آیا ساخت واکسن ترک سیگار و استفاده گسترده از آن عملی میشود؟
صبح زود در خیابانهای شهر، مردی با لباسی خاکستری، در حالی که هنوز صبحانه نخورده، سیگاری را روشن میکند. دود سفیدش در هوا پخش میشود و چهرهاش برای لحظهای آرام وبه نظر میرسد. این صحنه برای میلیونها نفر در سراسر جهان آشناست.
اما در زندگی هر سیگاری، لحظات فراوان تصمیمگیری برای ترک سیگار فرا میرسد. گاه در حد یک جرقه، گاه به صورت اقدامات عملی و قصد ترک فقط با اراده. گاه موفق در حد کم کردن یا چند ماهترک کامل و در موارد معدود، ترک کامل.
اعتیاد (addiction) به نیکوتین (nicotine) و وابستگی جسمی و روانی ترک سیگار را دشوار کرده . در مقابل، هزینههای مالی ناشی از مصرف سیگار و شمار فراوان بیماریهایی که به آن مربوطاند، باعث میشوند موضوع «واکسن ترک سیگار (smoking-cessation vaccine)» به عنوان یک راهکار نوین بیش از پیش در نظر گرفته شود.
از سوی دیگر، روشهای موجود مانند درمان جایگزین نیکوتین (nicotine replacement therapy)، داروهای ضداعتیاد و مشاوره، اگرچه کاربرد دارند، اما نرخ موفقیت بلندمدتشان پایین است و بازگشت زیاد دیده میشود. بنابراین مسئله این است که چرا این روشها کافی نیستند و چگونه واکسنی که بدن را قادر میسازد نیکوتین را کاهش دهد یا بیاثر کند، میتواند تحولی ایجاد کند؟
در این مقاله، ابتدا به ضرورت ساخت واکسن ترک سیگار میپردازیم؛ سپس مفهومی از این ایده را شرح میدهیم؛ در بخش بعدی روشهای مختلف تئوریک، اقدامات عملی و چشمانداز آینده را مرور خواهیم کرد. همراه باشید تا ببینیم چرا این راه میتواند گامی مهم برای کاهش بار سیگار بر سلامت و اقتصاد جامعه باشد.
۱- بار سنگین سیگار بر سلامت و اقتصاد جهانی
سیگار هر سال بیش از هشت میلیون قربانی در سراسر جهان میگیرد و یکی از بزرگترین عوامل قابلپیشگیری مرگ است. نیکوتین (nicotine) مادهای است که مغز را به ترشح دوپامین (dopamine) و سروتونین (serotonin) وامیدارد و احساس پاداش و آرامش ایجاد میکند. این چرخهٔ پاداش باعث میشود مغز بهتدریج به دریافت نیکوتین وابسته شود و در نبود آن، علائمی مانند اضطراب، تحریکپذیری و بیقراری بروز کند.
از نظر اقتصادی، بار مالی سیگار عظیم است. کشورها میلیاردها دلار در درمان بیماریهای ناشی از آن مانند سرطان ریه، بیماریهای قلبی – عروقی و انسداد مزمن ریوی هزینه میکنند. افزون بر آن، هزینهٔ غیرمستقیم از دست رفتن بهرهوری نیروی کار نیز قابل توجه است. همین مسئله موجب شده که نظامهای سلامت به دنبال راههایی نو باشند که نهفقط مصرف را کاهش دهد بلکه ریشهٔ اعتیاد را هدف بگیرد.
۲- ناکارآمدی نسبی روشهای فعلی ترک سیگار
روشهای مرسوم مانند آدامس و چسب نیکوتینی، داروهایی چون بوپروپیون (bupropion) و وارنیکلین (varenicline) و نیز جلسات مشاوره، تا حدودی به افراد در ترک کمک میکنند، اما نرخ موفقیت بلندمدت معمولاً کمتر از ۲۰ درصد است. دلیل اصلی آن این است که این روشها وابستگی فیزیولوژیک و رفتاری را همزمان نمیتوانند مهار کنند.
داروها ممکن است میل به سیگار را کاهش دهند، ولی اثرشان موقت است و پس از قطع دارو احتمال بازگشت بالا میرود. از طرفی، بدن با گذشت زمان نسبت به دوز داروها سازگاری پیدا میکند و پاسخ مغز به نیکوتین سریعاً بازمیگردد. به همین سبب، نیاز به راهکاری پایدارتر و زیستی احساس میشود؛ راهی که مستقیماً جلوی ورود نیکوتین به مغز را بگیرد، نه اینکه تنها میل ذهنی را کم کند.
