قبل از «بیگ بنگ»

31

یکی دو روز پیش مقاله‌ای را در تازه‌ترین شماره مجله «نیوساینتیست» خواندم. خلاصه‌اش را در زیر می‌نویسم. توصیه می‌کنم دانش‌آموختگان فیزیک متن کامل مقاله را بخوانند:

بیشتر کیهان‌شناسان معتقدند که گیتی، در طی انفجار بزرگ یا Big Bang از یک منبع یگانه پدیدار آمده است. ولی اکنون دانشمند در حال تحقیق روی این مسئله هستند که دنیا ممکن است از بقایای حاصل از مرگ دنیایی دیگر به وجود آمده باشد.

تئوری‌ای که به این مسئله اشاره می‌کند، کیهان‌شناسی کوانتوم چرخه‌ای loop quantum cosmology یا اختصارا LQC نام دارد. این تئوری، مکانیک کوانتوم و تئوری جاذبه اینشتین را با هم ترکیب می‌کند. دو دانشمند به نام مارتین بوجوالد و ابهت اشتکار بیش از بقیه روی این تئوری کار کرده‌اند، این دو زاده شدن دنیا را مدل‌سازی کرده‌اند تا از این طریق بتوانند به صورت ریاضی روند زایش دنیا را مورد بررسی قرار دهند.

LQC بر خلاف نسبیت عام که از تبیین Big Bang در می‌ماند، چنین ضعفی ندارد. به سبب بی‌نهایت بودن دما، چگالی و جاذبه در لحظه زایش دنیا، معادلات نسبیت عام از دادن توضیح ناتوان هستند.

با شبیه‌سازی دنیا و مشاهده آن در یک سیر زمانی معکوس، می‌بینیم که جهان کنونی ما، کوچک‌تر و کوچک‌تر می‌شود، تا حدی که این انقباض به جدی برسد که به لحظه زایش آن برسیم، اما مطابق مدل‌سازی‌های LQC ، جهانی دیگر قبل از زایش دنیا هم وجود داشته است. جهان دیگری که لحظه به لحظه منفبض‌تر می‌شده تا همان ماده پرچگال زاینده دنیای کنونی ما را به وجود آورد.

به عبارت دیگر LQC به جای تئوری شناخته شده کنونی که فقط یک دنیای متولد شده از ماده بسیار پرچگال واحد را را توضیح می‌دهد، معتقد به مرگ و بازآفرینی چرخه‌ای دنیاهاست. مطابق این تئوری دنیای کنونی ما هم بعد از مدتی متعاقب انقباض پیش رونده، به یک ماده پرچگال تبدیل خواهد شد و پس از آن دنیایی دیگر از آن زاده خواهد شد.

تصور می‌کنم LQC همان طور که می‌تواند برای دانش‌آموختگان فیزیک و یا علاقه‌مندان آماتور فیزیک و نجوم جالب باشد، می‌تواند تعبیرهای فلسفی و شاعرانه زیادی هم در پی داشته باشد.

 
31 نظرات
  1. بهروز می گوید

    این نظریه خیلی قدیمی هستش و رد شده. دلیلش هم اینه:
    فرض کنید کیهان یه کره باشه که خوب پس از big bang داره بزرگ می‌شه. حالا اگه بخواد این کره یه روزی دوباره جمع بشه توی خودش باید شتاب انبساط این کره منفی باشه که بعد از یه مدتی بزرگ شدن متوقف و دوباره کوچیک بشه. درحالی که شتاب انبساط کیهان مثبت هستش.

    1. B_666 می گوید

      @بهروز, خیر برادر! درسته که الآن جهان در حال منبسط شدنه، ولی سرانجام این قضیه بستگی مستقیم با مقدار ماده‌ی تاریک در کل کائنات داره… و این مقدار هم در دست نیست تا بشه قضاوت کرد که نهایتا کدوم یکی از این ۳ حالت اتفاق می‌افته:
      ۱- انبساط بینهایت
      ۲- انبساط، توقف انبساط، و سپس انقباض بینهایت
      ۳- توقف انبساط و باقی موندن در همون وضعیت

  2. آشپزباشی می گوید

    داستانیست آقا….ممنون از ترجمه.

