سناریوهای محتمل بعد از اجرای «آزمایشی» طرح صیانت از حقوق کاربران اینترنت – ایران و فضای وب فارسی به کدام سو خواهد رفت؟

1

امروز همان طور که شخصا تصور می‌کردم، طرح صیانت کاربران اینترنت، خیلی سریع به کمیسیون مربوطه رفت و پیشبینی می‌شود که بدون مشکل تصویب شود و به صورت «آزمایشی» اجرا شود.

فعلالان فضای وب، کارشناسان، صاحبان استارت‌آپ‌ها و کسب و کارهای خرد و کلان اینترنت پیش از این هشدارها و نگرانی‌های خود را ابراز کرده بودند و حتی در قالب کمپین‌هایی مراتب ناخشنودی خود را به اطلاع مجلس محترم شورای اسلامی رسانده بودند و تقاضا کرده بودند که طرح با دقت بیشتری بررسی شود و فعلا فرصت لازم برای مطالعه آن مبذول شود.

اما به نظر می‌رسد که درنگ و مداقه صورت نگرفته و اصولا تصویب این طرح فارغ از همه مشکلات محتمل آن «بایستی» انجام می‌شد.

در مورد طرح صیانت می‌شود، بسیار حرف زد و هنوز برخی امیدوارند که بشود کاری کرد. اما باز به باور شخصی من تاریخ اینترنت در ایران را باید به پیش و بعد از امروز تقسیم کرد و در آینده ما از امروز یعنی شش مرداد ماه سال 1400 بسیار یاد خواهیم کرد.

در شرایطی که اجرایی شدن طرح، فارغ از تلاش‌های اهالی وب و تلاش‌های برخی از مقامات و نمایندگان محترم و صلاح‌اندیش، محتوم به نظر می‌رسد و در شرایطی که همچنان امیدوارم که نوع نگاه به اینترنت تغییر کند، من از زاویه دیگری به داستان نگاه می‌کنم:

اینکه چه سناریوهایی محتمل خواهد بود؟

سناریوی یک – دولت آینده به سبب مشکلات اقتصادی که این طرح برای مردم و در نهایت تحقق بودجه‌های اجرایی، آن را بایکوت کند و یا در حد مینیمال و با در نظر گرفتن طرح‌های کارشناسان خبره اجرا کند

سناریویی بسیار خوش‌بینانه که نامحتمل است. اما باید درصد محدودی هم برای آن شانس قائل باشیم. چون عملا وقتی مسئولان محترم در مقام اجرایی قرار می‌گیرند، درک می‌کنند که راهکارها و انتقادهایی که قبلا ابراز داشته‌اند و یا نسخه‌هایشان، چقدر کارا و عملی و سنجیده بوده یا نبوده.

بنابراین در این سناریو دولت در کنار نظر مردم یا دست‌کم برخی کارشناسان عملگرا قرار می‌گیرد و با تعامل در سطح مقامات سطح بالا، همچنان روزنه اینترنت را تا حدی زیادی برای ما در سطح فعلی باز نگه می‌دارد، اما احتمال دارد که برخی سرویس‌ها مثل اینستاگرام در کشاکش این مذاکره‌ها، فیلتر شوند.

ممکن است محقق شدن این سناریو حتی یک طورهایی به سیاست خارجی ما و اجرای توافقات برجامی هم ربط پیدا کند. به عبارت دیگر اگر برجام 2.0 در کار نباشد و یا آن طور که تصور می‌شود، مسیر مذاکراتی بسیار طولانی و فرسایشی در پیش باشد، ممکن است مشکلات بودجه‌ای و اقتصادی، باعث شود طرح به صورت کمرنگ اجرا شود. اما مسلم است که در این سناریو، هر آن امکان تغییر شرایط و اجرای بی کم و کاست آن وجود دارد.

سناریوی دوم – تلاش برای انجام طرح مدتی انجام می‌شود، اما به سبب مشکلات عملی، اجرای آن رفته رفته کند می‌شود

این سناریوی محتمل‌تری است. در این طرح برخی شبکه‌های اجتماعی مانند اینستاگرام فیلتر می‌شوند یا به عبارت دقیق‌تر، مطابق همین طرح صیانت پهنای باند اختصاصی مجاز آنها بسیار محدود می‌شود، طوری که عملا کسی نمی‌تواند وارد آنها شود و مردم در حد کسب و کار و ارتباط‌های پایه به کلون‌های ایرانی آنها پناه می‌برند و آهسته آهسته در حدی به آنها خو می‌کنند. از وضعیت راضی نخواهند نبو، اما حد پایه‌ای از ارتباط یا خرید و فروش را با سرویس‌هایی که با بودجه‌های کلان کم کم بهتر خواهند شد، برقرار می‌کنند.

