قبل از «بیگ بنگ»

یکی دو روز پیش مقاله‌ای را در تازه‌ترین شماره مجله «نیوساینتیست» خواندم. خلاصه‌اش را در زیر می‌نویسم. توصیه می‌کنم دانش‌آموختگان فیزیک متن کامل مقاله را بخوانند:

بیشتر کیهان‌شناسان معتقدند که گیتی، در طی انفجار بزرگ یا Big Bang از یک منبع یگانه پدیدار آمده است. ولی اکنون دانشمند در حال تحقیق روی این مسئله هستند که دنیا ممکن است از بقایای حاصل از مرگ دنیایی دیگر به وجود آمده باشد.

تئوری‌ای که به این مسئله اشاره می‌کند، کیهان‌شناسی کوانتوم چرخه‌ای loop quantum cosmology یا اختصارا LQC نام دارد. این تئوری، مکانیک کوانتوم و تئوری جاذبه اینشتین را با هم ترکیب می‌کند. دو دانشمند به نام مارتین بوجوالد و ابهت اشتکار بیش از بقیه روی این تئوری کار کرده‌اند، این دو زاده شدن دنیا را مدل‌سازی کرده‌اند تا از این طریق بتوانند به صورت ریاضی روند زایش دنیا را مورد بررسی قرار دهند.

LQC بر خلاف نسبیت عام که از تبیین Big Bang در می‌ماند، چنین ضعفی ندارد. به سبب بی‌نهایت بودن دما، چگالی و جاذبه در لحظه زایش دنیا، معادلات نسبیت عام از دادن توضیح ناتوان هستند.


خرید کتاب با ۱۵٪ تخفیف(همه کتاب‌ها)

با شبیه‌سازی دنیا و مشاهده آن در یک سیر زمانی معکوس، می‌بینیم که جهان کنونی ما، کوچک‌تر و کوچک‌تر می‌شود، تا حدی که این انقباض به جدی برسد که به لحظه زایش آن برسیم، اما مطابق مدل‌سازی‌های LQC ، جهانی دیگر قبل از زایش دنیا هم وجود داشته است. جهان دیگری که لحظه به لحظه منفبض‌تر می‌شده تا همان ماده پرچگال زاینده دنیای کنونی ما را به وجود آورد.

به عبارت دیگر LQC به جای تئوری شناخته شده کنونی که فقط یک دنیای متولد شده از ماده بسیار پرچگال واحد را را توضیح می‌دهد، معتقد به مرگ و بازآفرینی چرخه‌ای دنیاهاست. مطابق این تئوری دنیای کنونی ما هم بعد از مدتی متعاقب انقباض پیش رونده، به یک ماده پرچگال تبدیل خواهد شد و پس از آن دنیایی دیگر از آن زاده خواهد شد.

تصور می‌کنم LQC همان طور که می‌تواند برای دانش‌آموختگان فیزیک و یا علاقه‌مندان آماتور فیزیک و نجوم جالب باشد، می‌تواند تعبیرهای فلسفی و شاعرانه زیادی هم در پی داشته باشد.

نظرات

  1. این نظریه خیلی قدیمی هستش و رد شده. دلیلش هم اینه:
    فرض کنید کیهان یه کره باشه که خوب پس از big bang داره بزرگ می‌شه. حالا اگه بخواد این کره یه روزی دوباره جمع بشه توی خودش باید شتاب انبساط این کره منفی باشه که بعد از یه مدتی بزرگ شدن متوقف و دوباره کوچیک بشه. درحالی که شتاب انبساط کیهان مثبت هستش.

    • @بهروز, خیر برادر! درسته که الآن جهان در حال منبسط شدنه، ولی سرانجام این قضیه بستگی مستقیم با مقدار ماده‌ی تاریک در کل کائنات داره… و این مقدار هم در دست نیست تا بشه قضاوت کرد که نهایتا کدوم یکی از این ۳ حالت اتفاق می‌افته:
      ۱- انبساط بینهایت
      ۲- انبساط، توقف انبساط، و سپس انقباض بینهایت
      ۳- توقف انبساط و باقی موندن در همون وضعیت

  2. داستانیست آقا….ممنون از ترجمه.

  3. سلام،

    خیلی‌ قشنگ بود، دستمریزاد

  4. مطمئنا” جنبه های تئوریک و ریاضی و مدل سازی آن مهم بوده، مگر نه هر فرد معمولی، بعد از خواندن تئوری بیگ بنگ، بلافاصله آن را تعمیم خواهد داد و به همین نتیجه خواهد رسید (و مدل تعمیم یافته را معقول تر خواهد دانست)، حالا بگذریم که چرا منتشر کنندگان آن آثار (که محتملا” مثل استفان هاوکینگ، استاد این کار هستند)، صریحا” به این قضیه اشاره نمی کنند!