۳- ایده واکسن ترک سیگار چگونه شکل گرفت؟
ایدهٔ ساخت واکسن ترک سیگار نخستینبار در دههٔ ۱۹۹۰ مطرح شد، زمانی که دانشمندان دریافتند میتوان از سیستم ایمنی بدن برای شناسایی و خنثیسازی نیکوتین استفاده کرد. نیکوتین بهدلیل کوچک بودن مولکولش برای سیستم ایمنی قابلتشخیص نیست، اما اگر به یک پروتئین حامل بزرگتر متصل شود، بدن آن را بهعنوان عامل بیگانه شناسایی میکند. این ترکیب میتواند موجب تولید آنتیبادی (antibody) علیه نیکوتین شود.
هدف واکسن این است که آنتیبادیها در جریان خون، نیکوتین را قبل از رسیدن به مغز بگیرند و مانع عبور آن از سد خونی-مغزی (blood–brain barrier) شوند. به این ترتیب، نیکوتین نمیتواند گیرندههای عصبی را فعال کند و فرد احساس لذت یا آرامش ناشی از سیگار را تجربه نخواهد کرد. در نتیجه، رفتار اعتیادی بهمرور فروکش میکند. این سازوکار با واکسنهای کلاسیک شباهت دارد، اما هدفش بیماری عفونی نیست بلکه کنترل واکنش مغز به یک مادهٔ شیمیایی است.
۴- روشهای مختلف طراحی واکسنهای ضدنیکوتین
در مسیر توسعهٔ واکسن ترک سیگار، چند رویکرد متفاوت وجود دارد. یکی از آنها استفاده از ناقلهای پروتئینی است؛ در این روش نیکوتین به مولکولی مانند هموگلوبین یا آلبومین متصل میشود تا بدن بتواند علیه آن پادتن تولید کند. روش دیگر استفاده از فناوری DNA یا RNA است، که در آن کد ژنتیکی برای تولید آنتیژن (antigen) در بدن تزریق میشود و خود بدن مولکول هدف را میسازد.
نسل سوم واکسنها از فناوری نانوذره (nanoparticle) بهره میگیرد تا آنتیژن بهصورت پایدارتر ارائه شود و پاسخ ایمنی تقویت شود. در بعضی از مطالعات، ترکیب واکسن با آدجوانتها (adjuvants) یا تقویتکنندههای ایمنی مانند آلومینیوم هیدروکسید، اثربخشی را بالا برده است. هر یک از این روشها مزایا و چالشهای خاص خود را دارند، از جمله پایداری پاسخ ایمنی، زمانبندی تزریقها و احتمال بروز واکنشهای ناخواسته.
۵- تجربیات عملی و نتایج آزمایشهای بالینی
در دو دههٔ گذشته، چندین واکسن ضدنیکوتین وارد مراحل آزمایش انسانی شدهاند. از میان آنها میتوان به NicVAX، TA-NIC و NicQb اشاره کرد. این واکسنها در فازهای اولیهٔ آزمایش توانستند پاسخ ایمنی قابلقبولی ایجاد کنند، اما نتایج در فاز سوم چندان امیدوارکننده نبود.
دلیل این ناکامی نسبی، تفاوت زیاد در سطح آنتیبادی میان افراد بود. بعضی از داوطلبان پاسخ قوی نشان دادند و در ترک موفق شدند، در حالی که گروهی دیگر اصلاً ایمنی کافی پیدا نکردند. به همین دلیل، محققان بر بهبود طراحی آنتیژنها و یافتن فرمولاسیونهایی متمرکز شدند که پاسخ یکنواختتری ایجاد کند. هنوز هیچ واکسن ترک سیگار مجوز نهایی نگرفته، اما تجربههای علمی جمعآوریشده مسیر را روشنتر کرده است.