اما وقتی نوبت به برخی سرویس‌های کلان‌تر که به همین سادگی‌ها قابل شبیه‌سازی نیستند، می‌رسد و بعد از بارها آزمون و خطا و صرف عینی بودجه، اجراکنندگان متوجه می‌شوند که مثلا گوگل قابل شبیه‌سازی در کوتاه‌مدت و میان‌مدت و حتی طولانی‌مدت نیست.

در این بین احتمالا برخی شرکت‌های بزرگ داخلی مانند فروشگاه‌های بزرگ اینترنتی و نیز اپراتورهای همراه متوجه می‌شون که بخش قابل توجهی از درآمدشان کاهش یافته. مثلا مردم به اندازه پیش، پهنای باند مصرف نمی‌کنند و یا اینکه با جستجو به محصولاتشان نمی‌رسند.

پس اجرای طرح به صورت نسبی صورت خواهد گرفت و ما معجونی از کلون‌سازی‌های عملی شده و سرویس‌های ناکارآمد به صورت واضح را خواهیم داشت.

اجرای طرح در این سناریو تا جایی پیش می‌رود، اما پس از آن متوقف خواهد شد. اما در ضمن وضعیت اینترنت هیچ وقت هم به حالت اولیه برنخواهد گشت!

سناریوی سوم – طرح به صورت کامل اجرا خواهد شد و کلیه راه‌های میانبر زدن هم کم کم بسته می‌شوند یا استفاده از آنها به سبک کنونی غیرممکن خواهد شد

در این سناریو حتی سرویس‌هایی که کلون کردن آنها در حال حاضر غیرممکن، غیراقتصادی و غیرعملی به نظر می‌رسد، مشمول طرح صیانت خواهند شد. احتمالا سرویس‌های پیشنهادی جایگزین تا حتی سال‌ها کم‌ترافیک خواهند بود،  اما با استفاده از تجارب برخی کشورهای فرنگی و خرید فناوری از آنها، مثلا موتورهای جستجوی داخلی کم کم ، طی چند سال نتایج بهتری خواهند داد و یا اصلا ما متا سرچ اینجین‌هایی با استفاده از مثلا بایدو و مشابه آن خواهیم داشت.

کلون کردن پیامرسان‌ها هم زودتر از ابرسرویس‌های گوگل انجام خواهد شد و از سوی دیگر امکان «میانبر زدن» کاربران با استناد با بندهای همین طرح صیانت، کم کم کمتر خواهد شد.

در این سناریو، کلا انواع و لایه‌هایی از کسب  کارها و فعالیت‌های وبی از میان خواهد رفت و کم کم لایه‌هایی دیگر به صورت کمرنگ‌تر جایگزین آنها خواهند شد.

در بخش تولید محتوا و مدیریت سایت‌های خبری، ابعاد این طرح غیرقابل پیشبینی خواهد بود و حتی می‌تواند منجر به دسترسی نداشتن به سورس‌های خبری تولیدکنندگان محتوا، به صورت سهل و ساده شود.

البته در اینجا ممکن است همان تقسیم کاربران، وی پی ان های مجاز و سطوح مختلف دسترسی به اینترنت صورت بگیرد که پیداست گرفتن مجوز و این نوع کاربری تا چه حد دشوار و در مواردی توام با استرس خواهد بود.

سناریوی چهارم یا آنچه طراحان طرح صیانت تصور می‌کنند روزی محقق خواهد شد

باید این سناریو را هم ببینیم، چون به هر حال برخی به آن اعتقاد دارند. مطابق آن، ما موفق خواهیم شد که نمونه‌های ایرانی پیامرسان‌ها، شبکه‌های اجتماعی و یا حتی موتورهای جستجو و سرویس‌های ایمیل را بسازیم و کم کم کاربران وقتی کارایی آن را دیدند، به آنها خواهند گروید.

فضای تازه‌ای باز خواهد شد و کاربران در فضای سالم‌تری با هم ارتباط برقرار خواهند کرد و از «هرج و مرج» خبری و آشوب‌های در پی آنها کاسته خواهد شد.

خود سرمایه‌گذاری‌های کلان برای ایجاد کلون‌ها، اشتغال‌زایی خواهد کرد و بعد از اجرایی شدن آنها فضای تازه‌ای از کسب و کار کم کم رونق خواهد گرفت.

ما در این سناریوی اینترنتی امن‌تر و اخلاقی‌تر خواهیم داشت که برای قشرهای مختلف مردن دلپذیرتر خواهد بود و زحمت شیوه‌های نظارت قدیمی را هم کم خواهد کرد.


