فیلم سوئینی تاد: سلمانی بدجنسِ خیابان فلیت – نقد، تحلیل و خلاصه داستان – Sweeney Todd: The Demon Barber of Fleet Street 2007

0

کارگردان: تیم برتون. بازیگران: جانی دپ، هلنا بونهم کارتر، آلن ریکمن، تیموتی اسپال و اد ساندرز. ۱۱۸ دقیقه. درجهٔ نمایشی: R.

سوئینی تاد از روی یک تئاتر موزیکال برادوی، نوشته استیون سوندهایم و هیو ویلر ساخته شده: موزیکالی که از آن به عنوان «خونین‌ترین موزیکال جهان» نام برده شده است. اقتباس سینمایی تیم برتون از روی این موزیکال را نیز می‌توان «خونین‌ترین فیلم جنایی جهان» لقب داد.

فیلم دربردانده همان فضاها و مضامینِ تقریباً همیشگی فیلم‌های تیم برتون است. سوئینی تاد یک فیلم تمام – برتونی است؛ فیلمی که دوستدارانِ سینای برتون را سرشار از لذت می‌کند. جانی دپ، بازیگر محبوب تیم برتون، نقش اصلی سوئینی تاد را بازی کرده. دپ و برتون یکی از خلاقانه‌ترین روابطِ بازیگر / کارگردان را در تقریباً دو دهه گذشته به نمایش گذاشته‌اند. بازی دپ در فیلم تازه برتون ماهرانه و هنرمندانه است. او در این فیلم نقش آرایشگری به اسم بنجامین بارکر را در لندن قرن نوزدهم ایفا می‌کند. بارکر همسر جوان و زیبایی دارد.

این زوج جوان صاحب یک فرزند دختر نیز هستند. بارکر عاشق همسر و فرزندش است. اما یک قاضی رذل و بی وجدان، قاضی تورپین (آلن ریکمن)، که چشم به همسر و فرزند بارکر دوخته، ترتیبی می‌دهد تا بارکر به یک اتهام قلابی محکوم به زندان شود. به این ترتیب، بارکر به استرالیا فرستاده می‌شود تا در آن جا دوران محکومیت به زندان‌اش را سپری کند. اما بارکر موفق به فرار از زندان می‌شود و پس از بازگشت به لندان با خانم لاوتِ زیبا روی چشم سیاه (هلنا بونهم کارتر) مواجه می‌شود. خانم لاوت که در طبقه پایین سلمانی سابق بارکر یک کافه را اداره می‌کرد هم چنان به این کار مشغول است: کافه‌ای که به خاطر ارائه بدترین و کم گوشت‌ترین «پای گوشت» در لندن مشهور است.

خانم لاوت به بارکر می‌گوید که چه بر سر همسر و دخترش آمده است. قاضی تورپین پس از تجاوز به همسر بارکر باعث نابودی وی شد و سپس دختر بارکر را تحت قیمومیت خود گرفت. این دختر که جوانا (جین ویسنر) نام دارد حالا مثل یک زندانی در اسارت قاضی تورپین به سر می‌برد. بارکر که در آتش انتقام می‌سوزد، تصمیم می‌گیرد کار و کسب قدیمی را دوباره از سر بگیرد. او به طبقه بالا نقل مکان می‌کند و سلمانی مخروبه خود را از نو احیا می‌کند و نام تاد سوئینی را روی خودش می‌گذارد. اما هدف بارکر / سوئینی از راه اندازی سلمانی اصلاح سر و صورت مشتری‌ها نیست بلکه هدف اصلی‌اش انتقام گیری از طبقه بالای جامعه است.

او به همین منظور در انتهای سلمانی‌اش یک سُرسُره مخفی درست کرده که از طریق آن مشتری‌های گلو بریده را مستقیماً به زیر زمین کافه خانم لاوت می‌فرستد. خانم لاوت نیز بعد از قطعه قطعه کردن جنازه‌ها، از گوشتِ جنازه‌ها برای درست کردن پای گوشت استفاده می‌کند. از این به بعد کسب و کار خانم لاوت نیز رونق می‌گیرد. او حالا پر گوشت‌ترین و خوشمزه‌ترین پای گوشت را در لندن به مشتریان خود عرضه می‌کند …

برتون در سوئینی تاد موفق شده فضای فقر زده و غم انگیز لندن دیکنزی قرن نوزدهمی را به خوبی بازآفرینی کند. کوچه‌های تنگ، خیابان‌های نامنظم، سایه‌ها و تاریکی‌هایی که در همه جا دیده می‌شود، فضایی وهمناک و عجیب به این فیلم داده است. و با این حال نیروی زندگی در تک تک صحنه‌های فیلم جاری است. فیلم به رغم مضمون خشن و خونین‌اش از طنز تهی نیست؛ طنزی که سیاه و هولناک است. سوئینی تاد با این که در اصل یک فانتزی موزیکال است اما هم چون یک فیلم شبه رئالیستی عمل می‌کند. جالب و منحصر به فرد بودنِ فیلم در همین ویژگی است.

برتون در حالی به این موفقیت نائل شده که هیچ تغییر اساسی‌ای در متن اصلی نمایشنامه سوندهایم ایجاد نکرده است. او کاملاً به متن اصلی وفادار مانده و فقط پاره‌ای تغییرات جزئی اما ضروری را در آن اعمال کرده است. به عبارت دیگر می‌توان ادعا کرد که عصاره متن نمایشنامه به فیلم برگردانده شده است و چارچوب متن اصلی در فیلم کاملاً حفظ شده است. هر ماه در ماه دسامبر سینمای آمریکا یک موزیکال دیدنی به دوستداران این ژانر ارایه می‌کند. سوئینی تاد نیز موزیکال بزرگ امسال است؛ موزیکالی که باید آن را ادامه دهنده راه و سنتِ شیکاگو و دختران رویایی قلمداد کرد. تیم برتون دوران حرفه‌ای را به عنوان یک انیماتور در دیزنی آغاز کرد و سپس در درون نظام استودیویی به کار ادامه داد، هر چند که در تمامی این مراحل، خود را از الزامات اقتصادی و ذهنیت تجاری صرف هالیوود بر کنار نگهداشت.

سوئینی تاد و دیگر کاراکترهای برتون عموماً افرادی مطرود، منزوی و درک نشده هستند، آن‌ها همرنگ جامعه خود نیستند و غالباً به سبب دوگانگی‌ای که در وجوشان هست، دچار زحمت و گرفتاری می‌شوند. این آدم‌ها در حاشیه جامعه خویش زندگی و عمل می‌کنند و اکثریت جامعه نیز با بی توجهی نسبی به آن‌ها، وجود و حضورشان را تحمل می‌کنند. زندگی حرفه‌ای تیم برتون نیز بازتاب دهنده و تجسم بخشِ تضادی است که در کاراکترهای مخلوق وی به چشم می‌خورد. فیلم‌های برتون در بسیاری موارد شخصی‌تر از هر فیلمساز شخصی ساز دیگر است. او فیلمسازی است که سبک و شیوه کاری‌اش تقریباً به طور کامل مبتنی بر درونی‌ترین حس‌های بشری است. در نزد برتون، تصمیم گیری برای ساختن یک فیلم، ضرورتاً به معنای برقرار کردن ارتباط حسی با کاراکترهاست؛ حال می‌خواهد این کاراکتر میلیونری (بروس وین) باشد که علیه جنایتکاران به نبرد بر می‌خیزد یا جنایتکاری (سوئینی تاد) که علیه قشر مرفه جامعه دست به انتقام گیری می‌زند.

   

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.