر آن بیشتر میشود.
علایم و نشانههای سرطان پستان
- توده پستانی بدون علامت شایعترین شکایت است.
- درد پستان در صورت وجود احتمال سرطان را کمتر میکند.
- ترشح خونی (نشانه بدخیمی)
- ترشح یکطرفه (مخصوصاً در سرطان درون مجرا)
- عدم تقارن پستانها
- تغییرات پوست و فرورفتگی آن
- رتراکسیون نیپل
- لنفادنوپاتی، آگزیلاری، بالا پایین کلاویکل
- تودههای خوش خیم، متحرک، نرم و کیستی هستند.
تشخیص سرطان پستان
- معاینه: جستجو برای بافت عدم تقارن، تغییرات پوستی، رتراکسیون نیپل، ترشح، غدد لنفاوی بزرگ شده
- ماموگرافی: بالای ۴۰ سالگی سالانه، در صورت وجود علامت زودتر شروع شود، ۲۰٪ نتیجه منفی کاذب دارد.
بنابراین یک تست نرمال سرطان را رد نمیکند.
- سونوگرافی برای بیماران علامتدار با ماموگرام
نرمال: تمایز ضایعات توپرازکیستیک
- MRI: ارزیابی ضایعات مشکوک در ماموگرام
- FNA: تخلیهٔ ضایعهٔ کستیک یا برداشتن سلول از ضایعات توپر برای سیتولوژی
- بیوپسی با سوزن مخصوص برای ضایعات بزرگ
- بیوپسی باز، آزمایش قطعی است و در صورت برداشت کامل ضایعه میتواند درمانی هم باشد.
- اگر بیوپسی مثبت باشد باید از غدد لنفاوی هم نمونه برداری شود.
- CT / CXR سینه: بررسی استخوانها و ریه در قفسه سینه و متاستازهای ریه
- LFT سونوگرافی و CT کبد: بررسی متاستازهای کبدی
- اندازه گیری سطح کلسیم، آلکالین فسفاتاز و اسکن استخوان: با ارزیابی متاستاز استخوان
درمان سرطان پستان
- پیگیری برای ۲-۱ سیکل در صورتی که توده فیزیولوژیک به نظر میرسد (بیماران جوان)
- رادیکال ماستکتومی تعدیل شده
- درمان کمکی در صورتی که غدد لنفاوی درگیر سلولهای سرطانی داشته باشند
– تاموکسیفن برای ۲-۵ سال در صورت وجود گیرنده استروژن / پروژسترون روی سلولهای تومورال (کارایی کموتراپی در زنان یائسه را دارد)
– کموتراپی چند دارویی به مدت ۶-۴ ماه
– رادیوتراپی برای درمان موضعی
– برداشت تخمدان در بیماران قبل از یائسگی
- جراحی نگهدارنده پستان: لامپکتومی، برداشت غدد لنفاوی آگزیلا و رادیوتراپی پس از عمل بقایی برابر با ماستکتومی دارند.
پیش آگهی / سیر بالینی سرطان پستان
- معیارهای عدم جراحی: ادم گسترده پستان / بازو، ندولهای اقماری، کارسینوم التهابی، تومور اطراف جناغ، متاستازهای سوپراکلاویکولار یا دور دست.
- پیش آگهی با اندازه تومور و تعداد غدد لنفاوی درگیر ارتباط دارد.
- اگر غدد لنفاوی منفی باشند %۷۰ دیگر عود نمیکند و نیاز به درمان کمکی نمیباشد.
- پیگیری: پایش از نظر عود (خطر درگیری پستان دیگر ۵ برابر میشود)
– معاینه پستان توسط خود فرد به طور ماهانه
– معاینات فیزیکی منظم
– ماموگرام سالانه
- عود در عرض ۲ سال پیش آگهی بدی به دنبال دارد.
- باید متاستازها رد شوند: شایعترین محل استخوانها (درد پشت)، مغز (تشنج، سردرد) ریه (تنگی نفس، سرفه) و کبد
مطالب مرتبط