  3. maahoor می گوید

    سلام،

    خیلی‌ قشنگ بود، دستمریزاد

  4. یه بنده خدا می گوید

    مطمئنا” جنبه های تئوریک و ریاضی و مدل سازی آن مهم بوده، مگر نه هر فرد معمولی، بعد از خواندن تئوری بیگ بنگ، بلافاصله آن را تعمیم خواهد داد و به همین نتیجه خواهد رسید (و مدل تعمیم یافته را معقول تر خواهد دانست)، حالا بگذریم که چرا منتشر کنندگان آن آثار (که محتملا” مثل استفان هاوکینگ، استاد این کار هستند)، صریحا” به این قضیه اشاره نمی کنند!

  5. هوشنگ می گوید

    با این حساب بایستی گفت به سرعت داریم به گذشته می‌رویم و آینده‌ای در کار نیست. در نگاه نخست آدم خیال می‌کند که انقباضی بودن کهکشان‌ها را فرض کرده است و نه اثبات. خوش به حال فیلسوف‌ها. حالا می‌توانند بگویند آینده همان گذشته است، و گذشته همان آینده است. آرزوی خیام هم برآورده می‌شود: ای کاش سوی عدم دری یافتمی.

  6. يكي يه دونه می گوید

    بس که سنگین بود این مطلب، هنوز کسی کامنت نذاشته! .
    ولی تئوری جالبی نیست به نظر من. ولی همیشه دوست داشتم (…)!

    1. یه بنده خدا می گوید

      @یکی یه دونه,
      اینجا دیگه انتظار نداشتم از این حرفا ببینم:
      “بس که سنگین بود این مطلب …”، یعنی چی ؟!
      اصلا” مطلب سنگین یعنی چه؟

  7. مسعود زماني می گوید

    سلام
    بازهم ممنون از اینکه مطالب زیبا و کاربردی را با زحمت فراوان در سایت خودتون میزارید
    شاد باشید

  8. توفیق می گوید

    دغدغه پیدایش دردسر هر انسان فکور می باشد.
    شخصا فکر مرغ و تخم مرغ ،مرا می شکند در خود…

    1. AbarEnsan می گوید

      @توفیق,
      سلام
      برای قضیه مرغ و تخم مرغ اگر “خلقت گرا” باشید پاسخی وجود ندارد ولی اگر به “نظریه تکامل” معتقد باشید جواب چنین است:….. خود مرغ نمونه تکامل یافته موجودی دیگر است و خصوصیات موجود قبلی از طریق تخم به موجود فعلی که مرغ است منتقل شده است و همچنین تغییرات ژنی هم در تخم اتفاق می افتد تا اینکه اولین مرغ بر روی زمین ظاهر میشود. پس از نظر علوم زیستی ابتدا تخم به وجود آمده و اولین جوجه مرغ از آن متولد شده است. ……ابتدا تخم بوده.

    2. ناباور می گوید

      @توفیق,
      درست می‌فرمایید: اول مرغ بوده یا تخم مرغ

  9. فریده می گوید

    به کسانی که دوست دارند بیشتر در این زمینه اطلاعات کسب کنند و با نظریه های مختلف آشنا شوند توصیه میکنم کتاب ” جهان استفان هاوکینگ ” رو مطالعه کنند.

    1. علیرضا مجیدی می گوید

      جهان در پوست گردو

  10. فرهاد می گوید

    من در مطالعات فلسفی که داشتم همچین چیزی رو خوندم …
    میگه : قبل از جهان ما جهانهای دیگری هم بودهه و بعد از جهان ما جهانهای دیگری هم خواهد بود …
    و همه انها قیامت و … خواهند داشت …
    من یک متن خوندم که این رو با دلایل عقلی و منطقی ثابت میکرد . و جالبیش اینجاست که با فیزیک هم کاری نداشت …
    بسیار جالب بود …

    1. اصغر می گوید

      @فرهاد,
      می گویند از بودا درباره ی پیدایش هستی پرسیدند، مشتش را چند بار باز و بسته کرد.