۶- چالشهای علمی و اخلاقی در مسیر واکسن ترک سیگار
بزرگترین چالش علمی این است که نیکوتین بهسرعت وارد مغز میشود و آنتیبادیها باید در مقادیر زیاد و مداوم حضور داشته باشند تا بتوانند اثر آن را خنثی کنند. این امر نیازمند تزریقهای مکرر یا تقویتکننده است. از نظر اخلاقی نیز پرسشهایی وجود دارد؛ برای نمونه، آیا باید چنین واکسنی را برای نوجوانان یا جمعیتهای در معرض خطر توصیه کرد؟ آیا واکسینهکردن اجباری یا تشویقی نقض آزادی فردی نیست؟
پژوهشگران تلاش میکنند تعادلی میان حق انتخاب و منافع عمومی برقرار کنند. هدف، حذف ارادهٔ فرد نیست بلکه دادن ابزار علمی برای کنترل میل زیستی است. همچنین لازم است اطمینان حاصل شود که واکسن با سایر داروها یا بیماریهای زمینهای تداخل نداشته باشد.
۷- آیندهٔ احتمالی: واکسن بهعنوان بخشی از درمان چندلایه
آیندهٔ ترک سیگار احتمالاً در رویکردی چندلایه نهفته است؛ واکسن میتواند بهعنوان بخشی از برنامهٔ جامع همراه با مشاوره، درمان رفتاری و داروهای کمکی بهکار رود. ترکیب واکسن با هوش مصنوعی (artificial intelligence) و پایش دیجیتال، شاید بتواند روند ترک را شخصیسازی کند. برای مثال، سامانههای پوشیدنی (wearables) میتوانند تغییرات ضربان قلب یا سطح استرس را بسنجند و بهصورت هوشمند زمان تزریق یا یادآوری دوز را تنظیم کنند.
همچنین، تحقیقات بر پایهٔ ژنوم (genomics) ممکن است امکان پیشبینی پاسخ فرد به واکسن را فراهم کند و از این راه، درمان هدفمندتر شود. اگر این فناوریها بهدرستی بهکار روند، واکسن ترک سیگار میتواند نقشی شبیه واکسنهای پیشگیرانهٔ بیماریهای مزمن پیدا کند؛ ابزاری برای مهار یکی از قدیمیترین عادات بشر.
خلاصه
سیگار اعتیادی است که هم جسم را درگیر میکند و هم ذهن را. نیکوتین با تحریک سیستم پاداش مغز، ترک را سخت میکند و درمانهای فعلی تنها بخشی از مشکل را هدف میگیرند. واکسن ترک سیگار با استفاده از واکنش ایمنی بدن، نیکوتین را قبل از رسیدن به مغز مهار میکند و از ایجاد حس لذت جلوگیری مینماید. تاکنون واکسنهای گوناگونی آزمایش شدهاند، ولی هنوز هیچیک به مرحلهٔ کاربرد عمومی نرسیدهاند. با پیشرفت فناوریهای نانو، ژنتیک و پزشکی شخصی، احتمال دارد نسل بعدی واکسنها کارآمدتر باشند. موفقیت این روش نهفقط به علم بلکه به پذیرش اجتماعی و طراحی اخلاقی آن نیز بستگی دارد. اگر این مسیر ادامه یابد، شاید نسل آینده در جهانی زندگی کند که ترک سیگار، به سادگی یک تزریق خواهد بود.
❓سؤالات رایج (FAQ)
۱. واکسن ترک سیگار چگونه عمل میکند؟
این واکسن با تحریک سیستم ایمنی برای تولید آنتیبادی علیه نیکوتین، مانع از ورود آن به مغز میشود. در نتیجه، فرد احساس لذت ناشی از سیگار را تجربه نمیکند.
۲. آیا واکسن ترک سیگار عوارض دارد؟
در آزمایشها، عوارض عمدتاً خفیف بودهاند مانند تب یا درد در محل تزریق. بااینحال، تحقیقات برای اطمینان از ایمنی کامل ادامه دارد.
۳. آیا این واکسن جایگزین کامل درمانهای فعلی است؟
خیر. هدف، تکمیل روشهای موجود است تا اثربخشی کلی برنامهٔ ترک افزایش یابد.
۴. چه زمانی واکسن ترک سیگار به بازار میآید؟
در حال حاضر هیچ واکسنی مجوز نهایی ندارد، اما چند پروژه در مراحل بالینی پیشرفتهاند و احتمال دارد طی چند سال آینده آماده شوند.
۵. آیا واکسن ترک سیگار برای نوجوانان مناسب است؟
فعلاً مطالعات روی بزرگسالان انجام شده است. تصمیم دربارهٔ استفاده در نوجوانان به ارزیابیهای اخلاقی و ایمنی وابسته خواهد بود.
