به یاد بانوی نقاشی ایران؛ مکرمه قنبری

مکرمه قنبری بانوی بزرگی بود که در خانه کوچکی در روستای دریکنده بابل زندگی کرد، رنج برد، نقاشی کرد و در ۲ آبان ۸۴ از این جهان رخت بربست. وجودش سرشار از سادگی و پاکی ویژه روستاییان ایرانی بود ولی آنچه او را از دیگران متمایز میکرد، استعداد شگرفش در نقاشی کردن بود. نقاشیهای مکرمه حاصل خاطرات و رویاهای او است. این هنرمند که در تمامی زندگی خود هرگز تعلیم نگرفته بود و استادی نداشت، به معنای واقعی کلمه نقاشیهایی Naive به یادگار گذارده، که با چیره دستی بر دیوارهای خانهاش و یا هر زمینهای که در دسترسش بود نقش بسته است. مکرمه تمامی وجودش را با شادیها و ستمهایی که بر او رفته بود در تابلوهایش نقاشی کرد. او همانند زنان روستایی شمال ایران زندگی سختی را با به دنیا آوردن فرزندان بسیار و کار طاقتفرسا در مزرعه و خانه تجربه کرد، ولی آثار درخشانش سرشار از رنگها و شادمانیهای درونی او است. این هنرمند بی سواد بود، اما افسانههای بسیاری در سینه داشت. او از داستانهای شاهنامه و قصههای محلی مازندرانی به شکل زیبایی در آثار خود استفاده کرده است.
مکرمه قنبری در دوره ده ساله نقاشی خود مورد ستایش بسیار قرار گرفت و آثارش در ایران و جهان شناخته شد و در سفری به سوئد، جایزه ویژه زن سال را هم دریافت داشت. فیلمهای مستند زیادی نیز درباره او ساخته شده است، از جمله فیلم (مکرمه، خاطرات و رویاها) که توسط ابراهیم مختاری تهیه شده است. در ماههای پایانی عمر او تهیهکنندگان فیلم هالیوود برای ساختن اثری با الهام از زندگی این هنرمند اقدام کردند و قراردادی هم بسته شد که متاسفانه مکرمه حاصل آن را نخواهد دید.
روز سه شنبه ۹ آبان ماه مراسمی به مناسبت درگذشت مکرمه قنبری بر سر مزار او در حیاط خانهاش برگزار شد. حضور جمعیت فراوان شرکتکننده در این مراسم که در اتاقهای خانه کوچکش میگشتند و مشتاقانه آثار او را بر دیوارها میدیدند بسیار شگفتانگیز بود.
در آن روز مسئولین قولهایی دادند که این مکان را موزهای بنامند و روستای این هنرمند هم دهکده نقاشی خوانده شود تا هنرمندان جوان محلی بتوانند در این پایگاه گرد یکدیگر آیند و یاد «مش مکرمه نقاش» را زنده بدارند.
همچنین برای بزرگذاشت چهلمین روز درگذشت این بانوی خلاق از همه هنرمندان دعوت شده است که به روستای دریکنده آمده و به نقاشی بپردازند، سپس این نقاشیها به تماشای همگان گذارده شود. اقداماتی از این نوع باعث دلگرمی همه هنرمندانی است که نه در شهرهای بزرگ بلکه در نقاط دورافتاده این سرزمین به خلق آثار هنری میپردازند و چه بسا که در این میان بتوانیم شاهد خلاقیتهای شگرف دیگری هم باشیم.
سه شنبه ۱۷ آبان ۱۳۸۴- شرق