      1. اردی می گوید

        اگر این داستان واقعی باشد ممکن است منظور بودا بینگ بنگ نباشد

  11. Ramina می گوید

    شما میتوانید مقاله علوم امریکا را ببینید که ۲ماه قبل چاپ شد کاور مجله هم گویا است
    Scientific American October 2008
    http://avaxhome.ws/magazines/science/Sciam_102008.html

  12. بابك می گوید

    علاوه بر این بحثها، در قرآن کریم هم اگر دقت کنیم، در سوره‌هایی چون “زلزال” و “واقعه” که به رستاخیز اشاره شده، در ابتدای سوره از “افعال ماضی” استفاده شده است.

    در سه آیۀ ابتدایی سوره داریم که: اذا “زلزلَت” الارض زلزالها (۱) و “اخرجَت” الارض اثقالها (۲) و “قال” الانسان ما لها (۳). سه فعلی که آنها را در کمانک (= گیومه) قرار دادم، همگی ماضی هستند. در اینجا دو نکته قابل توجه هستند:

    یک. “ارض” یک واژۀ مذکر است اما فعلهای “زلزلَت” و “اخرجَت”، فعلهای ماضی غایب مونث هستند. احتمالا در اینجا قرآن، وزن و آهنگ آیات را – مانند سورۀ الرحمان – در اولویت قرار داده.
    دو. در آیات بعدی، دقیقا همۀ فعلها مضارع هستند! این قضیه می‌تواند دو حالت را برای جهان تایید کند که در سایر کامنتها بدانها اشاره شده. حالت اول اینکه آینده و گذشته یکی باشند، و حالت دوم هم اینکه پیش از مهبانگ (= بیگ بنگ)، جهان دیگری بوده. حالا نابود شده و ما هستیم و ما هم نابود خواهیم شد.

    و از این جالبتر، اینست که در سورۀ واقعه، همۀ فعلهای مربوط به “وقوع رویداد”، ماضی هستند (آیات ۱ تا ۷) ولی تمام فعلهای مربوط به “پیامدهای رویداد” – مانند جایگاه (کنونی) خوب اصحاب یمین – را بشکل مضارع می‌بینیم. بدین سان تنها معنی‌ای که می‌توان – حداقل من – استخراج کرد، اینست: رستاخیز، پیش از این بوده و اکنون شاهد اثرات آن هستیم.

    با اینحال، در بسیاری از جاهای قرآن طوری از قیامت یاد شده (مثلا با ذکر این جمله که “آنانی که به رستاخیز ایمان دارند…”) که بنظر می‌رسد رویدادی مستقبل باشد.

    اگر دو بند بالا را جملات یک دستگاه دومجهولی (!) فرض کنیم، از آنها می‌توان یک نتیجۀ جالب گرفت. نتیجۀ جالب، همان حالت اول بند سوم است.

    با همۀ اینها، اعتقال من اینست که با اطلاعات کنونی، نمی‌توان درمورد اینجور موارد قضاوت کرد. ما واقعا نمی‌توانیم چیزهایی را که فراتر از زندگی روزمرۀمان هستند، درک کنیم. ذهن انسان، بی‌نهایت، بُعد چهارم و…، معانی‌ای هستند که ما را بسمت جنون می‌برند!

    قرآن و گفته‌های خداوند، کمک بزرگی به ما می‌کند. حالا دیگر می‌دانیم که هندوانه و مرغ، زودتر از تخمهایشان بوده‌اند.

    تندرست باشید.

    1. AbarEnsan می گوید

      @بابک,
      سلام
      در نقض جمله آخرتان لطفا سری به پاسخی که به جناب توفیق در چند کامنت بالاتر دادم بزنید.

