هوش مصنوعی میتواند ریسک سرطان پستان را سالها پیش از تشخیص پیشبینی کند
هوش مصنوعی (AI – Artificial Intelligence) دیگر فقط یک ابزار در دنیای فناوری نیست، بلکه حالا به مرحلهای رسیده که میتواند در حوزه سلامت، انقلابی ایجاد کند. در یک تحقیق جدید، پژوهشگران دریافتهاند که این فناوری میتواند خطر ابتلا به سرطان پستان را چندین سال قبل از تشخیص بالینی پیشبینی کند. این موضوع نهتنها میتواند جان هزاران نفر را نجات دهد، بلکه تحولی بزرگ در روشهای تشخیص و درمان بیماریهای مزمن خواهد بود.
مطالعهای که توسط مؤسسه بهداشت عمومی نروژ (FHI – Norwegian Institute of Public Health) انجام شده، نشان داده است که الگوریتمهای هوش مصنوعی میتوانند احتمال ابتلا به سرطان پستان را با دقتی بسیار بالا تشخیص دهند، حتی تا شش سال قبل از اینکه پزشکان بتوانند نشانههای بیماری را ببینند. این یافتهها میتوانند روشهای تشخیص زودهنگام را بهطور اساسی متحول کنند و تأثیر شگرفی بر کاهش هزینههای درمان و افزایش نرخ بقای بیماران داشته باشند.
پیشبینی سرطان پستان با دقتی فراتر از انتظارات پزشکی
برای این تحقیق، پنج پژوهشگر از مؤسسه بهداشت عمومی نروژ، دانشگاه کالیفرنیا و دانشگاه واشینگتن به یک نرمافزار هوش مصنوعی که بهصورت تجاری در بازار موجود است، دسترسی پیدا کردند. آنها با استفاده از این ابزار، به بررسی ماموگرافیهای (Mammography) 116,495 زن پرداختند که بین سالهای ۲۰۰۴ تا ۲۰۱۸ در یک برنامه ملی تشخیص سرطان شرکت کرده بودند.
از میان این زنان، ۱۶۰۷ نفر در نهایت به سرطان پستان مبتلا شدند. نکته حیرتانگیز این بود که الگوریتم توانست با دقت بالایی پیشبینی کند که کدام زنان در آینده در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به این بیماری قرار دارند. جالبتر اینکه نهتنها احتمال وقوع سرطان را مشخص کرد، بلکه حتی تشخیص داد که کدام پستان در آینده دچار سرطان خواهد شد، آن هم چهار تا شش سال پیش از تشخیص نهایی توسط پزشکان.
نقش هوش مصنوعی در کاهش هزینههای درمان و افزایش نرخ بقا
در طول سالها، پزشکان و محققان همواره بهدنبال روشهایی برای تشخیص زودهنگام سرطان پستان بودهاند، چرا که هرچه این بیماری در مراحل اولیه شناسایی شود، درمان آن سادهتر و کمهزینهتر خواهد بود. روشهای رایج مانند ماموگرافی سنتی، گرچه ابزاری ارزشمند هستند، اما گاهی اوقات نمیتوانند نشانههای اولیه را با دقت کافی تشخیص دهند.
پژوهشگران در این مطالعه متوجه شدند که پستانی که در نهایت به سرطان مبتلا شد، امتیاز خطر هوش مصنوعی تقریباً دو برابر بالاتر از پستان سالم داشت. این یافته میتواند به توسعه روشهای جدیدی برای غربالگری بیماران کمک کند که شخصیسازیشدهتر و هدفمندتر باشد.
سولوِیگ هوفویند، مدیر برنامه تشخیص سرطان پستان در نروژ و سرپرست این تحقیق، توضیح میدهد که «مطالعه ما نشان داد که الگوریتمهای هوش مصنوعی که همین حالا در بازار موجود هستند، میتوانند بهطور مؤثر برای توسعه برنامههای تشخیصی شخصیسازیشده مورد استفاده قرار گیرند.»