سخن آخر:

هر کدام از این سناریوها که رخ دهد، به هر حال تاثیر زیادی از نوع امکان ادامه کسب و کارهای خرد و میزان سود کسب و کارهای در حد متوسط و بزرگ خواهد داشت. اما مهم‌تر از آن نوع تعامل و نوع ابراز عقاید ما با هم را هم دگرگون خواهد کرد.

بله! ممکن است انگیزه معدودی از طراحان طرح واقعا پالوده کردن فضای وب و کاستن از بیهودگی‌های آن شود، امری که جهانی است و به باور من غلطیدن کاربران به این سمت، ناشی از دستکاری‌های بی‌دلیل قبلی در فضای وب است.

اگر ما می‌خواستیم فضای وبی سالم‌تر برای کودکان و نوجوانان داشته باشیم و کاربرانی داشته باشیم که به جای صدها هزار لایک پای پست آن سلبریتی یا گذاشتن هزاران کامنت حاوی دشنام خالص برای مطالب توییتر، اینستاگرام و یوتیوب، تحلیل‌گرتر و داناتر و فرزانه‌تر باشند، باید خیلی وقت‌ها پیش از این کارها را به کاردان می‌سپریدم و امکان نمود به قشر الیت جامعه را می‌دادیم که متاسفانه این امر انجام نشد.

قشر فرهیخته یا از بدنه وب قیچی شدند یا اینکه به این نتیجه رسیدند که مصلحت و آسودگی در سخن نگفتن و تحلیل نکردن است. حتی کاربران عادی هم به این نتیجه رسیدن که شاید نیاندیشیدن، بهتر از تحمل تنش تبدیل به آدم‌های فکور باشد.

ما از ابزارهای عمده برای ابراز خود، محروم شدیم (مثلا دسترسی راحت به سرویس‌های وبلاگ‌نویسی)، مجموع این اعمال، همراه با سربرآوردن شبکه‌های اجتماعی و پیامرسان‌ها در کنار شرایط اقتصادی و نزول سطح اخلافی به دلایل دیگر در جامعه باعث شدند که نوع کاربری و نوع تولید محتوا در فضای وب فارسی نزول کند و به سمت زرد شدن میل کند. به عبارتی آنچه که در بخش اخلاقی برخی‌ها را نگران می‌کرد، زاده وب نبود، بلکه بخشی از معضلات اخلاقی و اقتصادی بود که جامعه با آن مواجه شده بود و در وب تراوش پیدا می‌کرد!

اما در بخش آزادی حق بیان و نظر که موضوعی بسیار چالش‌برانگیز است، تجربه نشان داده که بستن راه یا محفظه‌کار کردن کاربران، باعث جامعه امن‌تر نخواهد شد. افکار و نظرات متفاوت همچنان وجود خواهند داشت و اگر از راه رسمی یا نیمه‌رسمی و حتی در قالب لطیفه‌های سطح پایین منتشر نشوند، تبدیل به چیزهایی مانند مواضع رادیکال، فیک نیوز و حرف در گوشی خواهند شد.

پس به صورت کلی پیراستن جامعه یا امن‌تر کردن فضا، چیزی نیست که تصور کنیم با یک طرح و اجرای نامعلوم آن در سناریوهای مختلف ممکن شود. فقط بر ابهام فضا و پریشانی توده دردمند خواهد افزود و آینده غیرقابل پیشبینی را برایشان تلخ‌تر تجسم خواهد کرد.

امید که وقت شما خواننده گرامی را با این سطور نگرفته باشم.


اگر خواننده جدید سایت «یک پزشک»  هستید!
شما در حال خواندن سایت یک پزشک (یک پزشک دات کام) به نشانی اینترنتی www.1pezeshk.com هستید. سایتی با 18 سال سابقه که برخلاف اسمش سرشار از مطالب متنوع است!
ما را رها نکنید. بسیار ممنون می‌شویم اگر:
- سایت یک پزشک رو در مرورگر خود بوک‌مارک کنید.
-مشترک فید یا RSS یک پزشک شوید.
- شبکه‌های اجتماعی ما را دنبال کنید: صفحه تلگرام - صفحه اینستاگرام ما
- برای سفارش تبلیغات ایمیل alirezamajidi در جی میل یا تلگرام تماس بگیرید.
و دیگر مطالب ما را بخوانید. مثلا:

۸ خودروی جذاب تاریخی که توسط طراحان ایتالیایی بازطراحی و جاودانه شدند

ایتالیا خانه‌های طراحی معروفی دارد. Pininfarina ،Bertone ،Touring ،Giugiaro و Vignale برخی از مهم‌ترین نام‌های طراحی خودرو هستند.در این خانه‌های طراحی، همه‌چیز از جمله خودرو طراحی می‌شود. چه خودروهایی که تجاری و قابل تولید باشند؛ چه…