بیش از دو دهه در زمینه سلامت، پزشکی، روانشناسی و جنبههای فرهنگی و اجتماعی آنها مینویسد و تلاش میکند دانش را ساده اما دقیق منتقل کند.
پزشکی دانشی پویا و همواره در حال تغییر است؛ بنابراین، محتوای این نوشته جایگزین ویزیت یا تشخیص پزشک نیست.
مطالب مرتبط
از کجا میتونم این واکسن رو تهیه کنم ؟ قیمتش چنده؟
با تشکر
بفر ما یید از کجا میشه این واکسن را تهیه کر د
salam
lotfan befarmayid az koja tahye konim.mamnon
سلام دوباره .میشه درمورد این واکسن توضیحی بیشتر بدید که من بتونم در جلسه مطرحش کنم ممنون
با عرض سلام وخسته نباشید من دانشجوی پرستاری هستم ودارم درمورد اعتیاد وتمامی عوامل تاثیر گذار ان تحقیق میکنم فقط یه سوال داشتم چه مواد غذایی از اعتیاد جلوگیری میکند یا یک فرد معتاد از لحاظ تغذیه ای باید چه چیزی مصرف کند که برای بدنش مفید باشد ودر ترک اعتیاد به اون کمک کند
باتشکر
من سیگار نمی کشم خیلی ممنونم از شما
من تریاک وقرص وحشیش رو 8سال است که ترک کرده ام.اونم بدون هوس کردن……ولی سیگارو………….!!!!!!!!!!
محل تهیه وقیمت این واکسن
سلام آقای دکتر لطفآ در مورد عوارض بنویسید و آیا سیگار الکترونی عوارض هم دارد لطفآ کمکم کنید دوست دارم سیگار را ترک کنم خوا هش می کنم کمکم کنید چه واکسن وچه داروی دیگری با تشکر حمید رضا
من که مردم از سر درد تا روی گونه هام تیر می کشه … دارم توی نت می گردم ببینم چکار کنم سردردم آروم بشه … یکی به دادم برسه من به سختی جلو خودم رو گرفتم :(( بابا معتاد های دیگه رو می بندن به تخت تموم میشه 3 روزه انگار سیگار عجب چیز ضایعی بود ها… من روزی 2 پاکت می کشیدم و آلان هم دارم می میریم از ترکش فکر کنم به کشیدن ادامه بدم دیرتر می میرم
سلام
ما قراره راجع به این واکسن و مکانیسم عملکردش از یک مقاله ی 2001 سر کلاس بیولوژیمون کنفرانس بدیم برا منم جالبه بدونم این واکسن تو ایران هست یا نه؟
متاسفانه تو کلاس ما 8 تا سیگاری وجود داره! 8تا دکتر سیگاری…
سلام
حدود 10 سال که سیگار میکشم انواع اقصام سیگارها هم کشیدم الان دیگه واقعا” خسته شدم تو اینترنت چرخ میزدم یه دفعه چشمم خورد به اخبار هلال احمر که نوشته بودن کاسهای رایگان ترک سیگار دارن زیر نظر پزشک دوا دارو همه چی مجانی هست منم رایگان ثبت نام کردم حالا میخوام برم تو کلاسهاشون شرکت کنم ببینم واقعا” سیگارو میتونم ترک کنم یا نه از دوستانی که در این کلاسها شرکت کردند لطفا” مختصر واسم توزیح بدن که چجوری هست این دوره از کلاسها لطفا” جوابشو به ایمیلم ارسال کنید ممنون میشم
با تشکر
mostafa_ebrahimi_l@yahoo.com
من الان 5 سال میشود که سیگار میکشم.می خواهم از فوایدی که سیگار تا کنون برایم داشته براتون بنویسم.واقعیت اینه که تنها فایده سیگار کشیدن,سیگار کشیدنه.
من تو این چند سال تجربه سیگار نکشیدن را نداشتم ولی هر وقت چند ساعت سیگار نکشیدم بهش نیاز پیدا کردم.احساس کردم با کشیدنش آرام شدم و واقعا هم آرام شدم.البته خیلی وقت ها هم زیاده روی کردم وسردرد گرفتم.و یا به دلایلی چند ساعتی نکشیدم و خماری را تحمل کردم..