با توجه به این یافتهها، استفاده از هوش مصنوعی در غربالگری سرطان میتواند دو مزیت مهم داشته باشد:
- کاهش هزینههای پزشکی: استفاده از این فناوری باعث میشود که تشخیص بیماری در مراحل ابتدایی انجام شود، که این امر نهتنها هزینههای درمان را کاهش میدهد، بلکه فشار روی سیستمهای بهداشتی را نیز کمتر میکند.
- هدفگیری دقیقتر افراد در معرض خطر: بهجای اینکه همه زنان مجبور به انجام تستهای تشخیصی متعدد شوند، میتوان با کمک AI، افرادی را که در معرض خطر بیشتری هستند، شناسایی کرد و مراقبتهای ویژهای برای آنها در نظر گرفت.
هوش مصنوعی، آیندهای روشن برای تشخیص سرطان پستان
سرطان پستان یکی از شایعترین و مرگبارترین انواع سرطان در جهان است. بر اساس آمار سازمان جهانی بهداشت (WHO – World Health Organization)، در سال ۲۰۲۲ حدود ۶۷۰,۰۰۰ زن در سراسر جهان بر اثر این بیماری جان خود را از دست دادهاند. این موضوع نشاندهندهی اهمیت یافتن روشهای تشخیصی دقیقتر و سریعتر برای مقابله با این بیماری است.
نتایج این تحقیق در نشریه انجمن پزشکی آمریکا (JAMA Network Open) منتشر شده که مجموعهای از معتبرترین نشریات علمی و پزشکی را شامل میشود. این یافتهها میتوانند به تغییر رویکردهای پزشکی و اتخاذ روشهای تشخیص زودهنگام مبتنی بر هوش مصنوعی منجر شوند.
از سوی دیگر، در یک پروژه جداگانه که از سال گذشته آغاز شده است، برنامه تشخیص سرطان پستان نروژ در حال بررسی این موضوع است که آیا هوش مصنوعی میتواند بهاندازهی رادیولوژیستها (Radiologists) در تشخیص سرطان دقیق باشد یا حتی از آنها بهتر عمل کند. در این مطالعه، ۱۴۰,۰۰۰ زن شرکت کردهاند و نتایج آن میتواند تأثیر عمیقی بر استفاده از هوش مصنوعی در سیستمهای تشخیصی پزشکی داشته باشد.
چگونه هوش مصنوعی میتواند مسیر آینده پزشکی را تغییر دهد؟
این پژوهش نشان داد که با استفاده از AI، میتوان با دقت بالاتری سرطان را در مراحل اولیه شناسایی کرد و فرصت بیشتری برای درمان مؤثر داشت. اما این فقط آغاز راه است.
در آینده، با پیشرفت بیشتر هوش مصنوعی، این فناوری میتواند در حوزههای دیگری از پزشکی نیز نقشآفرینی کند. از تشخیص زودهنگام سایر انواع سرطان گرفته تا تجزیهوتحلیل تصاویر پزشکی پیچیده، AI میتواند به یکی از اجزای اصلی سیستمهای درمانی تبدیل شود.
اما مهمترین پرسشی که همچنان باقی میماند این است که آیا انسانها آمادهاند که به ماشینها برای تشخیص بیماریهای جدی اعتماد کنند؟ با توجه به نتایج این تحقیق، بهنظر میرسد که هوش مصنوعی نهتنها میتواند مکملی برای پزشکان باشد، بلکه در برخی موارد حتی بهتر از آنها عمل میکند.
نوشتههای مرتبط:
ماموگرافی چیست؟ چطور انجام میشود و چه کاربردی دارد؟
توده های پستان چه علتهایی دارند و چطور درمان میشوند؟
از آتوسا تا اوریانا فالاچی : سرطان سینه در گذر تاریخ
کشف جدید از احتمال نمایش سرطان سینه در نقاشیهای میکلآنژ
برای غربالگری و تشخیص زودهنگام سرطان پستان از چه سنی باید ماموگرافی انجام داد؟
سرطان پستان چه علایم و علتهایی دارد و تشخیص و درمان آن به چه صورت است؟
تاریخچه سرطان پستان و تشخیص و درمان آن چیست؟
غربالگری سرطان پستان چطوری باید انجام شود؟ چطور زودهنگام متوجه سرطان پستان خود بشویم؟
مطالب مرتبط