چرا بعضی‌ها وقتی پا به سن می‌گذارند جذاب می‌شوند یا دست‌کم کمتر زشت به نظر می‌رسند؟ عکس‌های قدیمی…

خب، این هم بحثی است که نمی‌دانم شما تا حالا در موردش با کسی صحبت کرده‌اید یا خیر. برخی در جوانی واقعا چهره یا قامت غیرقابل تحملی دارند. مثلا زیاد زمخت هستند، بینی یا فک یا گوش‌های بزرگ دارند. تناسب چهره ندارند. کلا جزو زیباروها به حساب…

جستجو برای جیمز باند بعدی – طرفداران جیمز باند یکی از این 11 نفر را جیمز باند بعدی می‌دانند

جیمز باند یک شخصیت خیالی است که توسط نویسنده بریتانیایی یان فلمینگ خلق شده. باند یک مامور سرویس مخفی بریتانیایی ظریف و پیچیده است که با کد 007 نیز شناخته می‌شود. او اولین حضور خود را در رمان «کازینو رویال» فلمینگ در سال 1953 انجام داد و از…

مجموعه دیگری از عکس‌های تاریخی کمتر دیده شده را با هم مرور کنیم

هر چقدر عکس‌های تاریخی را با هم مرور کنیم، کم است. همان طور که قبلا هم نوشته بودم احتمالا بیشتر این عکس‌ها اگر در دوره خود در نشریه‌ای منتشر می‌شدند، خیلی عادی به نظر می‌رسیدند، اما حالا بعد از گذشت دهه‌ها یا حدود یک قرن، برای ما عجیب و…

خانه‌هایی با طراحی عجیب که باید در مورد فلسفه وجودی‌شان فکر کرد!

سلیقه است دیگر. وقتی که کسی پول کافی داشته باشد و تنها حرف و سلیقه خودش برایش مهم باشد و اعتمایی به مد روز و حرف مردم نکند، ممکن است خانه‌اش را عجیب و غریب طراحی کند.البته گاهی این کاربری‌های متفاوت هستند که باعث ایجاد این خانه‌های عجیب…

اگر قرار بود ابرقهرمان‌ها، لباس‌های قرن نوزدهمی می‌پوشیدند

ما عادت کرده‌ایم ابرقهرمان‌ها را در لباس‌های امروز ببینیم و فیلم‌های زیادی هم که بر مبنای کامیک‌بوک‌ها ساخته شده، این تصور را در ذهن ما تشدید کرده‌اند.اما اگر قرار بود همین ابرقهرمان‌ها لباس‌های قرن نوزذهمی می‌پوشیدند، چه می‌شد؟…
آگهی متنی در همه صفحات
دکتر فارمو / موتور فن کویل / سپتیک تانک /کپسول پرگابالین / لیزر زگیل تناسلی /بهترین کلینیک کاشت مو مشهد /داروخانه آنلاین / بهترین سریال های ۲۰۲۴ / خرید دستگاه تصفیه آب / تجهیزات و وسایل دندانپزشکی /ثبت برند /خدمات پرداخت ارزی نوین پرداخت / کلینیک زیبایی دکتر محمد خادمی /جراح تیروئید / پزشکا /تعمیر فن کویل / سریال ایرانی کول دانلود / مجتمع فنی تهران / دانلود فیلم دوبله فارسی /خرید دوچرخه برقی /موتور فن کویل / شیشه اتومبیل / نرم افزار حسابداری / خرید سیلوسایبین / هوش مصنوعی / مقاله بازار / شیشه اتومبیل / قیمت ایمپلنت دندان با بیمه /بهترین دکتر لیپوماتیک در تهران /بهترین جراح بینی در تهران /کاشت مو / درمان طب / تجهیزات پزشکی /داروخانه اینترنتی آرتان /اشتراك دايت /فروشگاه لوازم بهداشتی /داروخانه تینا /لیفت صورت در تهران /فروش‌ دوربین مداربسته هایک ویژن /سرور مجازی ایران /مرکز خدمات پزشکی و پرستاری در منزل درمان نو /سایت نوید /پزشک زنان سعادت آباد /کلاه کاسکت / لمینت متحرک دندان /فروشگاه اینترنتی زنبیل /ساعت تبلیغاتی /تجهیزات پزشکی /چاپ لیوان /بهترین سریال های ایرانی /کاشت مو /قیمت ساک پارچه ای /دانلود نرم افزار /
1 نظر
  1. ثریا می گوید

    مطلب بسیار خوبی بود . شما یکی از وب سایت هایی هستید که بنده به شخصه وقت میزارم و مطلب طولانی اون رو بادقت میخونم.چون میدونم کسی که این مطلب رو نوشته اونو بارها نوشته و تصحیح کرده و وقت گذاشته . از سال اول یک پزشک همراه این صفحه بودم

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.