کارسینوماتوز مننژیال چیست و چه علائم و نشانه‌هایی دارد؟ راه‌های تشخیص و درمان

۶ خرداد ۱۳۹۷آخرین بروزرسانی: ۶ خرداد ۱۳۹۸

زمان مطالعه یک دقیقه

چه بیماری‌های دیگری شبیه کارسینوماتوز مننژیال هستند؟

چگونگی ایجاد و علت‌های کارسینوماتوز مننژیال

کاشت مننژ به وسیله کانسر متاستاتیک
در بیش از 10-5 درصد بیماران سرطانی ایجاد می‌شود.
منجر به ارتشاح سلول‌های تومورال در اعصاب کرانیال و ریشه‌های عصبی در سرتاسر سیستم عصبی می‌شود. غالباً منجر به انسداد جریان CSF و در نتیجه هیدورسفالی می‌شود.
به طور شایع در لوسمی/ لنفوم، گلیوم، مدولوبلاستوم و کانسرهای ریه و پستان دیده می‌شود.
به طور وسیع ثانویه به گسترش خونی تومور به لپتومننژ رخ می‌دهد.
به‌ندرت ناشی از گسترش مستقیم از متاستازهای استخوانی است.
ممکن است از گسترش مستقیم به داخل عنکبوتیه به وسیله گلومیا یا مدوبلاستوم ناشی شود.

علایم و نشانه‌های بالینی کارسینوماتوز مننژیال

چگونه بیماری کارسینوماتوز مننژیال را تشخیص بدهیم؟ روند و شیوه بررسی

شرح حال و معاینه نورولوژیک
MRI مغزی نخاعی با تقویت گاولینیوم برای ارزیابی رسوبات لپتومننژیال یا تقویت مننژیال
CT اسکن سر حساسیت بسیار کمتری از MRI دارد.
آنالیز CSF با سیتولوژی مثبت تشخیصی است.
سیتولوژی در 60% موارد در اولین آزمایش CSF مثبت است. به هر حال، آنالیز مایع CSF ممکن است جهت شناسایی و کشف سیتولوژی مثبت لازم شود.
اندازه‌گیری فشار در 50% موارد افزایش فشار را نشان می‌دهد.
شمارش سلولی در 75-60% موارد از 4 بیشتر است.
پروتئین در 80% موارد بیش از mg/dl50 است.
قند در 50-40% مورد کمتر از mg/dl 40 است.

راه‌های درمان کارسینوماتوز مننژیال

گزینه‌های درمانی شامل رادیاسیون مغزی نخاعی، کموتراپی اینتراتکال و کموتراپی سیستمیک با دوز بالا (متوترکسات).
به علت بروز زیاد انسداد جریان مایع مغزی نخاعی، مخزن ommaya جهت تزریق مستقیم کموتراپی به داخل بطن‌های مغزی ممکن است نیاز شود.
استروئیدها ممکن است جهت کاهش ادم مورد نیاز شوند.
درمان ضد تشنج

پیش‌آگهی/ عوارض

اگر در زمینّ یک تومور جامد درمان‌نشده این بیماری تشخیص داده شود میزان بقاء کوتاه‌مدت بسیار ضعیف است.
اگر یک عود لوسمی یا لنفوم رخ دهد، پیش‌آگهی ضعیف اما از مورد قبل بهتر است.
در صورت تشخیص مدولوبلاستوم میزان بقاء کلی 3-1 سال است.