  13. امين صبحي می گوید

    سلام وبلاگ شما به زودی درسرویس فضای مجازی خبرگزاری فارس بخش وبلاگ‌ها معرفی می‌‌شود
    شما نیز می‌توانید با ارسال پیامکی با مضمون” نام ـ نام خانوادگی، نام وبلاگ، نشانی اینترنتی وبلاگ شخص مورد نظر خود” دیگر فعالان در عرصه اجتماعی، اقتصادی، ورزشی، هنری و … را نیز به فضای مجازی و جامعه وبلاگی معرفی کنید
    ۰۹۱۲۷۱۹۷۶۴۵

  14. منصورگروسی می گوید

    باسلام جناب اقای دکتر از شما دعوت مینمایم تا از اسمان شعر و غزل دیدن فرموده و با شاعری دیگر

    از تبار گروسی ها اشنا شوید ارادتمند منصور گروسی

  15. رويا می گوید

    چند سال پیش از طرف دانشگاه یه اردو داشتیم در شهر مشهد و آقای میرباقری که گاهی در تلویزیون هم برنامه دارند، سوره واقعه را بسیار دلنشین و جذاب و معقول تفسیر می کردند. یکی از مواردی که ایشان با توجه به آیات قرآن مطرح می کردند همین بود که قبل ما حیات دیگری وجود داشته که از بین رفته است. حتی می گفتند استخوانهای بسیار قدیمی از انسان که پیدا می شود و دانشمندان سعی می کنند بفهمند چگونه آن آدم با آن جثه و فیزیک حالا تبدیل شده به انسان کنونی، در واقع می توانند استخوانهای همانهایی باشد که قبل از ما می زیسته اند. در قرآن هم اگر اشتباه نکنم در جایی فرشتگان به خدا می گویند آیا می خواهی دوباره موجودی بیافرینی که جنگ برپا کند (چیزی شبیه به این مضمون)، پس قبل از ما هم حیاتی وجود داشته که فرشتگان به آن اشاره می کنند.

    1. امید رضا می گوید

      سلام.
      آره تا حدودی قبول دارم فقط اینکه گفتند یک جهان دیگه . خوب یعنی اینکه نمیتونه استخونی چیزی از آدم یا هر موجود دیگه‌ای از جهان قبلی به جا مونده باشه !!؟
      درست میگم ؟

  16. احمد می گوید

    سلام از سایت خوبتون تشکر می کنم اسمم احمد است اهل اصفهانم و در ضمن دانشجو هستم و رشته ام هم مکانیک است و اصلا ربطی به تجوم نداره من در مورد علم بیگ بنگ هیچی نمی دونستم دوست دارم مطالب زیادی بدست بیارم از جمله عکس تا بتونم بقیه دانشجوها را از این ÷دیده خدادای با ارائه حداقل یه ÷اور ÷وینت در همایش های دانشجوئی اشنا کنم اگه امکان داره کمکم کنید
    باتشکر
    نیتم خیر است

  17. بهرام می گوید

    این نظریه کاملا متریالیستی است و با عرفان و فلسفه سنخیتی نداره پس لطفا درمورد خدا و جن و فرشته صحبت نکنید!

  18. edvin می گوید

    مشکل ما اینه که میخوایم آخر هر سوالی که نمیدونیم به خدا ربط بدیم من منکر خدا نیستم اما بیشتر نظرات به جای این که علمی باشه عامیانه بود

  19. نجات می گوید

    سلام علیکم
    جناب B_666
    دوره انبساط کند شونده که گذشته و حالا در دوره انبساط تند شونده هستیم. چطور دوباره ممکن است به دوره کند شونده برگردیم؟

    لطفاً توضیح بدید.

    1. فرشاد می گوید

      جناب نجات
      به همون منوالی که دوره انبساط کند شونده تمو م شد وتبدیل به معکوسش شد/

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.