  5. با این حساب بایستی گفت به سرعت داریم به گذشته می‌رویم و آینده‌ای در کار نیست. در نگاه نخست آدم خیال می‌کند که انقباضی بودن کهکشان‌ها را فرض کرده است و نه اثبات. خوش به حال فیلسوف‌ها. حالا می‌توانند بگویند آینده همان گذشته است، و گذشته همان آینده است. آرزوی خیام هم برآورده می‌شود: ای کاش سوی عدم دری یافتمی.

  6. بس که سنگین بود این مطلب، هنوز کسی کامنت نذاشته! .
    ولی تئوری جالبی نیست به نظر من. ولی همیشه دوست داشتم (…)!

  7. سلام
    بازهم ممنون از اینکه مطالب زیبا و کاربردی را با زحمت فراوان در سایت خودتون میزارید
    شاد باشید

  8. دغدغه پیدایش دردسر هر انسان فکور می باشد.
    شخصا فکر مرغ و تخم مرغ ،مرا می شکند در خود…

    • @توفیق,
      سلام
      برای قضیه مرغ و تخم مرغ اگر “خلقت گرا” باشید پاسخی وجود ندارد ولی اگر به “نظریه تکامل” معتقد باشید جواب چنین است:….. خود مرغ نمونه تکامل یافته موجودی دیگر است و خصوصیات موجود قبلی از طریق تخم به موجود فعلی که مرغ است منتقل شده است و همچنین تغییرات ژنی هم در تخم اتفاق می افتد تا اینکه اولین مرغ بر روی زمین ظاهر میشود. پس از نظر علوم زیستی ابتدا تخم به وجود آمده و اولین جوجه مرغ از آن متولد شده است. ……ابتدا تخم بوده.

  9. به کسانی که دوست دارند بیشتر در این زمینه اطلاعات کسب کنند و با نظریه های مختلف آشنا شوند توصیه میکنم کتاب ” جهان استفان هاوکینگ ” رو مطالعه کنند.

  10. من در مطالعات فلسفی که داشتم همچین چیزی رو خوندم …
    میگه : قبل از جهان ما جهانهای دیگری هم بودهه و بعد از جهان ما جهانهای دیگری هم خواهد بود …
    و همه انها قیامت و … خواهند داشت …
    من یک متن خوندم که این رو با دلایل عقلی و منطقی ثابت میکرد . و جالبیش اینجاست که با فیزیک هم کاری نداشت …
    بسیار جالب بود …

  11. شما میتوانید مقاله علوم امریکا را ببینید که ۲ماه قبل چاپ شد کاور مجله هم گویا است
    Scientific American October 2008
    http://avaxhome.ws/magazines/science/Sciam_102008.html

  12. علاوه بر این بحثها، در قرآن کریم هم اگر دقت کنیم، در سوره‌هایی چون “زلزال” و “واقعه” که به رستاخیز اشاره شده، در ابتدای سوره از “افعال ماضی” استفاده شده است.

    در سه آیۀ ابتدایی سوره داریم که: اذا “زلزلَت” الارض زلزالها (۱) و “اخرجَت” الارض اثقالها (۲) و “قال” الانسان ما لها (۳). سه فعلی که آنها را در کمانک (= گیومه) قرار دادم، همگی ماضی هستند. در اینجا دو نکته قابل توجه هستند:

    یک. “ارض” یک واژۀ مذکر است اما فعلهای “زلزلَت” و “اخرجَت”، فعلهای ماضی غایب مونث هستند. احتمالا در اینجا قرآن، وزن و آهنگ آیات را – مانند سورۀ الرحمان – در اولویت قرار داده.
    دو. در آیات بعدی، دقیقا همۀ فعلها مضارع هستند! این قضیه می‌تواند دو حالت را برای جهان تایید کند که در سایر کامنتها بدانها اشاره شده. حالت اول اینکه آینده و گذشته یکی باشند، و حالت دوم هم اینکه پیش از مهبانگ (= بیگ بنگ)، جهان دیگری بوده. حالا نابود شده و ما هستیم و ما هم نابود خواهیم شد.

    و از این جالبتر، اینست که در سورۀ واقعه، همۀ فعلهای مربوط به “وقوع رویداد”، ماضی هستند (آیات ۱ تا ۷) ولی تمام فعلهای مربوط به “پیامدهای رویداد” – مانند جایگاه (کنونی) خوب اصحاب یمین – را بشکل مضارع می‌بینیم. بدین سان تنها معنی‌ای که می‌توان – حداقل من – استخراج کرد، اینست: رستاخیز، پیش از این بوده و اکنون شاهد اثرات آن هستیم.

    با اینحال، در بسیاری از جاهای قرآن طوری از قیامت یاد شده (مثلا با ذکر این جمله که “آنانی که به رستاخیز ایمان دارند…”) که بنظر می‌رسد رویدادی مستقبل باشد.

    اگر دو بند بالا را جملات یک دستگاه دومجهولی (!) فرض کنیم، از آنها می‌توان یک نتیجۀ جالب گرفت. نتیجۀ جالب، همان حالت اول بند سوم است.