سیگار کشیدن برای من جای میوه خوردن,چای خوردن,ورزش کردن,اعتماد به نفس داشتنو…. را گرفته.دیگه حتی انگار نیازی به این چیزها ندارم.
میدونید تحمل نداشتن خیلی چیزها را میشه داشت ولی تحمل نبودن سیگارو نه!!
البته من هیچ وقت سیگار را دوست نداشتم و بار ها خواستم که اون را ترک کنم.ولی انگار اون منو خیلی دوست داره,چون ترکم نمیکنه.البته هر وقت سیگار میکشم اعتماد به نفس دارم و میخوام ترکش کنم.ولی وقتی چند ساعت میگذره.انگار نوعی سردرد میگیرم.احساس میکنم خیلی بهش نیاز دارم.البته بارها شده از این مرحله هم گذشتم یعنی چند روز نکشیدم. بعدش فکر میکنید چی شد؟؟؟!!
خوب معلومه دوباره کشیدم.میدونید به خودم چی گفتم؟؟
گفتم اشکال نداره حالا بذار یه دونه بکشم.بعدش گفتم آدم روزی یه دونه بکشه اشکالی نداره.بعدش هم هر روز کشیدم.شاید تا امروز این موضوع بیش از 10 بار تکرار شده.
البته جالب اشت بدانید تجربه های جالبی هم داشتم.مثلا به سمت سیگارهایی رفتم که سبک تر بودن مثل ESSE آبی,طلایی,..یا گاهی گفتم اگه سیگار قوی تری بکشم میتونم از سیگار خسته بشم و آن را ترک کنم….ولی نشد.امروز تصمیم گرفتم واقعا سیگار را ترک کنم.
3 ماه بعد
این مطلب را من 3 ماه پیش روی یه کاغذ برای خودم نوشته بودم.روزی که واقعا مخواستم سیگار را ترک کنم.الا ن تقریبا میشه گفت سیگار را ترک کردم.یعنی راستش را ستش را بخواهید تو این 3 ماه 4 نخ کشیدم.ولی جالبه بدونید آخرین نخی که کشیدم واقعا از طعم و بوش حالم بد شد و کلی میوه خوردم تا بوش از بین بره.به دوستانی که قصد دارن سیگار را ترک کنند.پیشنهاد میکنم.تنها 1 ماه با خدا عهد ببندن و لب به سیگار نزنند(حتی 1 نخ)این کار را من کردم.خیلی کار سختیه.میدونید سختیش به خاطر سادیگیشه.چون ترک سیگار را کار ساده میدونید.ولی واقعا از ترک هر ماده مخدر دیگری سختره.و واقعا مرد می خواد.بعد از اون دیگه نیازی به کشیدنش پیدا نمیکنید.
من از دوستانی که حالا تصمیم به ترک گرفتن.خواهش میکنم.مانند من تجربه ترکشون را بنویسند و تو اینترنت پخش کنند.شاید بتوانیم باعث نجات دوستان و رضایت پروردگار باشیم.
A.K
چنده و چجوری تهیش کنم
آیا این واکسن ها در این است.اگر هست پس چرا در ایران نیست؟
در کدام کشور عرضه میشود؟
سلام
میشه بگین از کجا باید تهیه کرد
محل تهیه وقیمت این واکسن
سلام با عرض معذرت اگر باعث سواستفاده از افراد سیگاری نشود وقیمت آن مانند خود سیگارت هر روز بدون کنترل بالا نرود میشود که امیدوارشد. با تشکر از زحمات شما
دیگه خسته شدم.قیمتش هرچند که باشه بازهم ارزونه.لطفا نحوه رسیدن به این کشف بزرگ قرن مارو راهنمایی بفرمایید.امیدوارم قبل ازمرگ این واکسن رو بیدابکنیم.یادم رفت ببخشید سلام.
سلام این واکسن رو از کجا باید تهیه کنیم؟
سلام.
از کجا باید تهیه کرد؟
بسمه تعالی
خدا پدرت و بیامرزه
از کجا و چه طریقی باید تهیه شود
لطفا موارد درخواستی به ایمیلم send شود
عالی بود .من دوست دارم ترک کنم ولی جون تو سخته. زنم از بوی سیگار حالش بد میشه رفته خونه ننش
اقا جان مادرت ما رو راهنمایی کن … از کجا بخرمش؟ قیمتش چند میشه؟
اگه اینطوری باشه ایشالله خدا اون دنیاتو با ما اباد کنه
سلام
مطلب خیلی خوبی بود
از کجا میشه تهیه کرد؟
سلام دکتر جان. می شه راهنمایی کنید که از کجا این واکسنو تهیه کنیم؟ آیا در حال حاضر در ایران هست؟
با سلام
دکتر جان لطفا راهنمائی کنید از کجا تو ایران می توانم این واکس ترک سیگار راتهیه کنم
لطف کن جواب بده
خوبه به شرطی که تو ایران هم اصلش گیر بیاد.حالا قیمتش چنده؟
چه تضمینی هست که این مسله وهقعیت داشته باشد
من میگم هر کسی که سیگاری و از این سایت دیدن میکنه یک روز رو مدیریت سایت بگذاره برای روز ترک و همه کسانی که سیگارین بهم دیگه برای ترک روحیه بدن و هر روز وضعت ترکشونو برای دیگران توضیح بدن با دارو هم موافقم ولی اراده !!!
هر کسی بتونه راه ترک 100% سیکار رو به من بکه وموفق بشه جایزه میکیره .
امید وارم تمام انسانهای دنیا یه روز بدی وخوبی چیزهایی که استفاده می کنن رو خودشون با تمام وجود درک کنن تا نیازمند راه حل های دیگر نباشه . مغز انسان بیشتر از اینها می ارزه که برای راه حلهای پیش پا افتاده اونقدر فکر کنه. ما نیاز به ….دیگری داریم .ممنونم
سلام
به امید روزی که این واکسن وارد ایران شود
(منظورم بعد از (…) و……)
با تشکر
من نمی دونم چرا همه انقد مصمم شدن که ترک کنن… اینگار اگه این واکسنرو نزنن، نمی تونن!!!
اگه بخواین بزارین کنار، هیچ نیازی به این واکسن نیست…
ضمنا، کی گفته سیگار بده؟! به این خوبی…
سلام من تازه 1ماه با p30download اشنا شدم.
این واکسن خووووب چیزیه.میخام بدونم راجع به قلیون هم این موضوع صدق میکنه؟
Thanks
Mashhad boy
سلام من هم شدیدا احتیاج دارم دکتر تو رو خدا راهنمایی کن
سلام. این رو تو ایران هم میشه تهیه کرد؟
من میخوام سیگار رو ترک کنم. قرصی، چیزی هست که بتونه کمک کنه این بدمصب رو بزارم کنار؟
دکتر اگه جواب خیلی ممنون میشم.
لطفا در صورتی که امکان دسترسی به این واکسن ارزشمند در ایران هست ،اطلاع بدین.
خیلی خیلی زیاد ممنون میشم.
میذاشتی توی ایران مییومد اونوقت میگفتی که حسرتش رو نخوریم که نمیتونیم بخریمش.
سال نو مبارک
خیلی خوب و مفید مثل همیشه.
فقط یه سوال : اینکه فرمودید معتاد مجددا نمی تونه سیگار بکشه و یا هر غلطی بکنه این چجوریه ؟ یعنی بدش می یاد یا مشکلی در مکانیزم های مختلف بدنش بوجود می یاد؟
(مجددا) سال نو مبارک
sallam kheili jaleb&khob bood mesii
سلام پزشک !
خیلی جالبه .
اگه اینجوره چرا تمام دنیا مشغول به پخش این واکسن نشدن ؟ یعنی قضیه سیاسیه و کسایی که از این راه پول حسابی به دست میارن جلوشو گرفتن یا اینکه عوارض و به قول شماها ساید افکت داره ؟
اقا کجا میفروشه اینو؟
باسلام امروز24/7/89که از واکسن ترک سیگاراطلاع یافتم خیلی امیدوارشدم من حدود 10سال است که سیگارکشیدن شوهرم واقعا آزارم می دهد همیشه دنبال یه جادوشایدم یه معجزه بودم که این کارو ترک کنه آیا اگرکسی هم خودش مایل به ترک سیگارنباشه باوجوداین واکسن میشه کاری کرد پس چرااین همه سیگاری درسطح دنیا وجودداره
از کجا بخرمش !!!!؟؟؟ چنده !!!!؟؟؟؟
@abbas aghaa, از کجا بخرم