    با همۀ اینها، اعتقال من اینست که با اطلاعات کنونی، نمی‌توان درمورد اینجور موارد قضاوت کرد. ما واقعا نمی‌توانیم چیزهایی را که فراتر از زندگی روزمرۀمان هستند، درک کنیم. ذهن انسان، بی‌نهایت، بُعد چهارم و…، معانی‌ای هستند که ما را بسمت جنون می‌برند!

    قرآن و گفته‌های خداوند، کمک بزرگی به ما می‌کند. حالا دیگر می‌دانیم که هندوانه و مرغ، زودتر از تخمهایشان بوده‌اند.

    تندرست باشید.

  13. سلام وبلاگ شما به زودی درسرویس فضای مجازی خبرگزاری فارس بخش وبلاگ‌ها معرفی می‌‌شود
    شما نیز می‌توانید با ارسال پیامکی با مضمون” نام ـ نام خانوادگی، نام وبلاگ، نشانی اینترنتی وبلاگ شخص مورد نظر خود” دیگر فعالان در عرصه اجتماعی، اقتصادی، ورزشی، هنری و … را نیز به فضای مجازی و جامعه وبلاگی معرفی کنید
    ۰۹۱۲۷۱۹۷۶۴۵

  14. باسلام جناب اقای دکتر از شما دعوت مینمایم تا از اسمان شعر و غزل دیدن فرموده و با شاعری دیگر

    از تبار گروسی ها اشنا شوید ارادتمند منصور گروسی

  15. چند سال پیش از طرف دانشگاه یه اردو داشتیم در شهر مشهد و آقای میرباقری که گاهی در تلویزیون هم برنامه دارند، سوره واقعه را بسیار دلنشین و جذاب و معقول تفسیر می کردند. یکی از مواردی که ایشان با توجه به آیات قرآن مطرح می کردند همین بود که قبل ما حیات دیگری وجود داشته که از بین رفته است. حتی می گفتند استخوانهای بسیار قدیمی از انسان که پیدا می شود و دانشمندان سعی می کنند بفهمند چگونه آن آدم با آن جثه و فیزیک حالا تبدیل شده به انسان کنونی، در واقع می توانند استخوانهای همانهایی باشد که قبل از ما می زیسته اند. در قرآن هم اگر اشتباه نکنم در جایی فرشتگان به خدا می گویند آیا می خواهی دوباره موجودی بیافرینی که جنگ برپا کند (چیزی شبیه به این مضمون)، پس قبل از ما هم حیاتی وجود داشته که فرشتگان به آن اشاره می کنند.

    • سلام.
      آره تا حدودی قبول دارم فقط اینکه گفتند یک جهان دیگه . خوب یعنی اینکه نمیتونه استخونی چیزی از آدم یا هر موجود دیگه‌ای از جهان قبلی به جا مونده باشه !!؟
      درست میگم ؟

  16. پاسخ: لینکهای امروز 28 آذر 87 (43 لینک) « لینکهای داغ از سراسر وب
  17. پاسخ: مقالات علمی و مقالات آموزشی کامپیوتر (126 لینک) « لینکهای داغ از سراسر وب
  18. سلام از سایت خوبتون تشکر می کنم اسمم احمد است اهل اصفهانم و در ضمن دانشجو هستم و رشته ام هم مکانیک است و اصلا ربطی به تجوم نداره من در مورد علم بیگ بنگ هیچی نمی دونستم دوست دارم مطالب زیادی بدست بیارم از جمله عکس تا بتونم بقیه دانشجوها را از این ÷دیده خدادای با ارائه حداقل یه ÷اور ÷وینت در همایش های دانشجوئی اشنا کنم اگه امکان داره کمکم کنید
    باتشکر
    نیتم خیر است

  19. این نظریه کاملا متریالیستی است و با عرفان و فلسفه سنخیتی نداره پس لطفا درمورد خدا و جن و فرشته صحبت نکنید!

  20. مشکل ما اینه که میخوایم آخر هر سوالی که نمیدونیم به خدا ربط بدیم من منکر خدا نیستم اما بیشتر نظرات به جای این که علمی باشه عامیانه بود

  21. سلام علیکم
    جناب B_666
    دوره انبساط کند شونده که گذشته و حالا در دوره انبساط تند شونده هستیم. چطور دوباره ممکن است به دوره کند شونده برگردیم؟

    لطفاً توضیح بدید.

دیدگاه خود را با ما اشتراک بگذارید:

ایمیل شما نزد ما محفوظ است و از آن تنها برای پاسخگویی احتمالی استفاده می‌شود و در سایت درج نخواهد شد.
نوشتن نام و ایمیل ضروری است. اما لازم نیست که کادر نشانی وب‌سایت پر شود.
لطفا تنها در مورد همین نوشته اظهار نظر بفرمایید و اگر درخواست و فرمایش دیگری دارید، از طریق فرم تماس مطرح کنید.